Bộ đội Đoàn Kinh tế-Quốc phòng 356 giúp nhân dân xã Tung Qua Lìn di dời nhà.

* 340 hộ cần di dời khẩn cấp

Tại Lai Châu, cơn mưa lớn rạng sáng ngày 20-7 khiến cho nhiều điểm trên địa bàn tỉnh được đặt vào tình trạng khẩn cấp. Lúc 6 giờ 15 phút, tại bản Sín Chải, xã Giào San, huyện Phong Thổ đã xảy ra một vụ sạt lở đất nghiêm trọng khiến 3 người trong một gia đình bị chết, 2 căn nhà bị vùi lấp và nhiều căn nhà khác bị hư hỏng.

 Phóng viên Báo Quân đội nhân dân trong ngày 20-7  đã có mặt tại hiện trường và ghi nhận được những hình ảnh của Bộ đội Cụ Hồ giúp dân khắc phục hậu quả thiên tai.

Lên đường vào tâm sạt lở

8 giờ sáng ngày 20-7, trời vẫn mưa tầm tã, nhận được tin báo từ huyện Phong Thổ, chúng tôi lên xe cùng ông Đào Ngọc Hưởng, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Phó trưởng ban Thường trực Ban Chỉ đạo phòng, chống lụt bão tỉnh Lai Châu vào hiện trường vụ lở đất. Vượt quãng đường gần 80km,  từ trung tâm thị xã, chúng tôi đi qua nhiều đoạn đường sạt lở. Nước con suối Nậm So và nhiều khe suối đã dâng trào, xối trên đường, mang theo vô số đất đá, cây cối...

Ông Đào Ngọc Hưởng cho biết, tỉnh Lai Châu hiện nay có khoảng 340 hộ cần phải di dời khẩn cấp và hơn 500 hộ thuộc diện di dời do nguy cơ sạt lở đất. Trong đó có 230 hộ ở huyện Phong Thổ cần di dời ngay, đặc biệt là xã Tung Qua Lìn  có tới 3/4 số hộ trong xã phải di dời khẩn cấp (200 hộ với 1.150 nhân khẩu/313 hộ). Thậm chí, ngay cả trụ sở Ủy ban nhân dân xã cũng nằm trong diện phải di dời vì nguy cơ lở đất ngày càng thấy rõ. Cũng theo ông Đào Ngọc Hưởng, đến thời điểm này, huyện Mường Tè là trọng điểm sạt lở trước đây thì nay đã giảm bớt thiệt hại, trong khi nguy cơ đang tập trung nhiều vào huyện Phong Thổ với tâm điểm là xã Tung Qua Lìn. Tính từ đầu mùa mưa đến nay tỉnh Lai Châu đã bị chết 10 người do sạt lở đất (gồm cả 3 người chết sáng 20-7).

Gần trưa, chúng tôi mới đến được bản Sín Chải. Trời vẫn mưa, hàng trăm người dân (dân tộc Mông) vẫn đang nhốn nháo, chưa hết cơn bàng hoàng. Tại hiện trường vụ lở đất, ngôi nhà của gia đình nạn nhân Phàng A Tủa đã bị chôn vùi hoàn toàn trong đống bùn lầy đặc quánh. Phía trên ngôi nhà là mảng đất lớn từ ngọn đồi đổ xuống, để lại một khoảng trống hoác, xung quanh là những con mương nhỏ vẫn ào ào nước đục ngầu chảy. Đất lở đã khiến 3 người thiệt mạng: Anh Phàng A Tủa và vợ, chị Lý Thị Làng cùng con gái 4 tháng tuổi là Phàng Thị Phượng.

2 ngôi nhà của anh em Lìu A Thầu và Lìu A Phình cũng bị đất vùi lấp nhưng không có thiệt hại về người, do anh Phình đã đưa cả nhà ra huyện khám bệnh cho con từ hôm qua.

Ông Phàng A Phua,  bố của anh Phàng A Tủa run rẩy nói:  “Đất lở nhanh quá, cả nhà tôi đang ngủ chỉ nghe thấy ục một  cái, chạy ra thì đã thấy cả núi đất trôi xuống chìm cả cái nhà rồi. Chúng tôi kêu nhưng không thể kịp. Ngay sau đó, tôi chạy lên Đồn Biên phòng Giào San báo với bộ đội. Cán bộ Biên phòng xuống đông lắm. Không nề hà, cán bộ chiến sĩ Đồn Biên phòng xắn ngay quần áo, cùng với bà con tìm kiếm.  Sau hơn một tiếng mới tìm thấy thi thể. May mà chúng tôi ở gần đồn biên phòng, có bộ đội xuống ngay chứ nếu ở bản xa không biết bao giờ mới tìm thấy xác người thân. Bộ đội Cụ Hồ tốt lắm”.

