Bác sĩ Ngô Mạnh Quân (thứ hai từ trái sang) đang cùng các đồng nghiệp đưa ra các phương án cho việc tuyên truyền HMNĐ đạt hiệu quả cao nhất!

Bị nhầm là… con nghiện

Sẽ chẳng bao giờ Ngô Mạnh Quân quên được kỷ niệm đưa anh gắn bó với công việc tuyên truyền, vận động hiến máu tình nguyện đến tận bây giờ. Trước kia anh vốn là người gầy gò, lẻo khoẻo. Khi trở thành sinh viên Trường đại học Y Hà Nội (năm 1994), Quân cũng chỉ nặng ngót nghét 44 kg. Vừa chân ướt chân ráo vào trường, phong trào hiến máu nhân đạo trong toàn khối học sinh, sinh viên của Hội sinh viên Trường đại học Y Hà Nội được phát động. Khi đó, hiểu biết về hiến máu còn rất mơ hồ, khái niệm hiến máu nhân đạo cũng mới mẻ. Tuy nhiên, thấy một người bạn nói đây là việc làm cần thiết, không có hại... nên Quân hăng hái xung phong hiến máu, là người đầu tiên đăng ký trong danh sách sinh viên tình nguyện hiến máu nhân đạo.

Nhiệt tình có thừa, đến khâu kiểm tra sức khoẻ thì Quân suýt bị loại chỉ vì hình thể hơi “mảnh mai” của mình. Quân bật cười khi nhắc lại kỷ niệm của lần hiến máu đầu tiên trong đời mình. Bạn bè cùng phòng suýt tẩy chay vì tưởng Quân bị nghiện khi thấy cậu cứ giật dà giật dờ, đến bữa không muốn ăn, lúc nào cũng trong tình trạng thèm ngủ. Suýt nữa tình trạng của Quân được báo về gia đình để yêu cầu kiểm tra gấp và có biện pháp ngăn chặn (nếu đúng là bị nghiện).

Từ lần hiến máu đó, Quân trở lên gắn bó với phong trào hiến máu nhân đạo của sinh viên Thủ đô trong CLB Học sinh, sinh viên hoạt động nhân đạo. Vừa trực tiếp hiến máu cứu người, Quân vừa tích cực vận động các bạn trẻ khác cùng tham gia hiến máu tình nguyện. Việc thuyết phục các bạn trẻ đến với hoạt động ý nghĩa này lúc đầu vô cùng khó khăn. Có người vừa nghe nói đến hiến máu là lảng, thậm chí phản đối quyết liệt; có người còn nói thẳng vào mặt anh: “Điên mới đi rút máu trong cơ thể mình cho người khác”. Thậm chí có người còn nghi ngờ động cơ tuyên truyền hiến máu có điều gì đó không trong sáng…

Hiến máu nhân đạo sẽ trở thành nét văn hoá

Tâm sự với chúng tôi, Quân bảo, phong trào Hiến máu nhân đạo hiện giờ trở thành nét đẹp trong cuộc sống của nhiều người, đặc biệt là giới trẻ. Các bạn trẻ đã ý thức được hành động của mình có ý nghĩa quan trọng trong việc làm giảm những cái chết thương tâm của người bệnh vì thiếu máu. Điều này được chứng minh bằng Lễ hội Xuân hồng 2008 vừa diễn ra tại Hà Nội đã thu hút hơn 4.000 bạn trẻ tham gia.

Nhiều bạn trẻ đã tự tuyên truyền cho nhau, coi việc hiến máu là trách nhiệm của bản thân với cộng đồng. Có những nhóm bạn còn tự đề ra những quy tắc: thay vì tổ chức sinh nhật ăn uống rầm rộ hay tiêu tiền lãng phí thì cả nhóm lại rủ nhau đi hiến máu; những buổi gặp nhau, kỷ niệm một ngày gì đó tất cả lại cùng nhau đi hiến máu...

Anh cảm động kể cho chúng tôi về trường hợp của sản phụ Lan (Hà Nội) hồi năm ngoái. Chị mang thai cận ngày sinh, theo dự đoán ban đầu thai nhi phát triển bình thường. Nhưng bất ngờ ngoài tiên liệu xảy ra, chị bị mất rất nhiều máu. Cần truyền máu gấp, nếu không sẽ nguy hiểm đến tính mạng cả hai mẹ con, trong khi nhóm máu Rh- của chị thuộc loại hiếm, lại đòi hỏi truyền số lượng lớn mà kho máu của Viện lúc này không đủ. Ngay lập tức Quân cùng với các bác sĩ của viện phát đi thông điệp cần hỗ trợ của các tình nguyện viên. Sau chưa đầy 1 giờ đồng hồ, rất nhiều bạn trẻ của các trường đại học đã có mặt tại Viện huyết học đề nghị xin được hiến máu cứu mẹ con chị Lan qua cơn hiểm nghèo. Từ ngày đó, gia đình và chị Lan rất gắn bó với các phong trào hiến máu nhân đạo. Bản thân chị còn yếu sau khi sinh nhưng vẫn dặn đi dặn lại anh và các bác sĩ của khoa: “có trường hợp nào nguy cấp cần đến nhóm máu hiếm của chị, hãy cho chị được góp phần cùng chia sẻ với người bệnh đó”.

Anh kể về những lần anh cùng đồng nghiệp đi thu gom máu ở các cơ quan, trường học, những lần xung phong hiến máu “mẫu” ngoài dự định vì tâm lý e ngại của những người cho máu lần đầu tiên. Đến chuyện các anh từng chứng kiến có những giám đốc, thầy hiệu trưởng đã dành cả buổi sáng có mặt hoặc thường xuyên xuất hiện để động viên đồng nghiệp, nhân viên, sinh viên của mình hiến máu và bản thân họ cũng trực tiếp hiến máu. Có cả những bạn trẻ không đủ điều kiện cho máu, nhưng cứ nhất định xin được hiến máu…

Khi được hỏi, vừa là bác sĩ, vừa là cán bộ tham gia vận động hiến máu nhân đạo và đặc biệt lại là người đã rất nhiều lần hiến máu, Quân mong muốn điều gì? Anh tâm sự rằng: “Số người hiến máu nhiều lần ở nước ta còn rất ít, mới khoảng 30 - 40% số người đã hiến máu tham gia hiến máu nhắc lại. Việc hiến máu lặp lại giúp chúng ta tự kiểm soát và theo dõi sức khỏe của mình. Mặt khác, nguồn máu từ người hiến máu nhắc lại thật sự là nguồn máu rất tốt cho người bệnh”. Anh cũng mong rằng: “Những người đã hiến máu sẽ không chỉ tiếp tục hiến máu nhiều lần mà họ nên là những tuyên truyền viên để vận động nhiều người khác cùng hiến máu”.

34 tuổi đời, 24 lần hiến máu, nhiệt huyết tuổi trẻ, của các phong trào nhân ái luôn là động lực và hành động trong anh. Với người bệnh, anh luôn là một thầy thuốc hết lòng và tận tâm; với phong trào vận động tuyên truyền HMNĐ, anh là “vị thủ lĩnh” nhiệt huyết và năng nổ. Mong muốn giản dị của anh cũng chính là mong muốn của những đồng nghiệp với anh, phong trào HMNĐ sẽ ngày càng phát triển và nó thực sự trở thành nét đẹp văn hoá của các bạn trẻ trong cuộc sống hôm nay.

Bài và ảnh: Kim Anh