Những ngày cuối năm 2008, chúng tôi lên cao nguyên đá Đồng Văn của tỉnh Hà Giang. Một vùng mênh mông xám ngắt một màu của đá tai mèo sắc nhọn nhưng nhờ ý chí và sức lực của con người mà cuộc sống trên vùng đất địa đầu Tổ quốc đã có nhiều thay đổi.

Phóng viên báo Quân đội nhân dân đã có cuộc trò chuyện với đồng chí Sùng Đại Hùng, Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện về những nỗ lực của toàn huyện trong công cuộc phát triển kinh tế- xã hội hôm nay.

- Xin đồng chí cho biết những kết quả chính phát triển kinh tế huyện Đồng Văn trong năm 2008?

- Đồng Văn là một trong 4 huyện vùng cao núi đá khó khăn nhất của tỉnh Hà Giang. Địa hình núi cao phức tạp, bị chia cắt, phần lớn diện tích là đá vì vậy việc trồng trọt, chăn nuôi và trồng rừng của người dân là rất khó. Toàn huyện có 19 xã và thị trấn thì đều nằm trong diện các xã đặc biệt khó khăn của Chương trình 135. Tuy nhiên năm 2008 chúng tôi đã đạt được những thành quả đáng mừng. Tốc độ tăng trưởng kinh tế là 13,5%, giá trị sản xuất đạt 519,06 tỉ đồng. Đặc biệt thu ngân sách đạt 9,6 tỉ tăng 50,7% so với năm 2007, thu nhập bình quân đầu người 4,8 triệu đồng/người vượt kế hoạch đề ra là 3,5 triệu đồng/người. Có thể thấy đối với địa bàn vùng cao núi đá, thiếu đất sản xuất, thiếu nước như Đồng Văn mà trong năm qua chúng tôi thực hiện được những kết quả đó là một nỗ lực không ngừng. Từ đó tỉ lệ hộ nghèo đã giảm từ 60% xuống còn 52%, số người khá giả tăng lên 16%. Trong lĩnh vực nông nghiệp, mặc dù đầu năm thời tiết rét đậm, rét hại nhưng năm nay cũng là một năm được mùa của người dân, diện tích gieo trồng tăng 134%, đạt 13.782ha. Tổng sản lượng lương thực là 18.314 tấn, tăng hơn 1.000 tấn so với năm ngoái. Nhờ vậy mà cơ bản trong huyện không còn hộ đói thường xuyên, chỉ còn khoảng trên dưới 100 hộ đói khi giáp hạt và giáp tết thì chúng tôi đều có hỗ trợ kịp thời.

- Các lĩnh vực về xã hội, kết quả thực hiện ra sao?

- Tình hình an ninh chính trị ở Đồng Văn là ổn định, việc phân giới cắm mốc với nước bạn Trung Quốc cơ bản đã hoàn thành với 53/54 mốc đã cắm (còn một mốc hai bên chưa thống nhất). Huyện có 17 dân tộc sinh sống, trong đó 88% là đồng bào dân tộc Mông. Do kinh tế phát triển hơn nên đời sống bà con cũng có nhiều chuyển biến tích cực. Chính phủ đã hỗ trợ thường xuyên các chương trình 135, 120, kéo điện về thôn bản, xây 10 hồ treo lớn phục vụ nước sinh hoạt. 100% các xã của huyện đều đã có đường ô tô đến trung tâm xã. Hệ thống giáo dục phổ thông đang ngày càng phát triển tạo điều kiện cho con em các dân tộc đi học. Đến nay trên địa bàn huyện đã có 518 lớp tiểu học với 7.335 học sinh, 150 lớp trung học cơ sở với 3.432 học sinh và 8 lớp trung học phổ thông với 266 học sinh. Gần 75% hộ dân đã được sử dụng điện và sóng truyền hình đã phủ tới 90% các bản làng, hơn 63% các hộ đồng bào đã được xem truyền hình thường xuyên.

- Những khó khăn, thách thức chính hiện nay của Đồng Văn là gì?

- Khó khăn lớn nhất của bà con vẫn là thiếu đất canh tác, toàn huyện có khoảng 14.000ha đất nông nghiệp, tuy nhiên diện tích gieo trồng thực tế chỉ đạt gần 7.000ha. Với 11.000 hộ dân, tính trung bình mỗi hộ chỉ có hơn 0,4ha diện tích đất để sản xuất. Cũng vì ít đất mà điều kiện để chuyển đổi ngành nghề, giải quyết công ăn việc làm cho người nghèo là vô cùng nan giải. Khó khăn lớn nữa là do địa hình núi đá nên Đồng Văn rất thiếu nước, Chính phủ đã hỗ trợ xây 10 hồ treo với dung tích hơn 100.000m³ nhưng cũng chỉ là giải pháp tình thế, đáp ứng một phần nhu cầu nước sinh hoạt cho người dân. Còn nước để phục vụ sản xuất, chăn nuôi, trồng trọt thì cơ bản chưa đáp ứng được. Ngoài ra số lượng hộ nghèo ở huyện vẫn còn nhiều, cơ cấu ngành nghề quá ít, vì vậy Đồng Văn rất cần những chính sách phù hợp để giúp người dân thoát nghèo một cách bền vững.

- Vậy hướng khắc phục khó khăn vươn lên phát triển của Đồng Văn trong thời gian tới?

- Do điều kiện tự nhiên khắc nghiệt nên chúng tôi sẽ tận dụng để phát triển các lĩnh vực kinh tế có liên quan, đặc biệt là dịch vụ và du lịch. Tỉnh Hà Giang đang xây dựng đề án công viên địa chất Quốc gia trên cao nguyên đá để trình Chính phủ. Đồng thời hoàn thiện hồ sơ đề nghị UNESCO công nhận cao nguyên đá là di sản thiên nhiên thế giới tạo điều kiện phát triển du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng. Ngoài ra huyện Đồng Văn còn có điểm mốc cột cờ Lũng Cú, cực Bắc của Tổ quốc, có khu nhà Vương (nhà vua Mông Vương Chí Sình). Chúng tôi cũng sẽ cố gắng phát huy các nét văn hóa truyền thống thu hút du lịch như chợ tình, lễ hội các dân tộc, múa khèn, thổi sáo Mông, rượu ngô, sản xuất đồ thủ công mỹ nghệ, thổ cẩm, vật dụng gia đình… Huyện cũng đã có hướng kết hợp với một số đơn vị du lịch của Trung Quốc để thực hiện các chương trình du lịch sinh thái, văn hóa xuyên quốc gia. Bất lợi của Đồng Văn là điều kiện tự nhiên khắc nghiệt nhưng chúng tôi sẽ phải biến chính những khó khăn đó để thành lợi thế phát triển kinh tế, xã hội theo cách riêng của mình.

- Xin cảm ơn đồng chí.

Trường Giang thực hiện