QĐND - Nguồn cung hàng hóa Tết trên thị trường phong phú về chủng loại, đa dạng về mẫu mã, giá cả ít biến động trong thời gian trước Tết, cận Tết và trong 4 ngày đầu tiên của năm mới Nhâm Thìn. Đó là nhận xét chung của Bộ Công Thương và Bộ Tài chính về thị trường hàng Tết năm nay. Tuy nhiên, thời gian nghỉ Tết năm nay khá dài, vì vậy việc kiềm chế giá cả sau Tết vẫn là công việc quan trọng của các cấp, các ngành, các địa phương.

Tết tiết kiệm

Theo khảo sát của các phóng viên, cộng tác viên Báo Quân đội nhân dân, không khí mua bán trên thị trường Tết năm nay kém sôi động hơn so với cùng thời điểm các năm trước đây, một phần là do tình hình kinh tế khó khăn trong năm 2011 ảnh hưởng tới thu nhập, chi tiêu và sức mua của người dân, một phần do xu thế tiêu dùng tiết kiệm đã được nhiều người hưởng ứng. Tại Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh, những cây đào, cây mai, cây quất giá từ 10 triệu đồng trở lên năm trước không có mà mua, năm nay lại rất khó bán. Đến ngày cuối cùng của năm Tân Mão, nhiều người đã phải mang những cây “khủng” này về vườn. 

Các siêu thị lớn ở Hà Nội đã mở cửa trở lại từ ngày mùng 3, mùng 4 Tết. Ảnh chụp tại siêu thị BigC (Hà Nội) chiều 26-1 tức mùng 4 Tết Nhâm Thìn.

Mặt hàng bia, rượu đắt tiền năm nay cũng không bị “cháy” hàng như các năm trước.

Theo báo cáo của Bộ Công Thương và Bộ Tài chính: Điểm nổi bật trong thị trường Tết năm nay là xu hướng mua sắm tiết kiệm, hàng sản xuất trong nước đã “lên ngôi” chiếm lĩnh được thị trường. Ở các siêu thị, trung tâm thương mại lớn hàng hóa sản xuất trong nước chiếm thị phần tới 90%-95% như: Bánh kẹo, đồ uống, các loại mứt, trái cây, thực phẩm khô (tôm mực, miến, mộc nhĩ, măng…), lương thực, thực phẩm, hàng may mặc. Đặc biệt có những nhóm hàng gần như độc quyền như: Thực phẩm chế biến, thủy hải sản đông lạnh, gạo… Sở dĩ như vậy vì sản phẩm trong nước đã có uy tín, chất lượng không kém hàng ngoại, nguồn gốc xuất xứ rõ ràng… mà giá lại rẻ hơn hàng nhập. Mặt khác, Cuộc vận động “Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam” đã đi vào cuộc sống.

Lý giải về việc giá cả hàng hóa ít biến động trong dịp Tết Nhâm Thìn, Bộ Công Thương cho rằng, ngoài xu hướng tiêu dùng tiết kiệm, việc dự trữ hàng hóa bình ổn thị trường tại các địa phương đã đem lại hiệu ứng tích cực, đặc biệt là tại hai trung tâm kinh tế hàng đầu cả nước là Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh. Nhiều địa phương đã triển khai việc bán hàng bình ổn và tổ chức bán hàng phục vụ Tết, nhất là tại các địa bàn nông thôn, miền núi, vùng sâu, vùng xa. Nhiều doanh nghiệp còn tăng cường khuyến mại, giảm giá, giải phóng hàng tồn kho để thu hồi vốn… trong khi sức mua trên thị trường không cao như mọi năm và với mặt bằng giá trước đó đã ở mức cao nên nhiều loại hàng hóa Tết năm nay giá không tăng hoặc chỉ tăng nhẹ so với thời điểm trước Tết. 

Vẫn còn tình trạng tăng giá vô lý

Bắt chẹt, tăng giá, “chém đẹp” với mức giá cao ngất ngưởng, đó là tình trạng đang diễn ra ở các bãi dịch vụ trông, giữ xe tại Hà Nội trong những ngày Tết Nhâm Thìn. Đặc biệt trong đêm giao thừa, giá trông giữ xe gắn máy tại các điểm xung quanh hồ Hoàn Kiếm lên đến 30.000 đồng/xe gắn máy, 100.000 đồng/xe ô tô, tăng gấp cả chục lần so với ngày thường. Trong các ngày từ Mùng Một đến Mùng 4 Tết, giá trông giữ xe gắn máy ở các đền chùa, nơi vui chơi giải trí của Hà Nội cũng từ 5 đến 10.000 đồng/lượt đối với xe gắn máy, từ 20.000 đồng đến 50.000 đồng/lượt đối với xe ô tô, gấp từ 2 đến 5 lần so với giá quy định. 

