Bày bán hàng kín vỉa hè và lòng đường phố Hàng Bạc

QĐND Online – Hôm nay, quy định mới về tăng phí và cho phép sử dụng tam thời hè, lề đường, lòng đường trên thành phố Hà Nội có hiệu lực trong sự ngỡ ngàng của nhiều người dân…

Chủ trương của Bộ một đằng, quyết định của UBND thành phố một nẻo

Tình hình tai nạn giao thông, ùn tắc giao thông đã trở thành vấn nạn của xã hội. Cả nước đang nghiên cứu, đưa vào nhiều biện pháp để giảm tai nạn và ùn tắc giao thông. Đặc biệt, tại TP Hồ Chí Minh và Hà Nội, rất nhiều biện pháp đã được đưa ra và thực hiện, thậm chí cả những biện pháp rất “độc” như thu phí xe tham gia giao thông vào giờ cao điểm cũng được nói đến. Tuy nhiên, đến nay tình hình ùn tắc giao thông của Hà Nội và TP Hồ Chí Minh vẫn chưa thực sự cải thiện. Người dân tại hai khu đô thị này vẫn phải chịu cảnh sống chung với… tắc đường.

Kỳ họp thứ 2, Quốc hội Khoá 12 vừa qua, vấn đề giảm ùn tắc và tai nạn giao thông cũng đặc biệt được chú ý và thảo luận nhiều. Trong phiên trả lời chất vấn ngày 17-11-2007, Bộ trưởng bộ Giao thông vận tải Hồ Nghĩa Dũng khẳng định: Những chủ trương nhằm giảm ách tắc giao thông hiện nay là giảm các phương tiện cá nhân, khuyến khích người dân dùng phương tiện công cộng. Thực tế người sử dụng phương tiện hiện nay chưa cao một phần là do hệ thống giao thông công cộng chưa phát triển, nhất là hệ thống xe buýt chưa có đường riêng, hệ thống tàu điện ngầm và tàu điện trên cao vẫn chưa hoàn thành. Mặt khác khuyến khích người dân đi bộ đối với những cự ly ngắn. Để làm được việc này sắp tới Bộ sẽ tập trung vào việc giải phóng vỉa hè trả lại đường đi cho người đi bộ.

Như vậy, theo Bộ trưởng Hồ Nghĩa Dũng thì một trong những biện pháp tiên quyết là phải tập trung giải phóng vỉa hè, trả lại đường đi cho người đi bộ. Song, ngày 28-12-2007, chỉ sau phiên trả lời chất vấn của Bộ trưởng Hồ Nghĩa Dũng hơn một tháng, UBND TP Hà Nội đã ra Quyết định số 148/2007/QĐ-UBND về việc thu phí sử dụng hè, lề đường, lòng đường, bến, bãi, mặt nước trên địa bàn thành phố Hà Nội, thay thế Quyết định số 37/2004/QĐ-UB. Trong quyết định có ghi rõ mức thu phí cụ thể. Ví dụ: Sử dùng hè, lề đường, bến bãi để trông giữ xe đạp, xe máy, bán hàng ăn uống, trên các tuyến phố chính thuộc 4 quận nội thành: Hai Bà Trưng, Hoàn Kiếm, Ba Đình, Đống Đa, các tuyến phố văn hoá ẩm thực, chợ đêm là 45.000đồng/m2/tháng; các tuyến phố chính thuộc các quận Thanh Xuân, Cầu Giấy, Tây Hồ, Long Biên, Hoàng Mai là 40.000đồng/m2/tháng; các tuyến phố còn lại và ngoại thành là 35.000đồng/m2/tháng (trong khi theo Quyết định số 37 thì có 2 mức: 35.000đồng/m2/tháng với các tuyến phố chính, các tuyến phố văn hoá ẩm thực theo quy định của UBND Thành phố và 25.000đồng/m2/tháng với các tuyến phố còn lại và ngoại thành).

Việc này có nghĩa hè, lề đường không được giải phóng trả lại cho người đi bộ mà tiếp tục được sử dụng nhiều hơn, thậm chí còn hợp pháp hơn (do đã được UBND Thành phố cho phép).

“Đẩy người dân vi phạm pháp luật!”

