QĐND - Sau chuyến công tác dài ngày, chúng tôi cùng một số cán bộ của Trung tâm Kỹ thuật Thông tin Công nghệ cao (KTTTCNC), Binh chủng Thông tin Liên lạc (TTLL) trở về đơn vị khi thời gian đang lắng đọng ở khoảng khắc giao ngày.

Gần 24 giờ, theo quy định thì đơn vị nào cũng phải “tắt đèn, nghỉ việc”, vậy mà trong nhiều căn phòng làm việc ở Trung tâm KTTTCNC vẫn sáng ánh đèn. Trên tầng 2 của tòa nhà, trong căn phòng gắn tấm biển “Giám đốc Trung tâm”, Thượng tá Tạ Việt Hùng vẫn chăm chú làm việc. Sau mấy lần gõ cửa, anh Hùng mới giật mình, mở lời giải thích: “Các đồng chí thông cảm, mình đang mải suy nghĩ về một đề tài khoa học mới...”.

Hoạt động nhóm là phương pháp hữu hiệu giúp cán bộ, kỹ sư Trung tâm KTTTCNC đạt nhiều thành công trong nghiên cứu khoa học.

Theo anh Hùng, ý tưởng mà anh trăn trở suốt nhiều ngày qua chính là đề tài cấp Nhà nước, với mục đích xây dựng “Hệ thống tự động hóa chỉ huy C4I”. Đề tài được nghiên cứu thành công sẽ phục vụ đắc lực cho công tác quản lý, chỉ huy chiến đấu ở cả 3 cấp (chiến lược, chiến dịch, chiến thuật) qua hệ thống các dịch vụ: Thoại, hình ảnh và truyền số liệu, với độ mật và tính an toàn cao. Thấy trời đã quá khuya, mà rất nhiều cán bộ, kỹ sư của trung tâm vẫn miệt mài làm việc, tôi buột miệng: “Hằng đêm, các anh thức khuya thế này thì ngày mai có nghỉ bù không?”. “Nghỉ bù làm sao được đồng chí. Ngày mai lại có việc của ngày mai. Làm khoa học theo một nghĩa nào đó là tận dụng thời gian, tự trăn trở với từng đề tài, như thể người mẹ phải thai nghén, mang nặng đẻ đau, nuôi dưỡng, chăm bẵm đứa con của mình suốt cả cuộc đời...”-Thiếu tá Nguyễn Hoàng Cơ, Trưởng phòng Đảm bảo Kỹ thuật chuyển mạch-Truyền số liệu nói chen vào, trước khi cất lời chào chúng tôi.

Nguyễn Hoàng Cơ sinh năm 1977, nhưng trông anh già dặn hơn trước tuổi. Với đôi mắt thâm sâu, vầng trán hằn rõ những nếp nhăn, anh chậm rãi mô tả đầu cuối công việc của lãnh đạo, chỉ huy đơn vị. Anh khẳng định: "Chẳng ai thích thức khuya, dậy sớm, nhưng đó là "nỗi niềm" của những người làm khoa học. Là chỉ huy đơn vị, nếu dành hết thời gian cho khoa học thì lúc nào để xử lý những phần việc khác theo thẩm quyền, chức năng; đó là chưa tính tới việc tham dự hội thảo; tham gia hội đồng khoa học các cấp... Mấy năm gần đây, nhất là từ khi thực hiện chủ trương xây dựng Binh chủng TTLL tiến thẳng lên hiện đại, theo tinh thần Nghị quyết Đại hội Đảng bộ Quân đội lần thứ IX, lãnh đạo, chỉ huy đơn vị phải thường xuyên ra Bắc, vào Nam, đến với các đầu mối đơn vị thông tin toàn quân; thậm chí đến tận các trạm thông tin nhỏ lẻ ở vùng sâu, vùng xa… để kiểm tra, định hướng, chỉ đạo đồng bộ hóa phương tiện, trang bị thiết bị… Việc này chưa xong, việc khác đã đến, bởi vậy, nếu không tranh thủ thời gian buổi tối thì sẽ không biết triển khai nghiên cứu các đề tài khoa học vào lúc nào".

