Bộ đội Lạng Sơn cứu dân thoát khỏi lũ. Ảnh: TRƯỜNG GIANG

Cần trang bị điện thoại vệ tinh cho phòng, chống thiên tai

Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ninh Vũ Đức Đam được ưu tiên phát biểu trước. Lý do, Quảng Ninh là tỉnh đầu tiên hứng chịu cơn bão số 6, bị lụt khá nặng nề nhưng công tác khắc phục khá nhanh chóng:

- Cơn lũ vừa qua được coi là cơn lũ lịch sử trên địa bàn Quảng Ninh. Tại huyện Ba Chẽ, có nơi ngập sâu tới 9m. Trên địa bàn tỉnh có 5 người bị chết, 299 ngôi nhà hoàn toàn xóa sổ, hơn 4.500 ngôi nhà bị ngập chìm trong biển nước, 1.000ha lúa và hoa màu, 1.000ha nuôi trồng thủy sản bị thiệt hại. Tổng giá trị thiệt hại do lũ khoảng 396 tỉ đồng. Hiện nay, tất cả các vùng bị ngập lụt được lo đủ đồ ăn, nước uống. Tỉnh quyết định trợ giúp các gia đình bị mất nhà cửa là 25 triệu đồng, mỗi khẩu 10kg gạo/ tháng (trong thời gian 3 tháng liền). Đến nay thì hệ thống giao thông đã được phục hồi thông xe tới toàn bộ các xã.

Ông Nguyễn Văn Bình, Phó chủ tịch UBND tỉnh Lạng Sơn nói:

- Mặc dù Lạng Sơn có 10 người bị thiệt mạng, nhưng tôi xin khẳng định công tác phòng, chống cơn bão số 6 trên địa phương là chủ động và kịp thời, nếu không số người chết chắc chắn sẽ lớn hơn nhiều. Có nơi chúng tôi vừa di dời dân đi thì nhà sập. Thiệt hại do mưa lũ trên địa bàn Lạng Sơn gần 200 tỉ đồng. Hiện tỉnh đã cơ bản khôi phục các tuyến quốc lộ, chỉ còn một số xã vùng trũng là xe ô tô chưa vào được. Bằng khả năng của mình, tỉnh sẽ hỗ trợ cho nhân dân các vùng bị nạn, trước mắt là cho các gia đình có người thiệt mạng là 3 triệu đồng/người. Tuy nhiên, chúng tôi cũng cần có sự hỗ trợ kịp thời của Trung ương.

Cùng chung quan điểm này, ông Nguyễn Đăng Khoa - Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Giang - kiến nghị:

- Mặc dù đã chủ động đối phó, nhưng chúng tôi cũng không ngờ mưa lũ trên địa bàn lại lớn đến thế. Thiệt hại của Bắc Giang ước tính khoảng 576 tỉ đồng. Hiện nay, chúng tôi có hơn 7.000 hộ bị mất trắng tài sản, không còn cả lương thực tích trữ, có nguy cơ thiếu đói. Tỉnh quyết định trích 9 tỉ đồng từ ngân sách địa phương, xuất 70 tấn gạo để cứu đói cho dân, trước mắt mỗi hộ là 10kg. Tuy nhiên, điều kiện kinh tế địa phương còn hạn chế, đề nghị Chính phủ cấp ngay 1.500 tấn gạo giúp tỉnh cứu đói cho dân, đồng thời hỗ trợ giống, vốn cho nhân dân khôi phục sản xuất, sớm ổn định đời sống.

Sơn La là địa phương có số người thiệt mạng nhiều nhất trong đợt mưa lũ vừa qua (16 người), nhưng ông Hoàng Chí Thức, Chủ tịch UBND tỉnh khẳng định: “Nếu không có phương án “4 tại chỗ” thì chắc chắn tỉnh còn thiệt hại rất lớn. Toàn bộ khu vực từ Cò Nòi đi Mai Châu trắng băng toàn nước. Tỉnh hiện có hơn 200 gia đình không có nơi ở, do nhà bị lũ cuốn trôi, sập hoặc hư hỏng, nhiều tuyến đường đến nay vẫn chưa thể thông được xe”.

Hầu hết các địa phương vừa xảy ra thiên tai đều kiến nghị: Cần phải trang bị phương tiện như tàu, xuồng cứu hộ, cứu nạn cho cấp huyện, thậm chí cấp xã, được phép sử dụng hệ thống thông tin liên lạc hiện đại, kể cả điện thoại vệ tinh để phục vụ công tác phòng, chống lụt bão.

Tập trung đối phó với bão biển!

Bão số 7 đang nhích dần vào đất liền, dự báo sẽ đổ bộ vào các tỉnh miền Trung ngày 1-10. Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn kiêm Trưởng ban chỉ đạo phòng, chống lụt bão Trung ương Cao Đức Phát cho rằng: “Các địa phương cần chủ động “cấm biển” đối với tàu thuyền một cách hợp lý, đúng thời điểm kẻo bão đến không kịp xử lý. Cũng nên quan tâm công tác neo đậu tàu, thuyền. Thực tế những năm qua cho thấy, số tàu đắm biển thì ít mà số tàu chìm bờ lại nhiều. Các địa phương cũng nên chủ động cơ số thuốc men, lương thực, nước uống đủ sử dụng trong một tuần, đề phòng mưa lũ chia cắt, không chi viện kịp thời.

