Ngày 18-11,  phiên họp của Quốc hội tiếp tục sôi động với việc chất vấn đến cùng của đại biểu Quốc hội và sự trả lời khá mạch lạc của Bộ trưởng Bộ Công Thương Vũ Huy Hoàng, Bộ trưởng Bộ Nội vụ Trần Văn Tuấn. Các vấn đề liên quan đến xuất khẩu nông sản, bình ổn giá cả, chất lượng hàng hóa, các dự án điện, khoáng sản, cải cách tiền lương, tệ nạn chạy chức, chạy quyền... được nhiều đại biểu quan tâm.

Sẽ hỗ trợ thu mua lúa cho nông dân

Đại biểu Võ Minh Thức (Phú Yên) chất vấn thành viên chính phủ. Ảnh: TTXVN

Đại biểu Danh Út (Kiên Giang) chất vấn Bộ trưởng Bộ Công Thương Vũ Huy Hoàng: Xuất khẩu gạo, số lượng thì tăng, nhưng giá trị thì giảm. Có phải một phần nguyên nhân là do quá nhiều doanh nghiệp xuất khẩu gạo và có hiện tượng bán phá giá?

Bộ trưởng Vũ Huy Hoàng công nhận đúng như đại biểu phản ánh, có khả năng năm 2009 chúng ta sẽ xuất được từ 6 đến 6,2 triệu tấn gạo, tăng khoảng 30% so với năm 2008. Nhưng do biến động giá rất lớn nên dù khối lượng tăng nhưng tổng kim ngạch không bằng năm ngoái. Ở đây có yếu tố do thị trường bên ngoài. Còn việc có nhiều doanh nghiệp tham gia xuất khẩu gạo thì phải khẳng định có mặt tích cực là góp phần vào tiêu thụ hết sản phẩm lúa gạo cho nông dân; đa dạng hóa sự tham gia của các thành phần kinh tế trong hoạt động xuất khẩu gạo. Song cũng có mặt trái cần lưu ý là ở chỗ này chỗ kia có thể chênh mua, chênh bán, hay những hành vi kinh doanh không phù hợp với quy định hiện hành gây thiệt hại cho doanh nghiệp khác, ảnh hưởng tới quyền lợi của nông dân.

“Hiện nay, chúng tôi đang xây dựng nghị định thay thế cho nghị định về kinh doanh xuất nhập khẩu gạo hiện hành. Qua đó sẽ thắt chặt hơn hoạt động kinh doanh xuất khẩu gạo theo hướng coi đây là một ngành nghề kinh doanh có điều kiện, nghĩa là phải đăng kí, phải bảo đảm các tiêu chuẩn theo qui định”- Bộ trưởng giải trình.

Bộ trưởng Bộ Tài chính Vũ Văn Ninh  giải trình thêm: “Chúng tôi đã kiến nghị với Nhà nước có chính sách chính thức hỗ trợ lãi suất cho các tổng công ty của nhà nước mua lúa tạm trữ trong thời vụ. Đồng thời Thủ tướng đã chỉ đạo cho ngành lương thực xây dựng kho, bảo đảm có kho để tạm trữ lúa”.

Tăng cường quản lý giá cả hàng hóa

Đại biểu Chu Sơn Hà (Hà Nội) đề nghị  Bộ trưởng Bộ Công Thương  có  giải pháp gì  để người tiêu dùng được hưởng sữa bảo đảm chất lượng với giá cả hợp lý, để thị trường xăng dầu hoạt động một cách lành mạnh, bảo vệ người tiêu dùng?

- Giá sữa của chúng ta không phải ở mức cao nhất trong khu vực- Bộ trưởng Vũ Huy Hoàng khẳng định. Vừa qua một số doanh nghiệp đã lợi dụng việc khan hiếm để tăng giá một cách không có cơ sở, gây ảnh hưởng đến quyền lợi của người tiêu dùng. Hiện Chính phủ đang giao Bộ Tài chính phối hợp với các bộ xem xét một số nội dung  liên quan đến giá sữa. Về trách nhiệm của mình, Bộ Công Thương đã tăng cường công tác kiểm tra thị trường nhằm phát hiện những hành vi lợi dụng việc thiếu sữa, lợi dụng việc giá cả tăng để trục lợi. Đại biểu Chu Sơn Hà hỏi lại: “Bộ trưởng nói giá sữa không phải là cao nhất trong khu vực, vậy cao thứ bao nhiêu? Giải pháp xử lí của Bộ thế nào đối với thông tin sai lệch? Cũng chưa thấy bộ trưởng đề cập tới biện pháp chống buôn lậu và gian lận thương mại trong kinh doanh xăng?”.

