Trong căn nhà 30 Hoàng Diệu (Hà Nội), gia đình và những cán bộ, chiến sĩ thân cận, những người đã từng đi theo Đại tướng Võ Nguyên Giáp trong nhiều thời kỳ cùng nhau họp mặt ôn lại những kỷ niệm, vui mừng chào đón sinh nhật đại thọ Đại tướng tròn 100 tuổi: Ngày 25.8.2010.

100 tuổi – 1.000 năm 

“Các nhà lãnh đạo quân sự vĩ đại và các chiến dịch của họ” – tác giả người Anh Jeremy Black - chuyên gia về lịch sử quân sự thế giới – là cuốn sách mới nhất tổng hợp về 59 danh tướng kiệt xuất nhất từ những thế kỷ trước công nguyên tới nay, là món quà mà nhà sử học Dương Trung Quốc lựa chọn để trao tặng gia đình Đại tướng Võ Nguyên Giáp vào dịp sinh nhật ông 100 tuổi. Theo trình tự thời gian, ông là danh tướng thứ 59, là vị tướng duy nhất hoạt động và chiến đấu trong thế kỷ 20 được ghi tên vào sử sách. Đặc biệt quý giá, đó là ông là người duy nhất còn sống, điều đó cũng đúng với danh sách “những vị tướng vĩ đại nhất của mọi thời đại”! Điều kỳ diệu nữa là khi vị tướng tài danh lẫy lừng năm châu bước vào đại thọ 100 tuổi cũng là khi Việt Nam kỷ niệm đại lễ 1.000 năm Thăng Long – Hà Nội.

Đại tướng Võ Nguyên Giáp trở lại Điện Biên vào dịp kỷ niệm 50 năm Chiến thắng Điện Biên Phủ. Ảnh: Nguyễn Đình Toán

Cách đây vài năm, khi thanh niên đến chúc mừng sinh nhật Đại tướng, ông đã cười vui vẻ và đọc hai câu thơ nói về mình: “Vài ba năm nữa tròn trăm tuổi/ Tấm lòng cộng sản vẫn thanh xuân”. Thấm thoắt, “100 tuổi thanh xuân” ấy đã đến. 100 tuổi, Đại tướng Võ Nguyên Giáp vẫn tỉnh táo, sức khỏe vẫn ổn định. Ý chí, tinh thần thép của ông vẫn vững vàng cùng non sông đón mừng đại lễ. Tấm lòng yêu mến của nhân dân cả nước cũng là một động lực quan trọng, nguồn động viên lớn lao đối với Đại tướng.

Mãi là thầy, là anh, là cha

Bà Đặng Bích Hà (phu nhân Đại tướng), các con – ông Võ Điện Biên, bà Võ Hòa Bình, bà Võ Hồng Phúc, ông Võ Hồng Nam và phu nhân Mạc Thúy Hường cùng các cháu... và những gương mặt thân quen đã từng theo Đại tướng Võ Nguyên Giáp suốt các thời kỳ một lần nữa quây tụ bên nhau để chúc thọ ông: Ủy viên Uỷ ban Khởi nghĩa TP HN, Chánh Văn phòng Quân ủy Trung ương đầu tiên (khi Đại tướng là Chủ tịch Quân ủy) Lê Trọng Nghĩa; “anh bộ đội” từng là “lính cụ Giáp” từ tháng 9.1945 Trần Việt Phương (sau này trở thành trợ lý của Thủ tướng Phạm Văn Đồng); Chánh Văn phòng Đại tướng tại Điện Biên Phủ, Quân ủy Trung ương Nguyễn Văn Hiếu; nguyên Chủ nhiệm khoa Triết học Học viện Kỹ thuật quân sự Nguyễn Văn Chung; nhà nghiên cứu lịch sử Hội Lịch sử VN Trần Thế Bình....

Giữa đời thường, gia đình, bạn bè và các thế hệ luôn quây quần quanh Đại tướng. Ảnh: TRẦN HỒNG

Những lời đầy xúc động của đại tá Trịnh Nguyên Huân (Văn phòng Đại tướng Võ Nguyên Giáp) đã nói lên tấm lòng chung của quân dân cả nước với người anh cả của Quân đội Nhân dân VN: “Với mọi người, Đại tướng là một nhà lãnh đạo cách mạng tiêu biểu, một nhà quân sự lỗi lạc, một vị tổng tư lệnh văn võ song toàn, đức tài trọn vẹn, một nhà chiến lược mưu trí sáng tạo, một nhà lý luận quân sự hàng đầu, một nhà tổ chức kiệt xuất của VN trong thời đại Hồ Chí Minh. Một vị tướng có uy tín lớn ở trong nước và quốc tế”.

Anh còn là nhà báo, nhà giáo, nhà ngoại giao, nhà văn hóa lớn của dân tộc.

Là người học trò xuất sắc, gần gũi và trung thành nhất của Chủ tịch Hồ Chí Minh, anh thuộc lớp người đã cùng Bác Hồ sáng lập ra Nhà nước VN Dân chủ Cộng hòa, người có công lớn trong sự nghiệp giải phóng dân tộc, bảo vệ và xây dựng đất nước.
Với chúng ta, những người hằng ngày được làm việc bên cạnh anh, Đại tướng Võ Nguyên Giáp mãi mãi là “Anh Văn” thân thiết. Một người thầy, người anh, người cha rất mực nhân từ, hết sức bình dị và vô cùng uyên bác. Một nhân cách lớn mà sự vĩ đại bắt nguồn từ chính sự bình dị đó...".   

Nửa thế kỷ, một chân dung Trong những kỷ vật cán bộ, chiến sĩ, nhân dân cả nước gửi tới Đại tướng Võ Nguyên Giáp, có một bức ảnh chân dung nhỏ của ông. Bức ảnh là kỷ vật của một liệt sĩ trao lại cho một chiến sĩ trong lúc lâm chung, nhằm động viên chính mình và đồng đội trong những giờ phút ác liệt của cuộc chiến. Bức ảnh được gửi từ chiến sĩ Trương Vũ Mạnh - năm nay 77 tuổi, hiện đang là đại tá, Chủ tịch Hội Cựu chiến binh huyện Phổ Yên (Thái Nguyên). Qua bức thư ông Mạnh gửi gia đình Đại tướng cho biết: Năm 1954, Đại tướng chỉ huy đánh Điện Biên Phủ, thì ông cùng đồng đội cũng đánh cứ điểm Mỏ Thổ (Hiệp Hoà, Bắc Giang), quá trình chiến đấu có một cán bộ bị thương nặng. Trước lúc hy sinh, đồng chí trao cho ông 2 tấm ảnh: 1 ảnh Bác Hồ và 1 là ảnh Đại tướng... 2 tấm ảnh này đã cùng ông vượt Trường Sơn vào Cà Mau – Quân khu 9 đánh Mỹ. Tấm ảnh của Đại tướng đã cùng ông trở lại miền Bắc sau 10 năm chiến đấu ở chiến trường và đến nay, ảnh Đại tướng đã chia sẻ buồn vui, gian khổ hy sinh với ông hơn nửa thế kỷ...

Theo Lao Động

Đại tướng và những người lính Cụ Hồ