Lâu nay, người dân địa phương từng ta thán nhiều về nạn khai thác vàng trên sông Lam và sông Hiếu (khu vực lòng hồ của thủy điện Bản Vẽ và thủy điện Khe Bố - Nghệ An), nhưng xem ra việc khắc phục hậu quả sau khai thác chưa có hiệu quả! Việc tận dụng khai thác vàng là một chủ trương đúng, vừa để tận thu một lượng tài nguyên trước khi bị nước lòng hồ dâng ngập, vừa tăng thêm ngân sách, tạo nguồn thu cho các địa phương.

Khai thác vàng tại Bắc Kạn. Ảnh minh họa

Điều đáng bàn hiện nay là khâu “hoàn thổ” (trả lại mặt bằng) sau khai thác không được các nhà thầu tiến hành nghiêm túc, gây bất bình trong nhân dân. Theo quy định, sau khi khai thác xong đến đâu, nhà thầu phải trả lại mặt bằng ngay đến đó và không được làm ô nhiễm môi trường nước sông...  Thế nhưng, những gì đang diễn ra tại nơi khai thác vàng thật chướng tai, gai mắt. Hầu hết các điểm khai thác đều “ăn xong” để đó, không có điểm nào “hoàn thổ”. Hiện nay, dọc các sông đất, đá ngổn ngang, làm cho giao thông ách tắc, dòng chảy thay đổi, gây lở đất, làm thiệt hại lớn cho nhân dân, thậm chí còn đe dọa đến tính mạng, nhà cửa, đất đai của bà con sống ven sông. Vấn đề trên có thể khắc phục được nếu chính quyền địa phương tăng cường kiểm tra, giám sát, yêu cầu nhà thầu khai thác đến đâu phải “hoàn thổ” đến đó mới cho khai thác tiếp, đồng thời xử lý nghiêm những trường hợp không thực hiện đúng quy định, Thực tế, chính quyền các cấp gần như không làm tròn trách nhiệm.

Việc khai thác mọi tiềm năng sẵn có trong lòng đất để phát triển đất nước là rất cần thiết. Chính quyền các cấp là nơi tổ chức thực hiện chủ trương của Đảng và Nhà nước đi vào cuộc sống. Vì vậy, cần phải chỉ đạo các cơ quan chức năng vào cuộc, trong đó cần tăng cường trách nhiệm quản lý, giao trách nhiệm cụ thể cho từng tập thể, cá nhân, kiên quyết với nạn khai thác vàng không “hoàn thổ” dọc bờ sông Lam và sông Hiếu. Mong rằng, những bất cập trong việc “hoàn thổ” sau khai thác vàng ở Nghệ An sẽ được rút kinh nghiệm kịp thời, để các cơ quan chức năng tỉnh Nghệ An quản lý tốt hơn cho các dự án sau này.

PHÙNG VĂN MÙI