Cách đây dăm năm, ở huyện Quỳnh Lưu, tỉnh Nghệ An đã thí điểm thực hiện mô hình đóng bảo hiểm xã hội cho nông dân. Mới đây, tại xã Dị Sử, huyện Mỹ Hào, tỉnh Hưng Yên lại có một cách làm mới, đó là xây dựng Quỹ chăm sóc nông dân hết tuổi lao động. Cách làm có thể khác nhau, nhưng đều nhằm mục đích giải quyết quyền lợi cho những người hết tuổi lao động ở nông thôn. Khoản trợ cấp này bà con nơi đây vẫn nôm na gọi là “lương hưu nông dân”.

Nông dân hết tuổi lao động sẽ có Quỹ chăm sóc!!! (ảnh internet)

Việc tự tạo “quỹ lương” ở xã Dị Sử cũng rất đa dạng, đáng để nhiều nơi tham khảo học tập. UBND xã lấy nguồn thu từ việc chuyển nhượng đất công điền cho các doanh nghiệp, đồng thời vận động bà con trong xã, con em đi làm ăn xa, những người buôn bán kinh doanh có điều kiện kinh tế đóng góp… Toàn bộ số tiền hơn 3 tỷ đồng, xã giao cho Hội người cao tuổi quản lý, gửi vào ngân hàng gây quỹ, phần lãi được trích ra trợ cấp cho nông dân không còn sức lao động. Đều đặn mỗi năm hai lần, những nông dân từ 60 đến 70 tuổi được nhận số tiền 120.000 đồng/đợt; trên 70 tuổi được nhận 180.000 đồng/đợt, sau đó sẽ tăng dần hằng năm. Khoản tiền tuy nhỏ nhưng có ý nghĩa xã hội rất lớn đối với người nông dân, đặc biệt là các đối tượng nghèo.

Lâu nay ở khu vực nông thôn, cuộc sống của các đối tượng hết tuổi lao động thường phải nhờ vào hoa lợi, ruộng vườn, vào hiếu nghĩa bổng lộc của con cháu, sự tằn tiện, chắt bóp, tiết kiệm cả đời, thậm chí nhiều cụ vẫn phải lọ mọ tự kiếm sống khi không có một khoản trợ cấp ổn định nào. Thực tế hiện nay, nhiều lãnh đạo chính quyền sở tại chưa biết phát huy tiềm năng, khả năng, lợi thế, mạnh dạn huy động nguồn lực nội tại của chính địa phương mình để giải quyết các vấn đề xã hội, trong đó có hỗ trợ những người già cả, hết tuổi lao động. Từng xảy ra một nghịch lý, có những con em địa phương thành đạt, phương trưởng thành “sếp”, thành “đại gia” nhưng lại ngần ngại làm việc nghĩa ngay tại quê hương. Trong các nguyên nhân có chuyện mục đích làm từ thiện không rõ ràng.

Xây dựng được quỹ lương hay thực hiện việc đóng bảo hiểm xã hội cho nông dân sẽ giải quyết một hệ lụy lâu dài, một áp lực đang tồn tại ở khu vực nông thôn. Đó là để có “sổ gạo”, có “lương hưu” khi về già, bất chấp “đầu ra” là vấn đề việc làm cũng như khả năng thực tế của con em mình, nhiều gia đình cứ nai lưng, gồng mình cho con ăn học. Sự thiếu gắn bó, mặn mà làm việc tại địa phương của một bộ phận con em nông dân, buồn thay, cũng có nguyên do từ sự không có điều kiện kinh tế đảm bảo khi về già!

Tạo điều kiện cho nông dân được đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, được hưởng các phúc lợi xã hội, đồng thời, huy động, khuyến khích người dân, các tổ chức, doanh nghiệp, thành phần kinh tế trên địa bàn đóng góp xây dựng Quỹ chăm sóc nông dân hết tuổi lao động như ở xã Dị Sử là việc làm cần thiết, cơ bản và lâu dài.

LÊ THIẾT HÙNG