Thi tốt nghiệp THPT. Ảnh: Internet

Chị bạn cùng cơ quan mấy ngày nay lúc nào cũng tỏ ra lo lắng, gặng hỏi mãi mới biết, con gái chị năm nay thi tốt nghiệp THPT. Thi cử là lẽ bình thường, có học thì phải có thi, có gì mà phải lo lắng thái quá? Qua tâm sự, thì ra năm nay ngành giáo dục công bố trong 6 môn thi, có cả 2 môn lịch sử và địa lý.

Chị bảo đây là một bất ngờ, không chỉ với học sinh, mà cả với nhà trường. Theo như con chị, mọi năm, nếu đã có môn địa, thì không có môn sử trong chương trình thi. Năm nay có cả hai môn, vậy là “trật tủ”. Vì “trật tủ” nên cả nhà trường, gia đình và học sinh đều lo lắng, đều “sợ” kết quả thi sẽ không cao… Vẫn theo chị, vì “trật tủ”, nên nhà trường đang tranh thủ mọi thời gian để “nhồi” kiến thức bị hụt hẫng cho học sinh. Phần vì lo lắng, phần vì phải “căng” ra để học, nên cháu mệt mỏi, phờ phạc...

Những lo lắng, cũng như áp lực của việc thi cử là điều dễ hiểu. Kết quả của kỳ thi là thước đo chất lượng dạy và học, là “tấm giấy thông hành” để học sinh bước vào các bậc học tiếp theo. Nhưng vì “trật tủ”, mà cả nhà trường, gia đình và học sinh đều lo lắng, là điều bất bình thường trong đời sống học đường.

Với việc công bố môn thi tốt nghiệp THPT năm nay, cũng như sự lo lắng đang lan tỏa trong không ít phụ huynh, học sinh, nhà trường, đã làm sáng tỏ vấn đề mà dư luận đã cảnh báo về tình trạng “học tủ”, “học lệch” bấy lâu nay. Và cũng làm sáng tỏ “bệnh thành tích” của một số nhà trường, mà mặt trái của nó đã “ăn sâu” trong nhận thức của cả thầy và trò.

Nếu quan niệm, học chỉ để... thi, với tỷ lệ đỗ đạt cao, điểm thi của học sinh cao, để rồi lấy đó khẳng định chất lượng giáo dục theo biểu đồ đi lên, thì đó là một sai lầm. Mục đích của giáo dục là dạy kiến thức, tri thức và dạy “làm người”. Có lợi ích gì khi một học sinh có điểm thi cao nhưng lại hiểu biết rất lơ mơ về lịch sử dân tộc? Càng không lợi ích gì khi tỉ lệ tốt nghiệp cao, nhưng đạo đức học sinh xuống cấp? Xã hội cần và rất cần đội ngũ kế cận có tri thức và kiến thức, có đạo đức, kỹ năng sống, giao tiếp và làm việc... Vai trò của ngành giáo dục, mà cụ thể nhất là từng nhà trường, từng thầy cô giáo, quyết định một phần quan trọng trong đào tạo nguồn nhân lực cho đất nước. Nhưng với hiện tượng đang xảy ra hiện nay, dư luận thật sự lo lắng cho cách dạy và học của không ít cơ sở giáo dục.

Thực trạng trên, đáng để cả xã hội phải quan tâm. Những năm gần đây ngành giáo dục nước nhà đã có nhiều biện pháp chấn chỉnh, đã có những đổi mới tích cực nhằm hạn chế thấp nhất “bệnh thành tích”, đưa giáo dục đi đúng với quỹ đạo, đúng với quan điểm giáo dục của Đảng và Nhà nước ta. Nhưng rất tiếc, vẫn còn những cơ sở giáo dục không cùng “nhìn” về một hướng với chủ trương chung của toàn ngành. Cái “nhìn lệch” ấy, làm cho mục tiêu phấn đấu của sự nghiệp giáo dục - đào tạo chậm về đích.

Lâm Quý