Nhân dịp kỉ niệm 60 năm thiết lập quan hệ ngoại giao Việt Nam-LB Nga, Đại sứ đặc mệnh toàn quyền LB Nga A.G.Cốp-tun (A.G.Kovtun) đã dành cho phóng viên Báo Quân đội nhân dân bài trả lời phỏng vấn. Xin trân trọng giới thiệu với bạn đọc.

- Thưa Đại sứ, Ngài mới đảm nhận cương vị Đại sứ đặc mệnh toàn quyền của LB Nga tại Việt Nam mới gần nửa năm, nhưng được biết trước đây Ngài đã từng có một số năm công tác tại Việt Nam. Ấn tượng của Ngài về Việt Nam? 

- Bây giờ thật khó mà nhớ lại tôi đã có ấn tượng như thế nào khi lần đầu đến Việt Nam 23 năm trước đây. Tôi đã làm việc hơn 8 năm ở Thành phố Hồ Chí Minh (từ năm 1986, ngay sau khi tốt nghiệp Trường Đại học Ngoại giao Mát-xcơ-va). Sau này, khi giữ nhiều cương vị khác nhau trong Bộ Ngoại giao Nga ở Mát-xcơ-va, tôi luôn luôn quan tâm tới Việt Nam. Tất nhiên những năm tháng đó đã cho tôi hiểu biết nhân dân Việt Nam và nền văn hóa Việt Nam khá rõ, được tận mắt chứng kiến nhiều sự kiện lịch sử và tận mắt theo dõi sự phục hồi và tăng trưởng kinh tế như vũ bão của đất nước các bạn.

Cả cuộc đời tôi gắn bó với Việt Nam dù bằng cách này hay cách khác. Tôi xin thú thật, lúc nào tôi cũng muốn trở lại nơi đây. Phải thừa nhận là tôi rất vui khi  lại được vinh dự làm việc ở  Việt Nam.

- Đại sứ có thể cho biết suy nghĩ của mình về mối quan hệ Việt-Nga? 

- Toàn bộ lịch sử quan hệ Nga-Việt là sự liên tục củng cố tình hữu nghị, mở rộng hợp tác nhiều mặt. Lịch sử đó được ghi chép bằng sự tin cậy hiếm có và sẵn sàng chìa tay giúp đỡ nhau. Chúng tôi đã ở bên cạnh nhân dân Việt Nam trong những năm tháng khó khăn đấu tranh vì tự do, độc lập, thống nhất đất nước và tiếp theo đó là giai đoạn khôi phục kinh tế. Người Nga cũng biết rằng các bạn Việt Nam đang trân trọng lưu giữ những kỉ niệm về chặng đường đã cùng nhau trải qua và đánh giá cao điều đó.

Tình hữu nghị lâu đời của hai dân tộc chúng ta được thể hiện một cách rõ ràng trong thực tiễn. Với sự trợ giúp kĩ thuật của Liên Xô, Việt Nam đã tạo dựng được bộ khung của nền công nghiệp, trong đó có những ngành quan trọng như công nghiệp than, khai thác dầu và năng lượng. Ngày nay những ngành này vẫn giữ vai trò quan trọng trong sự phát triển đi lên của nền kinh tế Việt Nam. Nhà máy thủy điện Hòa Bình-nhà máy lớn nhất Đông Nam Á thời đó-hôm nay vẫn là một minh chứng rực rỡ cho tình hữu nghị không gì phá vỡ nổi giữa hai dân tộc chúng ta. Một niềm tự hào khác của cả LB Nga và Việt Nam là ngọn cờ đầu của ngành dầu khí Việt Nam-Xí nghiệp liên doanh Vietsovpetro. Xí nghiệp này trong nhiều năm qua đã nằm trong nhóm các công ty dầu khí hoạt động hiệu quả nhất trên thế giới.

Từ những năm 1950, hàng chục nghìn công dân Vệt Nam đã được đào tạo  ở đất nước chúng tôi. Nhiều bạn đọc của quý báo chắc đã xem chương trình truyền hình “Thầy trò Xô-Việt: Ngày gặp lại” mới đây. Tôi cho rằng đó là minh chứng thuyết phục nhất cho tình cảm nồng ấm giữa hai dân tộc chúng ta.

- Vâng, rõ ràng quan hệ Việt-Nga có một lịch sử đáng tự hào. Vậy còn tương lai thì sao, thưa Đại sứ?

