(ảnh minh hoạ. Nguồn: baocongthuong)

Từ ngày 1-1-2010, tất cả lô hàng hải sản từ nước ta xuất sang thị trường châu Âu (EU) đều phải chứng minh được nguồn gốc như: Vùng biển khai thác, tàu khai thác… Trong đó, điều kiện tiên quyết là phải xuất trình chứng nhận về tính hợp pháp của sản phẩm.

Tuy nhiên, ngư dân ở nước ta hầu như chưa biết quy định trên, thậm chí trong nhận thức vẫn còn thờ ơ, không quan tâm về quy định này. Tâm lý và tập quán của ngư dân nước ta lâu nay là, khai thác được cái gì bán cái đó, khai thác được bao nhiêu thì bán bấy nhiêu... chưa bao giờ phải ghi chép, kê khai cả.

Trước thực trạng này, Chi cục Bảo vệ nguồn lợi thủy sản Quảng Ngãi đã mở 3 lớp tập huấn cho các ngư dân ở xã Tịnh Kỳ (huyện Sơn Tịnh), xã Nghĩa An (huyện Tư Nghĩa) và Phổ Thạnh (huyện Đức Phổ) để hướng dẫn ngư dân về việc ghi các mẫu biểu và cách ghi chép nhật ký khai thác vùng đánh bắt, tọa độ đánh bắt... Đây là bước đi cụ thể để mọi ngư dân nắm được thông tin về xuất khẩu hải sản qua thị trường châu Âu.

Biết rằng, thay đổi một nhận thức, một tập quán là hết sức khó. Song, cơ chế của hội nhập, của quan hệ thương mại quốc tế là tính minh bạch, công khai. Nền kinh tế nước ta buộc phải thích ứng với các quy định của hội nhập, nếu không hàng hóa nước ta khó có mặt ở thị trường quốc tế. Càng để kéo dài, càng thiếu sự “chuẩn hóa” các quy định, phần thua thiệt thuộc về chúng ta, mặc dù hàng hóa của chúng ta không hề thua kém các nước trong khu vực và trên thế giới.

Để làm tốt vấn đề này, ngoài việc các ngành chức năng cần tiếp tục tập huấn và có biện pháp tuyên truyền hiệu quả cho ngư dân, cần phải quy hoạch lại việc thu mua, chế biến hải sản một cách khoa học. Các doanh nghiệp, cơ sở chế biến hải sản phải là những người tuân thủ nghiêm ngặt việc thu mua hải sản có nguồn gốc. Chỉ có như vậy mới “buộc” người khai thác chấp hành nghiêm việc ghi chép, kê khai theo quy định.

Và chỉ có như vậy, hàng hóa của chúng ta mới không bị ép giá, không bị làm khó dễ khi “xuất ngoại”. Chỉ có thích ứng nhanh, chủ động đáp ứng một cách đầy đủ theo quy định của các thị trường lớn trên thế giới, chúng ta mới chủ động đối phó với những khó khăn nảy sinh, mới khẳng định được thương hiệu hàng hóa của mình trên thị trường quốc tế.

Làm cho ngư dân hiểu việc tuân thủ các quy định trong việc xuất khẩu hải sản, mà người sản xuất phải chứng minh nguồn gốc “hàng hóa” của mình, không phải là để “thêm việc”, để “chuốc” thêm khó khăn, mà chính là thiết lập một tập quán sản xuất mới, tập quán tiên tiến, thích nghi với sự hội nhập. Đây là cách duy nhất để chúng ta cùng tháo gỡ những rào cản, những khó khăn nảy sinh. Cũng chính là cách làm để nâng cao giá trị hàng hóa, thêm thu nhập cho người sản xuất. Và đồng nghĩa với sự “thích nghi” này là kim ngạch xuất khẩu được nâng lên, nghề khai thác hải sản của nước ta ngày càng phát triển, ngư dân yên tâm bám biển làm giàu.

ĐẶNG TRUNG HỘI