Cửa hàng ăn uống trên phố Bát Đàn chiếm dụng vỉa hè và lề đường khiến người đi bộ phải đi xuống lòng đường

Đi dọc một số tuyến phố của Hà Nội, quan sát tình trạng sử dụng vỉa hè mới thật sự thấy nhiều bất cập. Với những tuyến phố chính có vỉa hè lớn còn đỡ, các tuyến phố có vỉa hè nhỏ thì vỉa hè không còn được gọi là vỉa hè theo đúng nghĩa. Chúng được dựng kín bởi xe đạp, xe máy, hàng hoá. Chức năng dành cho người đi bộ đã không còn. Đặc biệt vỉa hè tại khu phố cổ thì hầu như không còn. Những tuyến phố như, Hàng Bạc, Hàng Buồm, Hàng Mã… các hộ kinh doanh 2 bên đường còn bầy bán, để xe xuống cả lòng, lề đường. Các lực lượng chức năng cũng đã tiến hành nhắc nhở, xử lý, nhưng sau khi lực lượng chức năng đi, mọi việc đâu lại vào đấy.

Trước đây thành phố có quyết đinh 227/2006/QD-UB cho các cá nhân, tổ chức sử dụng hè phố kinh doanh hàng ăn uống theo hai ca: từ 5 giờ đến 8 giờ và từ 19 giờ đến 24 giờ. Quyết định này đã gây nhiều tranh luận và không ít ý kiến cho rằng quyết định này làm ảnh hưởng đến trật tự giao thông, mỹ quan đô thị. Tuy vậy, quyết định này cũng đã không được thực hiện nghiêm, các cá nhân, đơn vị không chỉ kinh doanh ăn uống theo 2 ca quy định, thậm chí kinh doanh cả ngày và không hề bớt lại phần đường nào cho người đi bộ theo quy định. Trên các phố Bát Đàn, Hồng Phúc, Phùng Hưng, Cao Bá Quát… các cửa hàng ăn uống thản nhiêm sử dụng vỉa hè lòng đường kinh doanh. Thậm chí còn thuê người mời chào, lôi kéo khách đang tham gia giao thông trên đường, gây nguy hiểm.

Thực trạng này vẫn đang gây bức xúc trong dư luận thì UBND TP Hà Nội ra quyết định số 148. Ông Nguyễn Văn Tuấn, quận Hoàn Kiếm, cho biết: “Luật giao thông đường bộ quy định rõ, người đi bộ phải đi trên hè phố, lề đường; trường hợp không có hè phố, lề đường thì người đi bộ phải đi sát mép đường. Từ trước tới nay, hè phố đã bị chiếm dụng bừa bãi, người đi bộ không có lối để đi, giờ UBND TP lại cho sử dụng vỉa hè, lề đường, có nghĩa, người dân chúng tôi sẽ phải đi xuống lòng đường. Như vậy chẳng khác nào đẩy người dân vi phạm pháp luật”.

Tuy nhiên, một số người, nhất là những người kinh doanh lại vui mừng. Một chủ cửa hàng vi tính trên phố Lý Nam Đế cho biết: “Cả dãy cửa hàng kinh doanh chúng tôi không có chỗ nào để để xe, mà theo quy định thì không được để xe trên hè phố vào ban ngày. Chúng tôi chủ yếu kinh doanh vào ban ngày, xe của nhân viên thì đi gửi ở nhà dân, các khu tập thể còn khánh hàng đến mua hàng thì củng chằng còn cách nào khác phải để trên vỉa hè. Biết là sai đấy, nhưng không cho khách để xe thì cũng đồng nghĩa đuổi khách đi. Được biết UBND thành phố có quyết định cho sử dụng vỉa hè, chúng tôi sẽ thuận lợi hơn trong kinh doanh”.

Quyết định 148 của UBND TP Hà Nội ra đã làm cho không ít kẻ lo và người mừng. Tuy nhiên, xét về lý thì về mặt này hay măt khác, quyết định của UBND TP Hà Nội đã để người dân và người, đơn vị được sử dụng vỉa hè vi phạm pháp luật. Không chỉ vậy, việc sử dụng vỉa hè chắc chắn sẽ làm cản trở giao thông, góp phần làm cho ùn tắc giao thông ngày một tăng và gây mất mỹ quan đô thị.

Bài và ảnh: Xuân Dũng

Luật Giao thông đường bộ Điều 34. Sử dụng đường phố đô thị 1. Lòng đường và hè phố chỉ được sử dụng cho mục đích giao thông; trường hợp đặc biệt, việc sử dụng tạm thời vào mục đích khác do Chủ tịch ủy ban nhân dân cấp tỉnh quy định nhưng không được làm ảnh hưởng đến trật tự, an toàn giao thông. 2. Cấm các hành vi sau đây: a) Đổ rác hoặc phế thải ra đường phố không đúng nơi quy định; b) Xây, đặt bục, bệ trái phép trên đường phố; c) Tự ý tháo mở nắp cống trên đường phố; d) Các hành vi khác gây cản trở giao thông.