- Đáng vui mừng hơn là quan hệ Nga-Việt Nam tiếp tục phát triển và đạt được nhiều kết quả mới trong những năm gần đây. Hiệp định về những cơ sở quan hệ hữu nghị giữa Nga và Việt Nam kí năm 1994 đánh dấu một giai đoạn mới và đặt nền móng vững chắc để tiếp tục mở rộng quan hệ song phương trong hoàn cảnh mới.

Một trong những kết quả quan trọng nhất trong chuyến thăm CHXHCN Việt Nam lần đầu của Tổng thống LB Nga vào tháng 3-2001 là Tuyên bố về quan hệ đối tác chiến lược, cho phép đưa quan hệ hợp tác giữa hai nước lên tầm cao mới về chất, đáp ứng những yêu cầu của thời đại và lợi ích sống còn của nhân dân hai nước chúng ta.

Việc đối thoại thường xuyên giữa lãnh đạo cấp cao hai nước, quan hệ chặt chẽ giữa các bộ ngành chuyên môn và các tổ chức xã hội đã góp phần làm sâu sắc thêm quan hệ Nga-Việt Nam. Chỉ trong vòng hai năm gần đây, nhiều vị lãnh đạo cấp cao của Việt Nam đã tới thăm nước Nga. Đó là Chủ tịch nước Nguyễn Minh Triết, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Tấn Dũng, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Phú Trọng.

Hai nước tiếp tục phối hợp chặt chẽ trên trường quốc tế, thể hiện sự hiểu biết lẫn nhau một cách sâu sắc, sự gần gũi về quan điểm đối với nhiều vấn đề quan trọng nhất của chính trị quốc tế. 

Hai nước tiếp tục hợp tác trong lĩnh vực kinh tế thương mại và nhân văn. Ngày nay gần 5 nghìn sinh viên của đất nước các bạn đang học tập trong các trường đại học của Nga bằng học bổng nhà nước hoặc theo diện du học tự túc. Việc thành lập Trường Đại học công nghệ Nga-Việt Nam đang được xúc tiến.

Nói tóm lại, quan hệ giữa Nga và Việt Nam mang tính rộng khắp. Trong mối quan hệ của chúng ta đã từng có một giai đoạn không đơn giản, khi cả hai nước cùng chịu tác động sâu sắc của các sự kiện lịch sử lớn. Tuy nhiên, vượt qua tất cả, chúng ta đã cùng nhau nỗ lực, kết quả không chỉ bảo toàn mà còn phát huy được tài sản chung của cả hai nước.

- Cho dù quan hệ hợp tác kinh tế thương-mại giữa hai nước có sự phát triển mạnh trong những năm gần đây, nhưng vẫn được coi là vẫn chưa tương xứng với quan hệ chính trị tốt đẹp giữa hai nước. Đại sứ có nghĩ vậy  không?

- Trong giai đoạn hiện nay hợp tác kinh tế thương mại là phần quan trọng nhất trong quan hệ Nga-Việt, và sự hợp tác đó quả thật đang có sự phát triển ấn tượng trong những năm gần đây. Việc thực hiện các dự án trong nhiều lĩnh vực khác cũng đang diễn ra một cách tích cực, trong đó có chế tạo máy, trao đổi thương mại và đầu tư, lĩnh vực tài chính ngân hàng, bưu chính viễn thông, y tế và nhiều lĩnh vực khác. Tuy nhiên, cả hai bên đều thừa nhận rằng những kết quả đạt được còn xa mới tương xứng được với tiềm năng chúng ta hiện có.

Chuyến thăm, làm việc của Thủ tướng Việt Nam Nguyễn Tấn Dũng tới Nga tháng 12-2009 đã tạo động lực mới cho sự hợp tác trong lĩnh vực này. Những thỏa thuận hết sức quan trọng mà hai bên đạt được  nhằm phát triển quan hệ đối tác chiến lược song phương trong những lĩnh vực then chốt-năng lượng, dầu khí, quốc phòng và an ninh, đang xác định rõ định hướng hợp tác giữa Nga và Việt Nam trong nhiều năm tiếp theo.

Tôi tin tưởng, với sự nỗ lực không ngừng của lãnh đạo và nhân dân, đất nước tuyệt vời của các bạn sẽ đạt được những thành tích mới rực rỡ, và quan hệ đối tác chiến lược giữa Nga và Việt Nam sẽ ngày càng được củng cố và phát triển.

Cuối cùng, cho phép tôi chúc tất cả bạn đọc báo Quân đội nhân dân năm mới dồi dào sức khỏe, hạnh phúc và an khang!

- Xin cảm ơn Đại sứ.

BẢO TRUNG (thực hiện)