(Ghi chép của phóng viên Báo Quân đội nhân dân từ Viêng Chăn)

 QĐND - Thắm thiết, chân tình, cởi mở, trọng thị và thiết thực, đó là âm hưởng chủ đạo chuyến thăm chính thức CHDCND Lào của Chủ tịch nước Nguyễn Minh Triết và phu nhân, cùng Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam. Chứng kiến sự đón tiếp nồng hậu cùng những đổi thay trên đất nước Triệu voi, tôi càng hiểu hơn giá trị cụ thể của mối đoàn kết gắn bó hữu nghị đặc biệt Việt - Lào.

Nồng nàn nghĩa bạn, tình ta!

Mặc dù vẫn kỳ đương hạ, nhưng do ảnh hưởng cơn bão số 3, những ngày qua thời tiết Thủ đô Viêng Chăn (Lào) bỗng trở nên dìu dịu, lất phất mưa. Một đồng nghiệp Lào từng học tại Việt Nam nói với tôi: Khung cảnh cứ như tiết xuân anh nhỉ? Câu nói vô tư bỗng làm cho tôi chộn rộn. Quả thật, khung cảnh cờ hoa rực rỡ và những gương mặt tươi vui của lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Chính phủ và người dân Lào trong các buổi đón tiếp, gặp gỡ Chủ tịch nước Nguyễn Minh Triết và phu nhân, cùng Đoàn đại biểu Việt Nam giống như những cuộc hạnh ngộ sum họp đầu xuân... Thậm chí, vượt qua những lễ nghi ngoại giao, khi đến chào Chủ tịch nước Nguyễn Minh Triết, Chủ tịch Mặt trận Lào yêu nước Xỉ-xa-vạt Kẹo-bun-phăn đã trao đổi bằng tiếng Việt như những người thân trong gia đình...

Chủ tịch nước Nguyễn Minh Triết thăm và làm việc tại Ngân hàng Liên doanh Việt - Lào.

Với không khí gặp gỡ thân tình ấy, tại cuộc tọa đàm “Kinh nghiệm, tiềm năng và cơ hội cho các nhà đầu tư Việt Nam tại Lào”, Phó thủ tướng thường trực Chính phủ Lào Xổm-sa-vạt Lênh-xa-vát cũng trao đổi trực tiếp với Chủ tịch nước Nguyễn Minh Triết bằng tiếng Việt. Ông nói: “Tôi rất vui khi thấy sự hợp tác trong lĩnh vực kinh tế, thương mại của hai nước ngày càng phát triển. Các doanh nghiệp Việt Nam đầu tư sang Lào ngày một nhiều. Tuy nhiên, so với mối quan hệ đặc biệt cũng như tiềm năng hai nước, sự hợp tác này cần phải mở rộng hơn nữa. Tôi rất mong các doanh nghiệp Việt Nam “đánh giá đúng sự thật”, kiến nghị những vướng mắc để tháo gỡ”.

Ông Trần Bắc Hà, Chủ tịch Hội đồng quản trị Ngân hàng Đầu tư phát triển Việt Nam (BIDV) báo cáo với Chủ tịch nước: “Tháng 6-1999, được sự chỉ đạo của Chính phủ và Ngân hàng Trung ương hai nước, BIDV và Ngân hàng Ngoại thương Lào đã góp vốn thành lập Ngân hàng Liên doanh Việt - Lào (LVB) với nhiệm vụ xuyên suốt là tạo cầu nối thanh toán, thúc đẩy quan hệ kinh tế hai nước. Sau 11 năm hoạt động, ngoài trụ sở chính tại Viêng Chăn, LVB còn có các chi nhánh ở Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, tỉnh Chăm-pa-sắc, tỉnh Sa-van-na-khẹt với tổng tài sản đạt hơn 300 triệu USD. Hoạt động tín dụng, bảo lãnh, huy động vốn phát triển mạnh với tốc độ tăng trưởng bình quân hơn 30%/năm”. Ông Trần Bắc Hà cũng mạnh dạn kiến nghị Chính phủ 2 nước nên kịp thời rà soát các văn bản pháp quy, đơn giản hóa thủ tục hành chính, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho các doanh nghiệp Việt Nam đầu tư sang Lào, đồng thời cho phép thành lập Hiệp hội các doanh nghiệp đầu tư vào Lào để tránh tình trạng hoạt động đơn lẻ, chưa thực sự gắn kết như hiện nay.

Phó thủ tướng thường trực Xổm-sa-vạt Lênh-xa-vát ghi nhận ý kiến đóng góp chân thành ấy. Ông vui vẻ nói: “Về phía Lào, một số thủ tục hành chính còn rườm rà là có thật và tôi xin được nhận khuyết điểm ấy. Tôi cũng nhất trí việc thành lập Hiệp hội các doanh nghiệp Việt Nam đầu tư vào Lào và sẽ bàn bạc với các bộ, ngành chức năng giải quyết sớm vấn đề này”.

