Những thông tin xấu về số phận một số cô gái Việt Nam lấy chồng nước ngoài trên các phương tiện thông tin đại chúng trong và ngoài nước thời gian qua liên tiếp gây sốc cho độc giả cả nước. Thật đau lòng khi biết các cô dâu Việt Nam, người thì bị biến thành cái “máy” đẻ, không được nhìn mặt, nuôi nấng con; người thì bị chồng hoặc gia đình nhà chồng truy bức đến độ không thể chịu đựng, tìm đường thoát thân dẫn đến tai nạn thương tâm; người bị chồng đánh đến chết rồi bỏ mặc…Và chắc chắn, thảm cảnh nói trên chỉ là một phần của thực trạng những phụ nữ Việt Nam đã và sẽ còn gặp nếu vẫn cứ tiếp diễn kiểu lấy chồng theo đơn đặt hàng qua môi giới, không được tìm hiểu, không biết gì về chồng và gia đình nhà chồng, chỉ biết phó mặc cho số phận như đã từng xảy ra. Cũng theo những tài liệu đã được công bố, chỉ tính riêng Hàn Quốc, số phụ nữ Việt Nam làm dâu (phần lớn ở các vùng nông thôn xa xôi, hẻo lánh) ở đất nước này đã lên đến con số trên dưới 20.000 người. Trong số các cô dâu này chỉ một nửa là tìm được các ông chồng có thể hòa hợp và tiến tới hòa nhập được vào xã hội; số còn lại hoặc là có cuộc sống không ổn định, gặp khó khăn về kinh tế hoặc bị chồng hắt hủi, đánh đập…

Huỳnh Mai, cô gái vừa bị người chồng Hàn Quốc đánh chết. (Ảnh: Tiền Phong)

Truyền thống, đạo lý và văn hóa người Việt Nam ta, dựng vợ, gả chồng là chuyện lớn của cả gia đình, dòng họ, của cả cộng đồng làng xã. Đối với phụ nữ, xuất phát từ thiên chức làm mẹ, làm vợ, làm dâu, sự kiện lấy chồng càng đặc biệt quan trọng bởi nó đánh dấu bước ngoặt lớn của cuộc đời. Do vậy, sẽ không dễ dàng khi xây dựng gia đình chỉ thông qua mai mối để “xem mặt”, “cưới tập thể” của các chàng rể nước ngoài trong khi người con gái không biết, không hiểu, chưa rõ tình cảm đối với người “chồng tương lai” của mình. Ấy là chưa kể đến những khác biệt về văn hóa, bất đồng về ngôn ngữ, phong tục tập quán, thiếu hiểu biết về hoàn cảnh thực tế, môi trường xã hội nơi mà mình sẽ phải hòa nhập, tồn tại và vươn lên suốt phần đời còn lại. Trong thực tế, đa số những phụ nữ lấy chồng ngoại quốc là do những thúc ép về kinh tế, số còn lại là, các em gái mới lớn, nhận thức về xã hội, kiến thức về văn hóa, cuộc sống chưa đầy đủ; có thể các em nhìn vào một vài tấm gương nào đó về sự sung túc, khá giả, về những hình ảnh bắt mắt qua phim ảnh về một xã hội phát triển mà chưa hiểu thấu đáo rằng ai, ở đâu cũng phải lao động mới có thể có được một cuộc sống hạnh phúc. Từ nhận thức như vậy mới thấy trách nhiệm lớn lao của các bậc làm cha, làm mẹ, của chính quyền và xã hội khi gả chồng cho con gái; cấp giấy cho công dân nước mình về làm vợ công dân của một nước khác. Con gái lớn phải lấy chồng! Đương nhiên, nhưng chàng rể là người như thế nào về nhân thân, sức khỏe, thu nhập, hoàn cảnh gia đình, quan hệ xã hội là những yếu tố quan trọng nhất thiết cô dâu phải được biết trước lúc quyết định có hay không nhận lời. Để làm được việc này, gia đình và cá nhân cô gái có thể gặp khó khăn nên chính quyền địa phương, các hội, đoàn thể và đặc biệt quan trọng là các tổ chức môi giới, các cơ quan chức năng về gia đình và xã hội phải có được các giải pháp tích cực, có tình có lý với ý thức trách nhiệm cao vì con người, vì hạnh phúc lứa đôi, đồng thời kết hợp với hệ thống luật pháp của nước sở tại ràng buộc bảo đảm cho hạnh phúc hôn nhân của các em…

Tình yêu, hôn nhân và gia đình là nền tảng đem đến hạnh phúc lứa đôi bền vững. Ngoài những nỗ lực trên, bản thân các cô gái phải tự nâng cao trình độ nhận thức về văn hóa, về quan niệm sống, quan niệm về hạnh phúc lứa đôi của mình. Giàu-nghèo, sướng-khổ không phải do “số” hay “duyên phận”mà bắt nguồn từ quan niệm sống của mỗi người, phải thế chăng?...

Đức Mạnh