- Xử lý việc đưa các thông tin chưa chuẩn xác không thuộc thẩm quyền của chúng tôi- Bộ trưởng Vũ Huy Hoàng trả lời. Chúng tôi chỉ có trách nhiệm gửi lại những thông tin chuẩn xác để báo chí đính chính. Nghị định 84 thay thế Nghị định 55 đã quy định rõ: Bộ Khoa học và Công nghệ ban hành các tiêu chuẩn về chất lượng và kiểm tra các cột xăng dầu. Bộ Công Thương chịu trách nhiệm việc bán có đúng giá hay không, có bảo đảm chất lượng không.

Làm rõ thêm ý kiến cho rằng giá xăng, dầu hiện chưa theo cơ chế thị trường, tăng thì nhanh, giảm thì chậm, Bộ trưởng Bộ Tài chính Vũ Văn Ninh nhấn mạnh: Đến tháng 9-2008 chúng ta đã công bố cả giá xăng và dầu đều theo cơ chế thị trường có sự quản lí của Nhà nước. Tuy nhiên, năm 2008, trong bối cảnh nước ta lạm phát rất cao, vì mục tiêu kiềm chế và bình ổn giá nên giá xăng, dầu chưa hoàn toàn theo giá thị trường. Khi Nghị định 84 có hiệu lực thì xăng, dầu sẽ theo cơ chế thị trường. “Về giá sữa, sắp tới đây chúng tôi sẽ công bố giá mặt hàng sữa thuộc diện bình ổn giá, các doanh nghiệp phải đăng ký giá với các cơ quan quản lí giá tại địa phương.”- Bộ trưởng Vũ Văn Ninh khẳng định.

Làm thế nào để đẩy mạnh tiêu dùng hàng Việt ?

Đại biểu Danh Út (Kiên Giang) và đại biểu Nguyễn Thị Khá (Trà Vinh) đặt vấn đề: Bảo vệ người tiêu dùng thế nào trước sự cạnh tranh không lành mạnh của các loại hàng giả, hàng kém chất lượng, hàng lậu qua biên giới?

Bộ trưởng Vũ Huy Hoàng trả lời: Chúng ta phải đẩy mạnh công tác quản lí. Đồng thời đẩy mạnh phong trào dùng hàng Việt, triển khai nhiều chương trình xúc tiến thị trường trong nước; vận động phong trào đưa hàng Việt về các khu công nghiệp, các vùng nông thôn, vùng sâu, vùng xa; đẩy mạnh tuyên truyền ý thức của người tiêu dùng dành sự mua sắm của mình cho các hàng hóa của Việt Nam sản xuất. Đặc biệt là yêu cầu các nhà sản xuất trong nước phải nâng cao chất lượng, giảm giá thành các sản phẩm để qua đó tạo lòng tin cho người tiêu dùng. Đây là trách nhiệm hai chiều. Chúng ta không chỉ yêu cầu người tiêu dùng phải dùng hàng Việt trong khi hàng chất lượng thì thấp, mẫu mã đơn giản và giá thì không cạnh tranh được với hàng thế giới. Về lâu dài, chúng ta phải có chiến lược phát triển thương hiệu Việt Nam, bảo đảm cạnh tranh, không phải cạnh tranh bên ngoài mà cạnh tranh ngay thị trường trong nước; chiến lược để người Việt Nam thực sự yêu quí và sử dụng hàng Việt Nam. Đây là những vấn đề mang tính chất vĩ mô và đòi hỏi thời gian.

Đại biểu Nguyễn Văn Ba (Khánh Hòa) chất vấn: Bao giờ có rào cản kĩ thuật nào để ngăn chặn hàng kém chất lượng, hàng bán giá rất rẻ đang tràn ngập vào Việt , lấn át hàng nội?

 Bộ trưởng Bộ Công Thương cho rằng: Thời gian qua, Bộ Công Thương đã chủ động làm việc với một số bộ ngành để xây dựng danh mục các hàng hóa nhập khẩu phải bảo đảm tiêu chuẩn kĩ thuật, tiêu chuẩn chất lượng-đây chính là những rào cản kĩ thuật. Bộ Công Thương đã xây dựng xong và chuẩn bị ban hành danh mục hàng hóa có nguy cơ gây mất an toàn trong sản xuất và đời sống của nhân dân.