Trong không khí chân thành cởi mở, Chủ tịch nước Nguyễn Minh Triết nói: “Quan hệ đặc biệt giữa Việt Nam và Lào đang ngày càng phát triển cả bề rộng lẫn chiều sâu. Trong chiến tranh, hai nước Việt - Lào anh em đã cùng chung chiến hào đánh đuổi ngoại xâm, máu của nhân dân hai nước đã hòa cùng nhau vì độc lập mỗi nước. Nay cả hai nước đã có hòa bình, chúng ta phải tiếp tục gắn bó, hợp tác, nỗ lực, sáng tạo nhiều hơn nữa để cùng phát triển. Các doanh nghiệp hai bên đồng ý thì xin một tràng pháo tay”.

 Tiếng vỗ tay xáo động khán phòng. Không khí ấm áp, lan tỏa…

Để cùng phát triển

Tháp tùng Chủ tịch nước sang thăm Lào, ngoài Đoàn đại biểu cấp cao còn có 40 doanh nghiệp hàng đầu Việt Nam. Đó là những doanh nghiệp đã, đang và sẽ đầu tư vào Lào trên hầu hết các lĩnh vực, đặc biệt là khai khoáng, thủy điện, lâm nghiệp, viễn thông… Theo ông Hoàng Văn Dũng, Phó chủ tịch Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam, tính đến giữa năm 2010, đã có 219 dự án đầu tư của các doanh nghiệp Việt Nam được Chính phủ Lào cấp phép với tổng số vốn hơn 2,4 tỷ USD. Việt Nam hiện đứng thứ ba trong số các quốc gia đầu tư vào Lào (sau Trung Quốc và Thái Lan). Riêng năm 2009 vừa qua, Việt Nam có số vốn đầu tư vào Lào nhiều nhất. Đại diện Tập đoàn Viễn thông Quân đội, Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam, Tập đoàn Dầu khí quốc gia Việt Nam khẳng định: Vượt qua những thách thức, khó khăn buổi đầu, điều đáng mừng là hoạt động đầu tư vào Lào đang phát huy hiệu quả.

Chủ tịch nước Nguyễn Minh Triết rất vui khi đón nhận những thông tin ấy. “Đầu tư sang Lào càng nhiều càng tốt, nhưng tôi vẫn nhắc nhở các đồng chí phải làm ăn hiệu quả và vững chắc. Không chỉ có các doanh nghiệp Việt Nam đầu tư sang Lào, tôi mong các doanh nghiệp Lào cũng chủ động đầu tư sang Việt Nam, hoặc là doanh nghiệp hai bên cùng hợp tác với nhau để đầu tư sang nước thứ ba, để chúng ta cùng phát triển, cùng nắm tay nhau đi lên chủ nghĩa xã hội” - Chủ tịch nước nói.

Có một chi tiết cảm động mà tôi muốn nêu trong bài viết này. Trong buổi Tổng bí thư, Chủ tịch nước Lào Chu-ma-ly Xay-nha-xỏn tổ chức chiêu đãi trọng thể Chủ tịch nước và phu nhân cùng Đoàn đại biểu Việt Nam, người dẫn chương trình biểu diễn nghệ thuật chào mừng là Bun-lắt Xít-thi-phon, người đã gần 20 năm lưu lạc tại Việt Nam. Do một biến cố tuổi thơ, Bun-lắt (tên Việt Nam là Hà Thị Lan) và em gái là Som-mo (tên Việt Nam là Lường Thị Mai) đã được vợ chồng ông Lường Song Toàn, dân tộc Thái (hiện sống tại tỉnh Hòa Bình) nuôi nấng từ khi hai chị em còn nhỏ… Sau khi tốt nghiệp Trường Đại học Văn hóa nghệ thuật Quân đội, nhờ cơ quan Đại sứ quán hai nước, nay Bun-lắt đã trở về Tổ quốc và công tác tại Đoàn Nghệ thuật Quân đội nhân dân Lào. Gặp tôi, cô xúc động nói: “Việt Nam chính là quê hương thứ hai, nơi đã nuôi dưỡng, giúp em trưởng thành. Về lại quê hương nhưng em luôn nhớ tới Việt Nam. Hôm nay được tham gia biểu diễn chào mừng Chủ tịch nước Nguyễn Minh Triết và Đoàn Việt Nam, em rất xúc động và hạnh phúc”.

Bun-lắt nói mà gương mặt rạng ngời, đôi mắt ngấn lệ!

Không chỉ có niềm vui riêng của Bun-lắt, có một “Tình sâu như nước Hồng Hà, Cửu Long” đang tồn tại, hiện hữu và gắn bó bền chặt hai Đảng, hai Nhà nước và nhân dân hai nước Việt - Lào./.

Bài và ảnh: Lê Thiết Hùng