Quân đội sát cánh cùng nhân dân khắc phục hậu quả

Làm việc với chính quyền địa phương và Đồn Biên phòng 281, chúng tôi được biết:  Ngay sau khi sự việc xảy ra, chính quyền địa phương và lực lượng vũ trang đã có mặt kịp thời động viên và giúp đỡ bà con khắc phục hậu quả. Huyện Phong Thổ đã hỗ trợ trước mắt 5 triệu đồng cho gia đình nạn nhân để lo mai táng, đồng thời chỉ đạo chính quyền xã di dời ngay 4 hộ.

Trung tá Hoàng Văn Mạnh, Đồn trưởng Đồn biên phòng 281 Giào San, cho biết:  Khi sự việc xảy ra, hơn 80 cán bộ, chiến sĩ đã được huy động để tìm kiếm nạn nhân. Hiện nay anh em trong đồn đang quyên góp để hỗ trợ mỗi gia đình nạn nhân 2 triệu đồng, đồng thời động viên ổn định tinh thần cho bà con. Đơn vị cùng với chính quyền địa phương quyết tâm thực hiện nhanh việc dời 4 hộ nguy cơ ở bản Sín Chải đến nơi an toàn. Tất cả anh em chiến sĩ đều rất nhiệt tình và quyết tâm.

Ông Đào Ngọc Hưởng cho biết, tỉnh chủ trương thực hiện di dời 200 hộ dân ở xã Tung Qua Lìn, đến nay đã di dời được 29 hộ, trong đó bộ đội địa phương và Bộ đội Biên phòng di dời được 25 hộ đến nơi ở mới an toàn. Phần hỗ trợ di dân đến nơi ở mới cho mỗi hộ gồm 2 triệu đồng tiền san nền, 5 triệu tiền tháo dỡ, di dời, dựng nhà tạm mới. Ng­­­­­­­oài ra, tỉnh cũng hỗ trợ mỗi hộ một thùng đựng nước sinh hoạt 1.000 lít, 15kg gạo/người/tháng trong vòng 3 tháng sau khi về nơi ở mới. Ông Hưởng nhấn mạnh, địa bàn tỉnh Lai Châu đồi núi, phức tạp, chia cắt vì vậy ở cơ sở, lực lượng Bộ đội địa phương và Bộ đội Biên phòng đóng vai trò rất quan trọng cả trong việc tuyên truyền cũng như di dời dân tới nơi ở mới.

Trên đường vào xã Tung Qua Lìn, chúng tôi gặp Trung tá Nguyễn Văn Tược, cán bộ Đoàn Kinh tế-Quốc phòng 356 (Quân khu 2) đang chỉ huy bộ đội  chuyển nhà cho người dân bản Căng Há. Trung tá Nguyễn Văn  Tược cho biết, Đoàn Kinh tế-Quốc phòng 356 và Ban chỉ huy quân sự huyện Phong Thổ  được giao di dời 68 hộ, đến nay đã di dời hoàn thành 9 hộ.

 Đồng chí Nguyễn Văn Sơn,  Bí thư Đảng ủy xã Tung Qua Lìn xúc động nói:  45 cán bộ, chiến sĩ Đoàn Kinh tế-Quốc phòng 356 đã lên đây giúp dân từ ngày 24-6 đến nay. Ban ngày thì các anh ấy đi làm, tối về lại ăn ngủ trong lán tạm hoặc ở nhờ trường học.

Đại tá Đào Quang Mạnh, Phó chính ủy Bộ chỉ huy Biên phòng tỉnh Lai Châu cho biết, Bộ đội  Biên phòng tỉnh đã huy động 240 lượt cán bộ, chiến sĩ lên tăng cường di dời 93 hộ dân ở 2 bản Cò Ký, Căng Ký thuộc xã Tung Qua Lìn. Đến nay đã di chuyển hoàn chỉnh 16 hộ.

Tỉnh Lai Châu cũng đã thành lập tổ công tác đặc biệt gồm cán bộ của 5 sở: Công thương, Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Kế hoạch Đầu tư, Tài chính, Điện lực lên giúp dân di dời. Tổ công tác cùng địa phương đã lắp xong một trục tời trọng tải 2 tấn để giúp dân chuyển nhà tới nơi ở mới.

Mùa mưa vẫn đang tiếp tục, thời tiết và địa hình ở một tỉnh miền núi như Lai Châu luôn tiềm ẩn nguy cơ cao của lũ ống, lũ quét và sạt lở đất. Hơn bao giờ hết, chính quyền, lực lượng vũ trang và nhân dân các dân tộc trong tỉnh càng phải hợp sức, đồng lòng, đề cao cảnh giác, khẩn trương di dời những hộ trong vùng nguy hiểm để hạn chế tối đa thiệt hại.

Bài  và ảnh: HOÀNG TRƯỜNG GIANG-TRỌNG HẢI