Các chợ cóc ở Hà Nội bán rau với giá đắt hơn nhiều so với trước Tết. Ảnh chụp tại Xuân Đỉnh (Hà Nội) chiều 26-1 tức mùng 4 Tết. Ảnh: Trọng Hải

Giá rau xanh tại các chợ cóc, vỉa hè của Hà Nội trong những ngày đầu năm mới Nhâm Thìn cũng tăng mạnh so với những ngày trước Tết. Cụ thể, tại chợ Kim Giang (quận Thanh Xuân), trong ngày 26-1 tức Mùng 4 Tết, dứa xanh bán với giá từ 10 đến 15 nghìn đồng/quả; rau cần 15 nghìn đồng/mớ; hoa chuối từ 30 đến 35 nghìn đồng/cái, rau muống từ 10 đến 15 nghìn đồng/mớ…, tăng gần gấp đôi so với thời điểm trước Tết. Một số địa điểm bán hàng ở trung tâm thành phố, giá rau xanh còn cao hơn ở chợ Kim Giang. 

 Tại một số địa phương khác trong cả nước, theo phản ánh của các cộng tác viên và bạn đọc của Báo Quân đội nhân dân, giá một số mặt hàng tươi sống và dịch vụ cũng có tình trạng tăng vô lý. Điều đáng quan tâm là chưa thấy sự can thiệp của các cơ quan chức năng và chính quyền các địa phương.

Theo báo cáo của Bộ Công Thương, đối với một số mặt hàng như thực phẩm tươi sống, rau quả, hoa tươi, do đặc thù mặt hàng và nhu cầu tiêu thụ cao nên giá trong những ngày Tết tăng khoảng từ 20 đến 50% so với ngày thường.

Cần tiếp tục và quyết liệt kiềm chế giá

Tổng cục Thống kê (TCTK) vừa công bố chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 1-2012 chỉ tăng 1% so với tháng trước đó. Đây là thành công lớn của chúng ta trong việc kiềm chế giá cả bởi lẽ tháng 1 là tháng trùng với Tết Nguyên đán Nhâm Thìn. Theo quy luật của nhiều năm, đây sẽ là tháng có CPI cao nhất trong năm. CPI tháng 1 năm nay cũng ở mức tăng thấp thứ hai so với các tháng đầu năm từ năm 2004 đến nay (sau CPI tháng 1-2009 tăng 0,32%). 

Vụ trưởng Vụ Giá (Tổng cục Thống kê) Nguyễn Đức Thắng cho biết: CPI tháng 1-2012 chỉ tăng nhẹ là nhờ nhóm hàng ăn và dịch vụ ăn uống ngoài gia đình (nhóm chiếm tỷ trọng cao nhất trong rổ hàng chung và có ảnh hưởng mạnh nhất tới CPI) chỉ tăng 1,01%. Điều đáng mừng là người dân cả nước ăn Tết không phải chịu sức ép vì tăng giá lương thực và giá thực phẩm tuy có tăng nhưng vẫn ở mức thấp hơn nhiều so với các Tết âm lịch của nhiều năm nhờ các địa phương chủ động dự trữ thực phẩm, tạo nguồn cung dồi dào cho thị trường.

Tuy nhiên, theo Bộ Tài chính, chúng ta không được chủ quan về diễn biến của giá cả và cần phải tiếp tục quyết liệt kiềm chế giá.

Trả lời phỏng vấn báo chí đầu năm mới Nhâm Thìn, Bộ trưởng Bộ Tài chính Vương Đình Huệ khẳng định: Một trong những nhiệm vụ trọng tâm của Bộ Tài chính trong năm 2012 là điều hành giá theo cơ chế thị trường có sự quản lý của Nhà nước, góp phần kiềm chế lạm phát. Ngay sau khi Thủ tướng Chính phủ ban hành Chỉ thị số 2015/CT-TTg về việc tăng cường các biện pháp nhằm bình ổn giá cả thị trường, Bộ Tài chính đã có chỉ thị số 03/CT-BTC để chỉ đạo toàn ngành thực hiện công tác bình ổn giá trong dịp Tết và phối hợp với các bộ, ngành, địa phương, doanh nghiệp, triển khai thực hiện Chỉ thị của Thủ tướng Chính phủ. Trong thời gian tới, Bộ Tài chính sẽ tiếp tục thực hiện việc kiểm soát đăng ký giá của các doanh nghiệp đối với các mặt hàng mà doanh nghiệp đăng ký điều chỉnh giá trong dịp Tết để loại trừ các chi phí bất hợp lý trong cơ cấu giá; kiểm soát việc thực hiện cam kết về giá đối với các mặt hàng được hỗ trợ vốn từ chương trình bình ổn giá; đồng thời thực hiện việc kiểm soát chi từ Ngân sách Nhà nước trong đầu tư, chi tiêu thường xuyên, kiên quyết loại trừ các khoản chi không đúng định mức, tiêu chuẩn, chi sai chế độ chính sách; tiếp tục thực hiện cơ chế thị trường định giá, các doanh nghiệp cạnh tranh về giá đối với đại bộ phận hàng hóa, dịch vụ phục vụ tiêu dùng Tết...

Bộ Công Thương cũng sẽ tiếp tục chỉ đạo Cục Quản lý thị trường và các địa phương tổ chức các đoàn kiểm tra thị trường Tết, trong đó kiểm soát chặt chẽ, ngăn chặn hàng lậu, hàng cấm, hàng giả, hàng kém chất lượng nhập lậu qua biên giới và lưu thông trên thị trường./.

Đỗ Phú Thọ