Công tác cứu hộ đang được khẩn trương thực hiện. Ảnh: Tuổi Trẻ

Nạn nhân của thảm hoạ sập cầu Cần Thơ đang được cả nước chia sẻ khó khăn nhằm giảm bớt thiệt hại và hậu quả. Trong số gần 200 nạn nhân đó hầu hết là những nông dân, người lao động phổ thông làm công nhật tại những chợ lao động quanh tỉnh Vĩnh Long và Cần Thơ, có cả những người bị nạn “oan” khi mượn thẻ lao động của công nhân để đi làm chưa một ngày qua đào tạo kỹ thuật cơ bản… . Thảm hoạ cầu Cần Thơ là vô cùng đáng tiếc, nhưng cũng là dịp để ta nhìn lại hàng loạt vấn đề trong đó có việc tuyển dụng lao động tại các công trình lớn.

Theo quy định của Bộ Giáo dục-Đào tạo, công nhân kỹ thuật ở các hệ sơ cấp có thời gian đào tạo từ 3 đến 5 tháng, trung cấp nghề thời gian từ 12 đến 18 tháng, cao đẳng nghề 36 tháng. Qua những khoá đào tạo như vậy công nhân mới có đủ khả năng và điều kiện làm việc trong các công trình lớn. Có một thực tế là hiện nay nước ta đang phải đối mặt với sự thiếu hụt lực lượng lao động kỹ thuật. Theo thống kê đầu năm 2007, chúng ta mới đào tạo nghề cho 27% trong tổng số 43 triệu người ở độ tuổi lao động, trong đó tỷ lệ công nhân kỹ thuật, thợ lành nghề còn ít hơn rất nhiều (ở các nước đang phát triển tỷ lệ nhân công đã được đào tạo nghề chiếm từ 50 đến 60%). Rõ ràng nguồn nhân lực đã qua đào tạo nghề hiện nay của nước ta không thể đáp ứng đủ cho nhu cầu nhân lực rất lớn.

Tuy nhiên, dẫn ra thực tế ấy không phải là để biện minh cho cung cách tuyển dụng lao động một cách vô tổ chức. Trong thời gian trước mắt, việc nên làm đối với các dự án lớn, công trình lớn cấp quốc gia là xiết chặt quản lý đối với việc tuyển dụng lao động. Đối với lao động phổ thông nhất định phải được đào tạo và cấp chứng chỉ hành nghề khi tuyển dụng vào làm việc tại các công trình, dự án lớn. Các nhà thầu, chủ dự án, nhà đầu tư phải có biện pháp hoạch định nguồn nhân lực, mở các lớp đào tạo và nâng cao tay nghề cho người lao động. Khi dự án, công trình hoàn thành cần cấp chứng chỉ, giấy chứng nhận đã tham gia lao động tại các công trình này để người lao động thuận tiện khi tham gia vào các công trình khác.

Một vấn đề khác là an toàn lao động. Ta vẫn thường gặp tại bất cứ công trình nào những khẩu hiệu chung chung “An toàn là bạn, tai nạn là thù”, “An toàn trên hết”… Và không phải chỉ phát cho người lao động chiếc mũ bảo hộ, đôi găng tay, chiếc áo đồng phục… là đã đủ để bảo vệ họ trước những tai nạn. Chất lượng lao động hạn chế thì việc đào tạo, hướng dẫn, kiểm tra, đôn đốc thực hiện các biện pháp an toàn lao động phải được làm thường xuyên và tỉ mỉ. Ngay cả khi ý thức và tri thức về kỹ thuật và an toàn lao động đã thấm nhuyễn trở thành kỹ năng trong mỗi người lao động vẫn luôn cần thiết sự giám sát, kiểm tra chặt chẽ./.

Lê Đông Hà