Phát biểu tại kỳ họp thứ nhất Hội đồng lý luận trung ương nhiệm kỳ 2006-2010, Tổng bí thư Nông Đức Mạnh đã nêu nhiều yêu cầu cần nghiên cứu, tổng kết, trong đó có vấn đề rất cơ bản "Dân giàu- nước mạnh". Nếu hiểu một cách hình thức và giản đơn, dân giàu sẽ dẫn đến nước phải mạnh. Tuy nhiên thực tế lịch sử Việt Nam cũng như nhiều quốc gia trên thế giới đã diễn ra không như vậy. Có những giai đoạn, những triều đại và những nền văn minh đã đạt đến đỉnh cao, dồi dào của cải nhưng cũng sụp đổ vì nước không mạnh.

Mục tiêu "Dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh" do Đảng ta đề ra và hoàn thiện trong 20 năm thực hiện công cuộc đổi mới đã là nguồn động lực lớn cổ vũ mọi thành phần kinh tế, mọi nguồn lực, mọi đối tượng nhân dân phấn đấu phát triển kinh tế với tốc độ khá cao cùng với những thành tựu chính trị, xã hội, văn hoá đáng tự hào. Trong 10 năm trở lại đây, với sự nỗ lực cao, chính sách đúng, công tác "xoá đói giảm nghèo" của cả nước đã đạt được kết quả đáng khích lệ: giảm được 38% số hộ đói nghèo. Tuy nhiên, cách làm và kết quả trên là thuộc vào giai đoạn đầu công nghiệp hoá, hiện đại hoá, giai đoạn "tiền WTO". Chỉ trong thời gian ngắn của năm 2006 và quí 1 năm 2007, do việc nước ta bước vào quá trình hội nhập WTO, nền kinh tế đã có những thế mạnh và động lực mới để phát triển với tốc độ cao. Cùng với những kỷ lục mới về xuất khẩu, đầu tư trong nước và nước ngoài, sự phát triển sôi động của thị trường chứng khoán, những yếu tố nóng về kinh tế và sự giàu có bột phát của một số bộ phận nhân dân đã xuất hiện, khoảng cách giàu- nghèo lại rộng ra, cái nghèo "tuyệt đối" đã bớt hẳn nhưng cái nghèo "tương đối" dần tăng lên. Theo qui luật kinh tế, nông dân và những người vốn đã nghèo, thiếu tri thức, thông tin về kinh doanh, thiếu vốn đương nhiên sẽ bị tụt lại trong cuộc thi đua làm giàu, trở thành đội quân làm thuê khổng lồ chủ yếu bằng lao động giản đơn.

Lường định trước những diễn biến mới của kinh tế- xã hội, Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ X đã đề ra mục tiêu và phương châm chính xác: Tăng trưởng nhanh và bền vững. Diễn biến nhanh chóng của tình hình kinh tế với đà hội nhập, với dòng vốn đầu tư nước ngoài đang chảy mạnh, với sự nảy sinh, phát triển của các mặt trái về kinh tế, xã hội, văn hoá, môi trường càng cần sự nghiên cứu, tổng kết kịp thời, toàn diện và sâu sắc để đề ra những quyết sách, giải pháp đưa đất nước tiếp tục vững bước đi lên.

Đất nước cần nhiều người giàu nhưng phải chính đáng, minh bạch, giàu về sức sáng tạo, tài năng kinh doanh, giàu của cải vật chất nhưng cũng giàu có về trách nhiệm xã hội, nghĩa tình cộng đồng. Đất nước đã và sẽ còn những bộ phận lớn dân nghèo nhưng phải được tạo điều kiện có công ăn việc làm, ai cũng được học hành, vươn lên làm giàu.

Dân giàu nhưng Nhà nước phải kiểm soát được quá trình phát triển, làm giàu, phải có những biện pháp hữu hiệu để biến cái giàu xổi nhất thời thành giàu bền vững, đưa cái giàu phục vụ lợi ích cao nhất của đất nước./.

Nguyễn Mạnh