* Gần 100.000 mét vuông bị lấn chiếm, chuyển nhượng trái phép tại 6 xã và một thị trấn

Từ khi được áp dụng cơ chế ưu đãi của Chính phủ để thu hút đầu tư phát triển, giá đất ở một số khu vực tại Phú Quốc tăng cao, nhất là những khu vực ven biển. Các bãi biển bị người dân lấn chiếm, mua bán trái phép vượt xa tầm kiểm soát của ngành chức năng. Việc công bố Quy hoạch tổng thể phát triển du lịch và các quy hoạch chi tiết các khu dân cư... chưa gắn với công tác quản lý, cộng với hàng nghìn người di cư tự do từ đất liền ra đảo đang là nguyên nhân làm phát sinh những vụ vi phạm Luật Đất đai tại đây.

Mua, bán đất rừng, đất qui hoạch tràn lan

Địa bàn nóng nhất về giá đất là xã Hàm Ninh, nơi có nhiều dự án qui hoạch vừa được công bố và có nhiều đơn vị trong và ngoài nước đăng ký đầu tư gần 7.000 tỷ đồng, trên diện tích hơn 1.900ha. Ai đến khu vực này, chỉ cần dừng xe, đứng nhìn những khu đất có cắm bảng bán đất, chỉ một lúc là có các “cò” đất đến mời chào, hỏi han và hướng dẫn rất nhiệt tình. Mua loại đất nào, thích mức giá bao nhiêu, diện tích, hỏi dự án liên quan… các cò đất đều nói vanh vách và sẵn sàng chở đi tham quan. Giá đất ở khu vực này (đất rừng) thường từ 11 đến 15 triệu đồng/1000m². Nếu mua với diện tích lớn, từ 10.000m² trở lên thì giá sẽ thấp hơn. Nhưng điều đáng nói là hầu hết giao dịch đất đai đều chỉ thông qua thỏa thuận, giao kết bằng giấy viết tay chứ không hề có chứng thực của chính quyền địa phương. Ở khu vực Bãi Trường, ấp Đường Bàu, xã Dương Tơ, nơi được qui hoạch sân bay và du lịch nhưng có chi chít các biển báo bán đất, dù trước đó, Nhà nước đã có quyết định thu hồi. Mức giá phổ biến từ 10 đến 15 triệu đồng/công. Nhiều cò ở đây “thanh minh” nếu mua được đất ở đây sẽ được hưởng tiền đền bù đất và bồi thường hoa màu, cây cối trên đất. Do đó chắc chắn không bị lỗ.

Đất ở Bãi Khem, một địa danh du lịch nổi tiếng đang bị chiếm dụng, mua bán tràn lan.

Chúng tôi có mặt tại bãi Khem, một địa điểm du lịch tuyệt đẹp ở thị trấn An Thới thuộc quyền quản lý của vùng E Hải quân. Từ khi có thông tin bãi biển này sẽ được Bộ Quốc phòng chuyển giao cho địa phương quản lý, nhiều người dân đã đến lấn chiếm đất bãi biển và việc mua, bán đất trái phép diễn ra tràn lan. Điều đáng nói là có rất nhiều người chấp nhận rủi ro để được sở hữu trên giấy đất của người bán (người này đã chiếm dụng trước đó). Giá cả trên dưới 100 triệu đồng/1.000m². Nghiêm trọng hơn, nhiều ngôi nhà đã được xây dựng kiên cố ở khu vực bãi biển này, bất chấp các biện pháp xử lý, ngăn chặn của cơ quan chức năng. Qua tìm hiểu, chúng tôi được biết, những chủ nhân của những ngôi nhà kiên cố này đã dùng xe gắn máy, vận chuyển vật liệu xây dựng để tránh sự giám sát, xử lý của các ngành chức năng. Khi đã tập kết đủ vật liệu sẽ tiến hành xây dựng vào ban đêm. Do đó, lực lượng chức năng, địa phương rất khó phát hiện, xử lý.

