Mai Khánh Ly (người ngồi) cùng các bạn trong đội tình nguyện, tư vấn và cấp thuốc cho đồng bào thiểu số ở Khánh Yên Hạ (Lào Cai).

Sống ở một đất nước thuộc vùng khí hậu nhiệt đới, hẳn nhiều người trong chúng ta không rõ lắm về quả bóng tuyết. Còn Mai Khánh Ly thì tả về nó thế này: “Trên một khu đồi lạnh, ta vốc tuyết vo tròn thành một quả bóng, thả từ đỉnh đồi cho bóng lăn xuống. Tuyết sẽ bám vào làm cho quả bóng mỗi ngày một lớn thêm…”. Và Khánh Ly cũng nói thêm: “Tôi cũng muốn được như vậy, được đi nhiều nơi, đến những vùng mà đồng bào các dân tộc thiểu số đang cần mình, qua đó để thấy mình lớn thêm”.

Đến Trường đại học Dược Hà Nội, nếu hỏi thăm Mai Khánh Ly, thì bạn sẽ bị “vặn”: “Khánh Ly nào? Ở đây có nhiều Khánh Ly, cô nào cũng nổi tiếng?”. Một Khánh Ly - “Tổng biên tập” tờ chuyên san Biệt Dược (chuyên san của sinh viên ngành Dược). Một Khánh Ly - nổi tiếng với những chiến dịch hè tình nguyện nóng bỏng, chuyên gia “săn” thuốc quý đem cấp phát cho đồng bào các dân tộc. Một Khánh Ly - sinh viên, chủ nhiệm Ủy ban kiểm tra Đoàn trường đại học Dược, “khắc tinh” của những đoàn viên, sinh viên… lười phấn đấu v.v.. Nhưng hỏi ra mới biết, dù “sắm” vai nào thì Đại học Dược cũng chỉ có một Mai Khánh Ly, sinh viên năm cuối, người của “rất nhiều cương vị”.

Khánh Ly đã từng đặt ra câu hỏi với bạn bè cùng lớp như thế này: “Trường mình thi cử đã nhiều, đi tình nguyện thì thời gian đâu mà học hành?”. “Cả năm mới có một đợt hè, đi tình nguyện nữa thì nghỉ ngơi vào lúc nào?”… Nhưng nói đó, rồi trả lời… bằng hành động. Năm học 2002, mới là sinh viên năm thứ nhất, nghe tin nhà trường lập đội tình nguyện, cô nàng đã “xung phong” vác hồ sơ xin “ứng cử”. “Biên chế” của đội năm ấy chỉ 30 người nên cô bị gạt khỏi danh sách. Mấy anh khóa trước còn “lêu lêu”: “Cho em đi, nhớ mẹ ngồi khóc thì ai dỗ cho được”. Ức quá, cô về nhà “ngâm cứu” quy chế lập đội tình nguyện, rồi xin nhà trường lập riêng đội tình nguyện của lớp mình, cũng 30 người cho “ngang cơ” với các anh chị đi trước.

Ấy là kỷ niệm của năm thứ nhất. Năm sau, không nộp đơn thì Khánh Ly cũng có tên trong đội tình nguyện nhà trường. Cô đã đến với đồng bào các dân tộc ở vùng Mường Khương (Lào Cai), Văn Bàn (Yên Bái)… và cả những Trung tâm chăm sóc bệnh nhân bị nhiễm HIV, cả những trung tâm giáo dục thường xuyên, nơi có nhiều trẻ em hư cần sự giáo dục của cộng đồng. Còn nhớ, đợt đi Mường Khương, Khánh Ly là sinh viên năm thứ hai, kiến thức y - dược còn ít nên “bị” phân công lo hậu cần cho cả đội. Tức, nhưng đành “bấm bụng” mà làm. Khi về, Khánh Ly “bò” ra học, tất cả các kiến thức chuyên ngành cần thiết, chỉ mong mùa tình nguyện sau đủ trình độ “tư vấn” cho bà con. Và cô đã làm được nhiều hơn thế. Trước mùa tình nguyện 2005 khoảng 2-3 tháng, Khánh Ly cùng các bạn trong đội đã lặn lội tìm gặp các anh, chị tình nguyện mùa trước, xin lại biểu đồ theo dõi bệnh tật của đồng bào các vùng. Qua đó, thống kê những loại thuốc mà đồng bào cần, cùng ban chấp hành Đoàn trường “gõ cửa” các công ty, xí nghiệp dược. Cảm động trước nhiệt tình của sinh viên, các công ty này đã giúp đội 90 triệu đồng tiền thuốc…

Bây giờ, học năm cuối, sắp phải lo toan cho sự nghiệp của chính mình nhưng ngọn lửa tình nguyện vẫn rực sáng trong trái tim nữ sinh tuổi 22 này. Làm “Tổng biên tập không lương” tờ chuyên san Biệt Dược, nhà trường chỉ “tài trợ” được một phần, còn khâu trình bày, chế bản, phát hành, Khánh Ly và bạn bè trong Ban biên tập phải lo tất thảy. Tờ tin phát hành nội bộ này đã là một món ăn tinh thần được sinh viên toàn trường yêu thích, thực sự là diễn đàn nghiệp vụ cho sinh viên ngành Dược. Xin được trích một đoạn viết ngắn của Khánh Ly đăng trong chuyên san Biệt Dược, như một thông điệp mà cô gửi tới bạn đọc cả nước: “Với những kiến thức đã có trong tay, các bạn hãy bắt đầu hành trình “Dược học”, để biết sống vị tha, để phát triển kinh tế bền vững vì lợi ích cộng đồng. Chúc các bạn ngày một hoàn thiện mình hơn. Với một sự khởi đầu tươi vui như một ngày thu đầy nắng, ta hãy bước đi, để cảm nhận hạnh phúc qua từng bước chân”.

Hồng Hải