Nghề thủ công giải quyết được rất nhiều việc làm cho lao động nông thôn. Ảnh: Internet

Mỗi năm phát triển từ 5 đến 10% các cơ sở tiểu thủ công nghiệp, giải quyết việc làm và thu nhập ổn định cho khoảng 1.600 lao động, tạo ra giá trị hàng hóa hơn 15 tỉ đồng… đó là tổng hợp ở Hợp tác xã (HTX) Duy Sơn II (huyện Duy Xuyên, tỉnh Quảng Nam).

Vốn là một HTX thuần nông, được thành lập năm 1978 và chuyển đổi mô hình theo Luật HTX năm 1997, HTX Duy Sơn II đang nổi lên là một mô hình nông thôn mới ở Quảng . Nghề nông ở đây không những không bị “mai một”, mà còn phát triển một cách bền vững. Những năm đầu mới thành lập, tổng sản lượng lương thực của Duy Sơn II chỉ đạt 1.000 tấn, thì những năm gần đây luôn ổn định ở mức từ 3.000 đến 3.200 tấn.

Có được kết quả ấy, Duy Sơn II đã tập trung đầu tư một cách toàn diện, từ cải thiện hạ tầng cơ sở, đến đào tạo nguồn nhân lực, tạo ra một đội ngũ trí thức ở nông thôn đủ mạnh để làm chủ khoa học, kỹ thuật trên diện tích canh tác của mình. Hiện Duy Sơn II có 50 cán bộ quản lý, cán bộ kỹ thuật có trình độ từ cao đẳng trở lên. Đây có thể coi là một đội ngũ chất xám hùng hậu, là “chìa khóa” của sự thành công.

Một khi khoa học kỹ thuật đã được áp dụng mạnh mẽ, cơ giới thay dần sức lao động, thì áp lực dư thừa lao động gia tăng. Để nông dân không “thất nghiệp” trên quê hương, bản quán của mình, những người lãnh đạo ở đây đã chủ trương đa dạng hóa ngành nghề. Từ chỗ không có nghề truyền thống, đến nay, Duy Sơn II đã trở thành một trung tâm dệt lớn của Quảng , hiện tỉ lệ lao động nông nghiệp ở đây chỉ còn khoảng 30%. 70% còn lại đã trở thành “công nhân tại gia”, hoạt động trong các lĩnh vực: Dịch vụ; tiểu thủ công nghiệp; dệt, may; mây tre; thủ công mỹ nghệ; thủy điện… Chỉ tính riêng ngành dệt đã tạo việc làm cho 500 lao động; may mặc và sản xuất hàng thủ công mỹ nghệ cũng đã thu hút khoảng 900 lao động. Chủ động nguồn điện cho sản xuất, Duy Sơn II đã có công trình thủy điện riêng, không chỉ đáp ứng cho nhiệm vụ điện khí hóa nông thôn, mà còn có điện để hòa vào lưới điện Quốc gia.

Những gì đang diễn ra ở Duy Sơn II đã vượt tầm của một HTX thuần túy. Trong khi tình hình kinh tế đất nước bị tác động mạnh bởi sự suy giảm kinh tế toàn cầu, Duy Sơn II không những đứng vững và phát triển, mà còn chăm lo bảo đảm đời sống của người lao động. Ngoài những “công nhân tại gia” đang hoạt động trong các cơ sở sản xuất công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp được hưởng các chế độ, chính sách hiện hành, HTX còn mua bảo hiểm tai nạn cho 100% cán bộ, xã viên nông nghiệp, hằng năm trích hàng trăm triệu đồng hỗ trợ cho những gia đình khó khăn, cho thi đua, khen thưởng…

Chúng tôi cho rằng, đây là một mô hình của nông thôn mới. Người nông dân ở Duy Sơn II không chỉ cởi bỏ “tấm áo” thuần nông một cách hợp lý, mà đang “bước ra” khỏi cơ chế cũ, đang “hội nhập” với cơ chế thị trường một cách vững vàng. “Ly nông bất ly hương” - chính là đây. Người nông dân không bao giờ “chối bỏ” mảnh đất của mình, lại càng không bao giờ muốn rời xa quê hương, nơi chôn nhau, cắt rốn. Vạn bất đắc dĩ, không đành được, họ mới lam lũ rời quê hương đi tìm kế sinh nhai. Bởi vậy, mô hình Duy Sơn II nói lên nhiều điều có tính xã hội rộng lớn. Nếu nơi nào cũng tạo ra nhiều công việc làm, cũng làm cho người dân có kiến thức biết làm chủ và yêu ruộng đồng, quê hương như ở đây, chắc chắn xã hội sẽ giảm bớt rất nhiều những áp lực.

ĐẶNG TRUNG HỘI