Tiếp tục cải cách chính sách tiền lương

Trong báo cáo trả lời các chất vấn của đại biểu Quốc hội, Bộ trưởng Bộ Nội vụ Trần Văn Tuấn tập trung chủ yếu vào 3 nhóm vấn đề: nâng cao đạo đức công vụ, khắc phục hiện tượng tiêu cực trong tuyển dụng, bổ nhiệm; trách nhiệm quản lí Nhà nước và chấn chỉnh những lệch lạc trong công tác thi đua, khen thưởng; nâng cao hiệu quả việc thực hiện cải cách thủ tục hành chính.

Theo Bộ trưởng, sau gần 5 năm thực hiện, Đề án cải cách chính sách tiền lương, bảo hiểm xã hội và trợ cấp ưu đãi người có công giai đoạn 2003-2007 đã đạt được những kết quả quan trọng, nhiều mục tiêu của Đề án đã được thực hiện sớm hơn dự kiến (như điều chỉnh nâng mức lương tối thiểu chung nhanh hơn tiến độ đặt ra trong Đề án và tiếp cận gần hơn mức tiền công trên thị trường lao động). Trong thời gian tới, Chính phủ tiếp tục chỉ đạo các bộ, ngành chức năng tổ chức sơ kết, đánh giá thực hiện chính sách tiền lương, bảo hiểm xã hội và trợ cấp ưu đãi người có công trong hai năm 2008 và 2009 và nghiên cứu cải cách chế độ tiền lương hiện hành vào năm 2011 cho phù hợp với tình hình phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.

Chạy chức: Bệnh di căn không thể chữa bằng thuốc cảm

Tệ nạn mua quan, bán chức gây “nóng” cuộc chất vấn và trả lời chất vấn chiều qua. Đại biểu Lê Văn Cuông (Thanh Hóa) thẳng thắn: “Hai năm trước, tôi đã chất vấn Bộ trưởng Bộ Nội vụ về chạy chức, chạy quyền nhưng tình trạng trên chỉ tăng chứ không giảm. Có ý kiến nói đầu tư cho chạy chức là siêu lợi nhuận. Đại hội Đảng các cấp đang đến gần, xin hỏi Bộ trưởng suy nghĩ gì trước tình trạng trên và giải pháp nào để khắc phục?".

Bộ trưởng Bộ Nội vụ Trần Văn Tuấn thừa nhận hiện tượng chạy chức, chạy quyền đang tồn tại, nhưng xử lí rất khó vì "có ai báo với ai đâu mà biết". Về giải pháp để hạn chế tình trạng chạy chức, chạy quyền,  Bộ trưởng Trần Văn Tuấn cho rằng, cần phải  làm chặt chẽ theo đúng quy trình về công tác cán bộ như quy hoạch, đào tạo, luân chuyển, lấy ý kiến tập thể…

Chưa hài lòng với việc trả lời của Bộ trưởng Trần Văn Tuấn, đại biểu Lê Văn Cuông chất vấn tiếp: "Bệnh di căn nhưng Bộ trưởng chỉ cho liều thuốc chữa cảm cúm thì  sao khỏi được". Đại biểu đề nghị Bộ trưởng nói rõ chính kiến về việc "có hay không" chuyện chạy chức và nếu có, thì với tư cách Bộ trưởng làm công tác tổ chức cán bộ, trách nhiệm đến đâu?

"Hoàn toàn đồng ý với đại biểu"- Bộ trưởng Trần Văn Tuấn trả lời: "Đại biểu Cuông nói rất đúng ý của Ban chấp hành Trung ương. Ban chấp hành Trung ương khi nhận định về công tác cán bộ cũng đã nói tình trạng chạy chức chạy quyền, tiêu cực có xu hướng tăng". 

Bộ trưởng Trần Văn Tuấn cho rằng “công tác cán bộ là việc khó", nhưng đại biểu Lê Văn Cuông lại chất vấn tiếp: "Khó nhưng chả lẽ bó tay?".

Tiếp lời đại biểu Lê Văn Cuông, đại biểu Nguyễn Hữu Phước (Bến Tre) hỏi Bộ trưởng Trần Văn Tuấn: "Nói khó, vậy khó chỗ nào? Lâu nay vẫn nói khắc phục tình trạng chạy chức, chạy quyền, nghĩa là thừa nhận tình trạng thương mại này đang tồn tại, vậy giải quyết ra sao?".

Bộ trưởng Trần Văn Tuấn cho rằng, việc đề bạt đều có quy trình. Nếu cứ làm đúng quy trình sẽ hạn chế được vấn nạn chạy chức, chạy quyền.

PHÚ THỌ và HẠNH NGUYÊN