Dân số Việt Nam đang tăng nhanh. Ảnh: theo TPO

Một trong số ít chỉ tiêu nước ta không đạt được trong năm 2007 là chỉ tiêu về mức giảm tỉ lệ sinh mà nghị quyết của Quốc hội đã đề ra. Trong khi đó, theo báo cáo của Tổng cục Dân số- Kế hoạch hóa gia đình (DS-KHHGĐ) thuộc Bộ Y tế, sự gia tăng dân số đột biến đã xuất hiện ngay từ quý I-2008. Số trẻ mới sinh là con thứ ba đã tăng 35% so với cùng thời điểm năm trước. Trong số 34 tỉnh, thành phố có trẻ sinh ra là con thứ ba, nhiều địa phương đã có sự “tăng vọt” từ 50% trở lên như Bắc Ninh, Vĩnh Phúc, Hải Dương, Phú Thọ, Hà Tây, Hải Phòng, TP Hồ Chí Minh...

Một trong những lý do dẫn tới tình trạng gia tăng dân số đột biến là xuất phát từ việc biến động về tổ chức của cơ quan DS-KHHGĐ. Việc giải thể Ủy ban Dân số-Gia đình và Trẻ em ở các cấp để chuyển về một số cơ quan khác, đã làm một bộ phận cán bộ chuyên trách công tác này, nhất là ở cơ sở, thiếu yên tâm, thậm chí băn khoăn, lo lắng về tương lai công việc của mình. Trong thời điểm giao thời, bộ máy làm công tác dân số ở nhiều nơi hoạt động cầm chừng, chưa chủ động, tích cực vận động, tuyên truyền, hướng dẫn nhõn dõn thực hiện nghiêm Pháp lệnh Dân số. Mặt khác, một bộ phận người dân hiện nay vẫn mang nặng tư tưởng lạc hậu “trọng nam, khinh nữ”, “nhà đông con nhà nhà có phúc”... Trong khi những gia đình khó khăn vẫn cú quan niệm “trời sinh voi, trời sinh cỏ” thì lại có một bộ phận người dân cho rằng, xưa thiếu thốn đã đành, nay có “của ăn, của để” thì dư sức nuôi con... Vì thế, số người sinh con thứ ba hiện nay không chỉ là đối tượng nông dân ở nông thôn, miền núi và những người lao động tự do, mà có không ít cán bộ, viên chức, công chức (trong đó không ít người là đảng viên) ở khu vực thành phố, thị xã có trình độ học vấn và mức sống cao. Rồi “hệ lụy” của tâm lý sinh con vào năm Đinh Hợi 2007- “năm con heo vàng” vẫn tồn tại và kéo dài sang những tháng đầu năm 2008 làm cho mức gia tăng dân số đã vượt qua “giới hạn đỏ”!

Đã đến lúc chúng ta phải thiết lập lại trật tự kỷ cương trong công tác DS-KHHGĐ. Việc giải thể Ủy ban Dân số-Gia đình và Trẻ em ở các cấp không đồng nghĩa với việc giảm vị trí của công tác dân số-kế hoạch hóa gia đình, mà ngược lại, đó là sự tinh giản cần thiết về biên chế để nhằm mục đích nâng cao chất lượng, hiệu quả của bộ máy chuyên trách về công tác này. Trước tình trạng gia tăng dân số đột biến từ đầu năm đến nay, các ngành, các cấp, các địa phương cần “vào cuộc” với tinh thần khẩn trương, kiên quyết chỉ đạo bộ máy làm công tác dân số mới sớm đi vào hoạt động có hiệu quả. Đặc biệt, cần quan tâm đẩy mạnh công tác vận động, tuyên truyền các đối tượng trong độ tuổi sinh đẻ nêu cao ý thức, tự giác và tích cực thực hiện tốt các biện pháp tránh thai để xây dựng mô hình gia đình ít con theo quy định của pháp luật. Các cơ quan, đơn vị cần đề cao vai trò tiền phong gương mẫu của đội ngũ cán bộ, đảng viên trong việc tuân thủ, chấp hành và thực hiện có hiệu quả chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước về công tác DS-KHHGĐ; đồng thời có biện pháp xử lý nghiêm túc các trường hợp sinh con thứ ba trở lên, quyết tâm phấn đấu đạt mức giảm sinh là 0,3 phần nghìn trong năm 2008 như chỉ tiêu Quốc hội đã đề ra.

NGUYỄN VĂN HẢI