Công việc vất vả là vậy, nhưng khi tôi bày tỏ sự cảm phục với cán bộ, nhân viên, kỹ sư của đơn vị thì Đại tá, Chính trị viên Lương Anh Tùng cười: “Mỗi cán bộ, nhân viên, kỹ sư ở trung tâm đều là những nhà khoa học. Chuyện thức khuya để nghiên cứu khoa học đã thành "truyền thống" của đơn vị rồi. Lãnh đạo, chỉ huy đơn vị mà không làm trước, làm gương thì không thể gây dựng được phong trào”.

Có lẽ từ sự nêu gương của lãnh đạo, chỉ huy các cấp, mà suốt quá trình xây dựng, trưởng thành, lớp lớp cán bộ, nhân viên Trung tâm KTTTCNC luôn ý thức sâu sắc nhiệm vụ và vai trò tiên phong của mình trong tiến trình hiện đại hóa hệ thống TTLL quân sự. Bởi vậy, đơn vị không chỉ chủ động, sáng tạo trong thực hiện nhiệm vụ chuyên môn, mà còn năng động nhạy bén trong xây dựng tiềm lực và hoạt động dịch vụ khoa học công nghệ. Chỉ tính trong giai đoạn 2005 - 2014, đội ngũ cán bộ, nhân viên, kỹ sư Trung tâm KTTTCNC đã chủ động, tích cực tiếp cận công nghệ mới, làm chủ các công nghệ nền tảng, kỹ thuật tiên tiến, hiện đại trong lĩnh vực viễn thông của thế giới, như: Lập trình lại FPGA, lập trình nhúng ARM; giao thức mạng IP; vô tuyến định nghĩa bằng phần mềm SDR, siêu cao tần,... nghiên cứu để tự chủ trong các thuật toán về mã hóa, nhảy tần, tự động thiết lập đường truyền ALE. 10 năm gần đây, đơn vị hoàn thành 25 đề tài có tính đột phá, hàm lượng trí tuệ và tính ứng dụng cao, như: Nghiên cứu làm chủ công nghệ SDR; nghiên cứu bộ sinh mã nhảy tần cho thiết bị vô tuyến điện; nghiên cứu, sản xuất hàng trăm bộ bảo vệ thiết bị chống tác động khắc nghiệt của môi trường nhất là môi trường biển, giảm tỷ lệ hư hỏng của thiết bị xuống còn 10%; chế thử, ứng dụng, cải tiến công nghệ nâng cao chất lượng sản phẩm và đề ra giải pháp bảo đảm kỹ thuật cho các trạm VINASAT khu vực biển, đảo... Ngoài ra, đội ngũ cán bộ, nhân viên, kỹ sư của trung tâm còn mạnh dạn đột phá vào nghiên cứu cải tiến, chế thử, chuyển giao công nghệ phục vụ trực tiếp công tác bảo đảm kỹ thuật, đẩy nhanh tiến trình hiện đại hóa trang bị và hệ thống TTLL quân sự. Nhiều quy trình, công nghệ sửa chữa, sản xuất trang bị thông tin hiện đại do cán bộ, nhân viên, kỹ sư của trung tâm dày công nghiên cứu thành công như: Máy điện thoại di động quân sự cầm tay Puma T3, Modem VSAT 5300, Router VSAT...

Tôi rời Trung tâm KTTTCNC trở về đơn vị. Cuộc sống vẫn đang rất sôi động, thế nhưng đâu đó trong miền giao thoa ký ức, hình ảnh về những tia sáng cứ le lói như thật, như ảo ở Trung tâm KTTTCNC vẫn rất đặc biệt... Tôi chưa định dạng được tên gọi cho những tia sáng kỳ lạ kia, chỉ toan nghĩ: Có lẽ, đó là những tia sáng của ánh đèn đêm-những tia sáng của tri thức khoa học, mà đúng hơn ánh sáng được phát ra từ những tấm gương cống hiến hết mình cho tổ chức, đơn vị mà tôi vừa gặp gỡ!

Bài và ảnh: NGÔ THANH