Kiên quyết xử lý

Trước thực trạng Luật Đất đai bị vi phạm phổ biến, UBND huyện đảo Phú Quốc đã triển khai hàng loạt biện pháp để chấn chỉnh nhằm bình ổn thị trường cũng như giữ kỷ cương, bảo đảm các qui hoạch được triển khai tốt. Đồng chí Phạm Vũ Hồng, Chủ tịch UBND huyện đảo Phú Quốc cho biết:

- Qua kiểm tra việc quản lý và sử dụng đất tại 6 xã và một thị trấn trên địa bàn huyện, các ngành chức năng đã phát hiện 168 trường hợp cá nhân, gia đình lấn chiếm, bao chiếm, chuyển nhượng đất trái pháp luật với tổng diện tích gần 100.000m². Ngành chức năng của huyện đã cương quyết xử lý 55 vụ, trong đó thu hồi đất và buộc khắc phục hậu quả 41 trường hợp, 108 trường hợp vi phạm khác giao cho các xã, thị trấn thẩm tra, xác minh lại để xử lý tiếp. Ngoài ra, huyện cũng đã thông qua công tác thanh tra giải quyết khiếu nại tố cáo, bảo vệ lợi ích hợp pháp cho người dân với hơn 67.000m² đất nông nghiệp, gần 4.400m² đất ở; thu hồi cho cơ quan nhà nước hơn 52.000m² đất.

Đất dọc tuyến đường từ thị trấn An Thới đến thị trấn Dương Đông (Phú Quốc) được nhiều người tìm mua

Hiện nay, Phú Quốc đã thu hút được nhiều nhà đầu tư đến tìm hiểu, đăng ký các dự án phát triển du lịch. Theo báo cáo của Ban quản lý đầu tư phát triển đảo Phú Quốc, hiện nay đã có 456 dự án đầu tư vào Phú Quốc, với diện tích hơn 8.700ha, tổng vốn đăng ký gần 60.000 tỉ đồng. Tuy nhiên, một thực trạng chung là các dự án đăng ký đầu tư đều triển khai rất chậm, hầu hết là với mục đích “xí chỗ”. Số diện tích cấp phép mới chỉ đạt hơn 600ha và mới chỉ có 2 dự án triển khai.

Từ sự chậm trễ trong qui hoạch chi tiết 1/500, đa số các dự án đầu tư đang nằm trên giấy, triển khai chậm đã khiến cho tình trạng sai phạm trong chuyển nhượng đất trái phép, xây dựng các công trình trái phép, không phù hợp qui hoạch chung trở nên phổ biến, vượt xa tầm kiểm soát của chính quyền địa phương và ngành chức năng.

Huyện đảo Phú Quốc được Đảng và Nhà nước ta định hướng xây dựng thành trung tâm du lịch sinh thái đảo, biển chất lượng cao của cả nước, khu vực và quốc tế, có vị trí quan trọng về mặt an ninh và quốc phòng. Tháng 10-2004, Chính phủ chính thức ban hành Quyết định 178 về phê duyệt “Đề án phát triển tổng thể đảo Phú Quốc đến năm 2010 và tầm nhìn đến năm 2020”. Quyết định này là nền tảng, căn cứ cho việc chỉ đạo phát triển Phú Quốc toàn diện. Để thực hiện những chủ trương lớn nêu trên, chính quyền và các ngành chức năng tỉnh Kiên Giang cần tập trung quản lý chặt chẽ bắt đầu từ qui hoạch, đầu tư và thực hiện các dự án. Tình trạng mua bán đất qui hoạch, xây dựng trái phép trên đất qui hoạch diễn ra phổ biến hiện nay cần được xử lý nghiêm, tránh gây khó khăn cho Nhà nước và nhà đầu tư trong việc qui hoạch chi tiết, đền bù, thực hiện dự án trong tương lai.

Bài và ảnh: TRUNG KIÊN