Trong lúc chính quyền, cơ quan chức năng và dư luận luôn than phiền công nghệ thu gom, xử lý rác thải ở đô thị lạc hậu, thiếu đồng bộ, thì tại Công ty Môi trường Đô thị Thành phố Hồ Chí Minh, 6 chiếc xe chuyên dụng mới nhập về từ Hàn Quốc lại đang nằm... đắp chiếu. Đây là những chiếc xe quét rác và hút bụi tự động hiện đại, trị giá hơn 11 tỷ đồng, được mua từ nguồn vốn ngân sách Nhà nước, mới chỉ được đưa ra hoạt động mang tính "trình diễn" một vài lần nhân các sự kiện lớn tổ chức tại thành phố.

Ai cũng biết một chiếc xe kiểu này hoạt động bằng cả trăm công nhân quét rác. Bên cạnh đó, nếu sử dụng công nghệ này thì đường phố không những sạch rác mà còn tránh được sự ô nhiễm do bụi-điều mà phương pháp thu gom rác thủ công không thể làm được. Tiện lợi và hiện đại như thế, tại sao những chiếc xe này lại không được dùng? Trong một cuộc họp của HĐND thành phố với Công ty Môi trường Đô thị, sự bất hợp lý này đã được cơ quan chủ quản giải thích. Đại thể, mặc dù Công ty Moi trường Đô thị thành phố rất muốn "sử dụng" những chiếc xe này, nhưng lại không thể vì... "cơ chế". Trong hoạt động thu gom rác thải ở thành phố hiện nay, bên cạnh Công ty Môi trường Đô thị "trực thuộc Sở Tài nguyên-Môi trường), còn có các đầu mối thu gom thuộc phòng quản lý đô thị-tài nguyên-môi trường các quận, huyện và một số doanh nghiệp của các quận, huyện thực hiện. Việc thu gom rác thải trên các tuyến đường trong thành phố hiện nay đều đã dược phân chia cho các đầu mối nói trên đảm nhiệm. Các đầu mối này lại phân chia cho các tổ, đội công nhân theo từng phường và khu vực. Theo qui trình đó thì mọi tuyến đường đều đã có lực lượng thu gom rác riêng. Nếu đem công nghệ hiện đại vào sử dụng thì hàng trăm công nhân hiện nay sẽ... không có việc làm. Thôi thì thà để xe "đắp chiếu" còn hơn là phải lo giải quyết vấn đề công nhân thất nghiệp.

Hằng năm, ngân sách Nhà nước chi cho hoạt động thu gom, xử lý rác thải các đô thị là rất lớn, tuy nhiên, ở nhiều nơi tình trạng ô nhiễm vẫn ngày càng trầm trọng bởi bụi, rác thải các loại.

Hiện đại hóa công nghệ và sử dụng phải gắn với việc xóa bỏ cơ chế quản lý chồng chèo, cồng kềnh. Như vậy, vừa tiết kiệm nguồn nhân lực vừa tiết kiệm kinh phí của Nhà nước.

PHAN TÙNG SƠN