QĐND Online - Bảo vệ môi trường, phòng chống tội phạm về môi trường trong thời kỳ công nghiệp hoá, hiện đại hoá đang đặt ra thách thức đối với lực lượng Cảnh sát bảo vệ môi trường. Tuy nhiên, trong quá trình thực hiện nhiệm vụ, lực lượng cảnh sát môi trường gặp không ít khó khăn do những hạn chế từ hành lang pháp lý.

Thiếu tá Bạch Đức Chung- Phó Phòng Cảnh sát môi trường, công an tỉnh Tuyên Quang

Hơn một năm sau ngày thành lập (), lực lượng Cảnh sát môi trường đã đấu tranh triệt phá nhiều vụ xâm hại và làm ô nhiễm môi trường. Trước tình trạng vi phạm pháp luật bảo vệ môi trường xảy ra phổ biến, thường xuyên trên nhiều lĩnh vực sản xuất, kinh doanh, dịch vụ với tính chất và mức độ ngày càng nguy hiểm thì sự ra đời của lực lượng Cảnh sát Môi trường tạo tính răn đe đối với các hành vi xâm hại và làm ô nhiễm môi trường. Nguyên nhân dẫn đến việc phổ biến tình trạng vi phạm quy định về bảo vệ môi trường trong các nhà máy, xí nghiệp, cơ sở sản xuất hiện nay là do nhận thức về trách nhiệm bảo vệ môi trường của doanh nghiệp chưa cao. Từ thực tế nhiều doanh nghiệp lợi dụng những sơ hở trong cơ chế thanh tra, kiểm tra để tìm cách lách luật; hơn nữa việc xử phạt hành chính chưa đủ độ răn đe cần thiết, công tác quản lý bảo vệ môi trường ở địa phương còn bị buông lỏng, số lượng và năng lực của cán bộ môi trường chưa đáp ứng yêu cầu đề ra đã đặt ra trách nhiệm nặng nề đối với những người lính bảo vệ môi trường.

Thanh tra môi trường chỉ có thể xử phạt hành chính theo Luật Bảo vệ Môi trường với mức phạt tối đa là 70 triệu đồng. Nhưng Cảnh sát Môi trường có thể truy tố cá nhân hoặc tập thể vi phạm môi trường ra toà. Thực tế từ Phòng Cảnh sát Môi trường, công an tỉnh Tuyên Quang cho thấy: Mặc dù Bộ Công an có quy định chức năng, nhiệm vụ của Phòng Cảnh sát Môi trường như thế nhưng thực ra, theo pháp luật đơn vị này chưa có quyền hạn gì. Hơn một tháng sau ngày thành lập, Phòng Cảnh sát Môi trường, công an tỉnh Tuyên Quang đã phát hiện 4 vụ việc liên quan đến tàng trữ động vật hoang dã và vận chuyển trái phép khoáng sản điển hình là ngày 24-2-2008, đơn vị phối hợp với Hạt kiểm lâm huyện Sơn Dương kiểm tra tại nhà Bùi Văn Vui ở thôn Tân Tiến, thị trấn Sơn Dương, huyện Sơn Dương đang tàng trữ 32 con cầy giông, 16 con cầy vòi, 8 con hon, 3 con bìm bịp, 1 con mèo rừng và 4 con rùa. Phần lớn số động vật hoang dã này đã được moi ruột, làm lông và ướp lạnh. Đến ngày 27-2-2008, phòng phối hợp cùng cảnh sát giao thông công an huyện Yên Sơn kiểm tra và phát hiện xe ôtô mang biển kiểm soát 22L- 4717 vận chuyển trái phép 40 tấn quặng. Mới đây, ngày 12-3, Phòng Cảnh sát môi trường phối hợp với Hạt kiểm lâm huyện Chiêm Hoá phát hiện và tiến hành lập biên bản thu giữ một con hổ nặng 83,5kg tại gia đình ông Ma Doãn Luyện, thôn An Quỳnh, xã Phúc Thịnh, huyện Chiêm Hoá. Thiếu tá Bạch Đức Chung- Phó Phòng Cảnh sát môi trường, công an tỉnh Tuyên Quang cho biết: “Trong pháp lệnh điều tra hình sự thì phòng chưa phải là cơ quan điều tra. Thứ hai là pháp lệnh xử lý vi phạm hành chính thì không có cảnh sát môi trường. Chúng tôi phối hợp với một số cơ quan chức năng có thẩm quyền như Sở Tài nguyên Môi trường; Chi Cục kiểm lâm; Phòng Cảnh sát kinh tế. Tất cả các vụ chúng tôi đều phải phối hợp và giao cho các đơn vị kia xử lý”.

Có lẽ, một hành lang pháp lý tạo điều kiện thuận lợi để cảnh sát môi trường thực hiện tốt hơn sứ mệnh cao cả của mình là điều mà lực lượng này đang mong mỏi.

Bài, ảnh: Trần Lê