QĐND - Từ xa xưa, trên địa bàn Xứ Đoài (Hà Nội) đã hình thành mạng lưới chợ của từng vùng, từng huyện tương đối hợp lý cho việc giao lưu buôn bán của nhân dân. Tính ra có tới 206 chợ lớn, nhỏ.

Nhiều chợ đã bước vào thơ ca dân gian, lưu truyền tới ngày nay.

Huyện Hoài Đức có chợ Trôi, với phiên chợ họp vào ngày hai mươi sáu tháng Chạp âm lịch rất đông vui: “Bỏ con, bỏ cháu, chớ bỏ hai mươi sáu chợ Trôi”.

Huyện Phúc Thọ có chợ Võng Nội với những phiên họp vào các ngày mồng hai, mồng năm, mồng bảy, mồng mười âm lịch mỗi tháng: “Đánh chết chẳng chừa, bán bừa chợ Nội”.

Bài ca dao dưới đây không chỉ thống kê mà còn miêu tả đặc điểm của từng chợ:

Cầu Đơ là chợ đằng xuôi

Ngỗng, vịt cũng lắm, đồ chơi cũng nhiều

 Tưởng rằng chợ Sái mĩ miều

Chỉ lắm hàng củi với nhiều hàng cơm

Chợ Nủa hàng giậm, hàng nơm

Chợ Trôi hàng vải, hàng rơm dãi dầu

Chợ Nghệ thì bán bò, trâu

The, đoạn cũng lắm, chúc bâu cũng nhiều

Sơn Đồng chợ họp về chiều

Chỉ lắm hàng sắn với nhiều hàng dao

 Chợ Phùng hàng xén xiết bao

Chợ Gạch cũng lắm thuốc lào, nhang đen

 Chợ Cốc nửa tháng sáu phiên

Chỉ nhiều ngô, đậu với nguyên củ từ

 Thọ Lão chợ họp chần chừ

Lều quán chẳng có y như ngoài đồng

Lờ đờ chợ Triệu mà đông

Tưởng rằng có lớn mà không bán bò

Chợ Mía mới họp mà to

Mía vàng, mía đỏ bán cho lò đường

Bán nhiều nón là chợ Chuông

Trắng trời, trắng chợ ai thương đội đầu

 Chợ Sêu bán hom, lá dâu

Bán nhộng, bán kén tơ màu xe dây.

Theo thời gian, diện mạo chợ Xứ Đoài đã thay đổi, nhưng những câu ca, hình ảnh về những phiên chợ Xứ Đoài năm xưa, từng đóng góp vào mặt trận lưu thông hàng hóa và văn hóa chợ, chắc chắn còn lại mãi.

Phạm Vĩnh