QĐND - Gần đây, thị trường ngoại hối ở nước ta có sự biến đổi chưa từng có. Đầu năm, việc mua bán ngoại tệ trên thị trường tự do (thị trường chợ đen) diễn ra công khai, giá nhiều mặt hàng trong nước cũng được niêm yết bằng ngoại tệ. Tình trạng “đô-la hóa” nền kinh tế đã đến mức báo động. Hiện tượng “hai tỷ giá” làm “méo mó” sổ sách kế toán của các doanh nghiệp và tạo ra những cơn sốt ảo trên thị trường …

Ảnh minh họa/Internet

Từ cuối tháng 2 đến nay, thực hiện Nghị quyết 11/NQ-CP của Chính phủ về  kiềm chế lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô, bảo đảm an sinh xã hội, giải pháp thực hiện chính sách tiền tệ chặt chẽ, thận trọng đã phát huy tác dụng tích cực. Hoạt động kinh doanh thu đổi ngoại tệ bước đầu đã lập lại trật tự. Tuy nhiên, thị trường ngoại hối vẫn còn tiềm ẩn phức tạp.  Không thiếu gì câu chuyện "dở khóc, dở cười" xảy ra liên quan đến ngoại tệ vì "cầu" thì có mà "cung" bị làm khó. Người dân đến các ngân hàng phải đối mặt với nhiều thủ tục phức tạp. Khách hàng cần ngoại tệ phải "xoay như đèn cù"… Nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng này là do chúng ta còn thiếu cơ sở pháp lý về quản lý thị trường ngoại hối. Một số cơ chế, chính sách, thủ tục hành chính liên quan đến thị trường ngoại hối đã bất cập, lạc hậu.  Chính vì vậy, theo ý kiến của các chuyên gia tài chính tiền tệ, để gỡ rối thị trường ngoại hối lúc này cần cấp bách rà soát sửa đổi, bổ sung và hoàn thiện khuôn khổ pháp lý liên quan đến quản lý ngoại hối. Xây dựng cơ chế mới điều hành thị trường ngoại hối và tỷ giá chủ động, linh hoạt, phù hợp với tình hình cung - cầu ngoại tệ, tăng tính thanh khoản của thị trường. Điều cần nhất lúc này là phải có giải pháp bảo vệ, đáp ứng lợi ích, quyền lợi chính đáng liên quan đến "quyền sở hữu và quyền sử dụng" ngoại tệ của người dân, vừa phù hợp luật định, vừa đáp ứng mục tiêu chính sách tiền tệ quốc gia. Khắc phục "đô la hóa" không chỉ là dẹp bỏ các điểm giao dịch ngoại tệ "trái phép" mà phải là giải pháp đồng bộ để xóa bỏ tâm lý đầu cơ, tích trữ, găm giữ, niêm yết giá, giao dịch, thanh toán bằng ngoại tệ, cùng với nó là các giải pháp đồng bộ để giữ giá trị của đồng nội tệ.

Được biết, trong Thông báo mới đây của Văn phòng Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ đã giao Ngân hàng Nhà nước Việt Nam ngay trong tháng 4 này xây dựng dự thảo Nghị định của Chính phủ về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực tiền tệ  theo hướng tập trung xử lý các vi phạm về quản lý ngoại hối.  Đồng thời, ban hành ngay Thông tư hướng dẫn nhằm kiểm soát chặt hoạt động thanh toán, niêm yết, quảng cáo bằng ngoại tệ trên lãnh thổ Việt Nam; ban hành quy định về trạng thái ngoại tệ của các tổ chức tín dụng được phép hoạt động ngoại hối; ban hành quy định mức ngoại tệ tiền mặt tối đa người cư trú được phép mang ra nước ngoài không phải khai báo hải quan…  Thủ tướng còn giao Ngân hàng Nhà nước chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan thành lập ngay Ban soạn thảo sửa đổi Pháp lệnh Ngoại hối theo hướng quản lý chặt chẽ, nhằm khắc phục căn bản tình trạng "đô-la hóa"…

Hy vọng với chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, với sự vào cuộc quyết liệt của Ngân hàng Nhà nước và các cơ quan chức năng, thị trường ngoại hối sẽ sớm được gỡ rối.

Đỗ Phú Thọ