Ông Trương Ngọc Nhi, Phó chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ngãi thẳng thắn:

- Tôi cho rằng chúng ta phải có thái độ kiên quyết đối với các tàu, thuyền vi phạm các quy định an toàn hoặc cố tình ra khơi như xử phạt, giữ phương tiện, thậm chí nếu chẳng may thiệt mạng sẽ… không được hỗ trợ tiền! Hiện nay, chúng tôi đã cơ bản thông báo cho các chủ tàu vào đất liền, chỉ có 15 tàu với 190 người đang đánh bắt ngoài khu vực Hoàng Sa, trong đó có 3 tàu (41 lao động) chưa liên lạc được.

Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa Mai Văn Ninh thì băn khoăn:

- Chúng tôi còn khoảng 80.000ha lúa, các địa phương mới gặt được 26.000ha. Bão thì sắp vào đến nơi rồi, gay quá! Đề nghị Bộ Quốc phòng điều động lực lượng để giúp đỡ nhân dân địa phương gặt lúa xong trước khi bão vào.

Ông Trần Minh Kỳ, Phó chủ tịch thường trực UBND tỉnh Hà Tĩnh thông báo:

- Hà Tĩnh có khoảng 3.100 tàu, thuyền lớn, nhỏ, hiện 100% đã liên lạc được và ngay tối nay sẽ vào hết được đất liền. Chúng tôi có 40.000 ha lúa, nhưng khá yên tâm vì có tới 90% đã thu hoạch xong. Số còn lại sẽ cố gắng gặt xong trước khi bão vào.

Lãnh đạo tỉnh Quảng Bình cũng thông báo: 95% diện tích lúa đã thu hoạch xong, công tác chuẩn bị đối phó với bão số 7 đã sẵn sàng.

Cần kịp thời rút kinh nghiệm qua mỗi đợt thiên tai

Theo Ban chỉ đạo Phòng, chống lụt bão Trung ương, có một số kinh nghiệm cần phải rút ra từ các đợt bão lũ vừa qua, đó là việc sơ tán dân và cho học sinh nghỉ học đúng thời điểm sẽ hạn chế thiệt hại về người; phải chuẩn bị tốt về lương thực, nước uống và các nhu yếu phẩm thiết yếu khác, đặc biệt những nơi thường bị cô lập, cần bố trí ngay lực lượng tại chỗ để xử lý kịp thời. Các phương tiện cứu hộ như xuồng máy, ca nô là rất cần thiết và cần phải được trang bị tại những nơi có nguy cơ cao về ngập lũ trên diện rộng.

Phó thủ tướng Nguyễn Thiện Nhân chỉ đạo: “Các địa phương cần duy trì tốt hệ thống thông tin liên lạc, trước mắt là phát sóng ngắn, máy nổ phát điện phục vụ liên lạc. Về lâu dài, các huyện vùng xa, biên giới, những nơi thường xảy ra bão lũ phải xây dựng kế hoạch và được trang bị điện thoại vệ tinh. Đối với các tỉnh vừa xảy ra lũ lụt, có thể sử dụng kinh phí kiên cố hóa trường lớp để tu bổ, cải tạo, sớm đưa học sinh trở lại trường. Đồng thời thống kê sách, vở, nếu thiếu phải báo cáo ngay để giải quyết. Ngành giáo dục sẽ phát động toàn ngành giúp đỡ hỗ trợ học sinh vùng lũ, quyết không để học sinh nào bị thiếu sách, thiếu quần áo ấm trong mùa đông.

Kết luận buổi giao ban trực tuyến, Phó thủ tướng Hoàng Trung Hải khẳng định: Từ các đợt thiên tai vừa qua, chúng ta phải kịp thời rút ra 4 bài học kinh nghiệm. Đó là bài học về công tác dự báo, về phương án đối phó với lũ lụt, về công tác chỉ đạo điều hành, và về công tác thông tin-tuyên truyền. Lãnh đạo, chính quyền các địa phương cần có phương án cụ thể, rõ ràng, luôn cập nhật thông tin, chỉ đạo tích cực, sâu sát, kịp thời. Trước mắt để đối với cơn bão số 7, các tỉnh miền Trung cần kiểm soát tàu ra, vào, nhanh chóng gọi vào bờ, chuẩn bị phương án di dân, cứu hộ, cứu nạn, thu hoạch xong lúa trước khi bão vào. Chính phủ sẽ chỉ đạo các bộ, ngành có phương án cụ thể để giúp đỡ các địa phương, cố gắng hạn chế thấp nhất thiệt hại.

Cả một guồng máy từ Trung ương đến các địa phương đang nỗ lực vào cuộc để đối phó với thiên tai nhằm hạn chế thấp nhất thiệt hại, bảo đảm bình yên cho mỗi mái ấm gia đình sau bão.

LÊ THIẾT HÙNG