Rạng rỡ niềm vui. Ảnh: Minh Trường

Cuộc sống trăn trở, vần vũ của đất nước đang chuyển mình công nghiệp hoá, hiện đại hoá mạnh mẽ luôn mở ra nhiều cơ hội cho mỗi công dân làm ăn, cải thiện đời sống, học tập, tiến bộ nhưng đồng thời cũng bộn bề những phức tạp, rủi ro, bất trắc buộc mỗi người phải tự nhận biết, phòng tránh, chủ động giải quyết. Đối với công dân, nhận biết đầu tiên của "Tuần lễ vệ sinh an toàn thực phẩm" là hãy cảnh giác trước mọi thứ thực phẩm để trước hết tự bảo vệ mình. "Tuần lễ an toàn giao thông" đưa đến mỗi công dân nhận thức về sự tuân thủ luật và các quy định cùng ý thức về những loại rủi ro để tự bảo vệ mình, bảo vệ người khác. Mấy tháng thiếu điện, cắt điện cảnh tỉnh người dân về lối sống tiết kiệm cùng sự tự lo liệu của chính mình. Môi trường ngày càng bị ô nhiễm, lại trong tháng chuyển mùa lạnh - nóng, lam chướng, tật bệnh nhiều, đánh động cho mọi gia đình chủ động phòng ngừa, tự chữa trị các căn bệnh đường hô hấp, đường tiêu hoá. Nước sạch, nước mặt, nước ngầm thiếu và bẩn, trước hết mỗi nhà phải tự lo. Con cái học tập, vui chơi, khi ra đường, ông bà, cha mẹ phải quan tâm canh chừng từng lúc, từng bước...

Vì sao những lời khuyên răn "Hãy tự lo trước hết"; "Hãy tự bảo vệ mình"; "Hãy tự cứu mình"; cứ vang lên hằng ngày? Rất dễ hiểu bởi sự "quá tải" đối với điều kiện và khả năng cùng sự bất cập, thiếu trách nhiệm của các cấp chính quyền và các cơ quan hữu trách. Cuộc sống đang biến đổi, nhu cầu mọi mặt ngày một tăng trong khi năng lực của bộ máy không theo kịp. Chính vì vậy lời khuyên "Hãy tự lo", hãy chủ động và năng động là một lời khuyên rất thực tế.

Đã qua rồi thời bao cấp, nhà nước lo bao cấp mọi thứ cho mọi công dân. Đổi mới là "giải bao cấp", "giải quan liêu, mệnh lệnh", là giải phóng sức nghĩ, sức làm trong xã hội. Dám nghĩ, dám làm, dám và biết tự lo, chia sẻ gánh lo chung, những cán bộ, công dân năng động của đất nước đã góp công đắc lực cho đổi mới đất nước. Thời trước, rồng rắn xếp hàng mua rau, mua thịt mà người ta vẫn cười, vẫn tự trào. Thời nay, khi mất điện, than vãn đấy nhưng khi mua được cái quạt điện sạc ác - quy về phòng hờ, mọi người lại khoe với nhau trong nụ cười...Phải đấu tranh mạnh mẽ để cải tiến lề lối làm việc, nâng cao hiệu lực của bộ máy quản lý, vượt qua quan liêu, bảo thủ, trì trệ, tiêu cực nhưng luôn phát huy tính tự chủ, năng động, không thụ động trông chờ, ỷ lại - Đó là phẩm chất bình dị mà kỳ diệu của người Việt Nam ta, là gốc rễ để đất nước vượt qua mọi thử thách.

Nguyễn Mạnh