Khách du lịch đến Việt Nam ngày càng nhiều. Ảnh theo internet

Trong xu thế hội nhập hiện nay, ngoại giao văn hóa được ví như “quyền lực mềm” vừa có khả năng lan tỏa bền bỉ, vừa có tác dụng thẩm thấu lâu bền. Trải qua hàng ngàn năm lịch sử, giao lưu văn hóa đã trở thành nhịp cầu nối liền giữa các quốc gia và có vai trò to lớn trong việc hòa giải dân tộc, thúc đẩy các quốc gia tăng cường hợp tác hữu nghị, hiểu biết lẫn nhau, cùng hợp tác và phát triển. Trong kháng chiến, chúng ta đã làm tốt công tác tuyên truyền để bạn bè thế giới hiểu đúng và ủng hộ cuộc chiến tranh chính nghĩa của dân tộc ta. Trong những năm gần đây, những thành tựu của công cuộc đổi mới, môi trường chính trị ổn định, kinh tế phát triển, đất nước hòa bình, con người thân thiện, nhiều danh lam thắng cảnh, di sản văn hóa nổi tiếng, nhiều lễ hội truyền thống đặc sắc... là những hình ảnh mà chúng ta thường xuyên thông tin, tuyên truyền, quảng bá nên thu hút được sự quan tâm của nhiều nước trong khu vực và trên thế giới.

Tuy nhiên, để biến “Việt Nam” thực sự trở thành điểm đến và niềm tin mà bạn bè quốc tế luôn gửi gắm, trông mong, chờ đợi mỗi khi nhắc đến Việt Nam, đòi hỏi chúng ta phải có một “chiến lược ngoại giao văn hóa” bài bản. Bên cạnh việc tích cực tham gia các hội nghị khu vực, quốc tế, tham gia các lễ hội, triển lãm du lịch, tuần văn hóa Việt Nam ở nước ngoài, chúng ta cần quan tâm xây dựng, quảng bá sâu đậm hơn nữa hình ảnh văn hóa Việt Nam ra nước ngoài. Hiện nay, có khoảng 3,5 triệu người Việt Nam đang sinh sống, học tập, công tác ở gần 100 quốc gia và vùng lãnh thổ trên thế giới. Nếu chúng ta biết tận dụng, khai thác và phát huy triệt để nguồn nhân lực đặc biệt này thì hình ảnh đất nước, con người và văn hóa Việt Nam ngày càng có cơ hội lan tỏa trong đời sống xã hội tại các nước đó. Mặt khác, mỗi đại sứ quán Việt Nam phải hướng tới mục tiêu trở thành một “địa chỉ văn hóa Việt” ở nước sở tại và mỗi cán bộ, nhân viên làm công tác ngoại giao phải phấn đấu trở thành “chiến sĩ văn hóa Việt Nam” ở nước ngoài.

Văn hóa ngoại giao không ở đâu xa, mà ở trong mỗi trái tim, khối óc người Việt Nam luôn mang trong mình tình yêu Tổ quốc, tự hào về nòi giống Lạc Hồng và tích cực tuyên truyền, giới thiệu với bạn bè về “Hình ảnh Việt Nam” và “Thương hiệu Việt Nam”. Hình ảnh đó chính là những giá trị văn hóa đã được kết tụ hàng ngàn năm; là truyền thống đấu tranh dựng nước và giữ nước kiên cường, bất khuất; là con người yêu lao động, giàu lòng nhân ái và mến khách; là phong cảnh thiên nhiên kỳ vĩ, thơ mộng; là nền chính trị ổn định và đất nước hòa bình; là đất nước sinh ra Chủ tịch Hồ Chí Minh- Anh hùng giải phóng dân tộc, Danh nhân văn hóa thế giới. “Thương hiệu” đó là ẩm thực phong phú; là nhiều sản phẩm thủ công mỹ nghệ tinh xảo; là chính sách cởi mở, thông thoáng và thuận tiện đối với các nhà đầu tư...

Đẩy mạnh công tác “ngoại giao văn hóa” còn là “thời cơ vàng” để chúng ta học hỏi được nhiều điều hay, tiếp thu được nhiều điều tốt, chọn lọc được những tinh hoa văn hóa của các quốc gia, dân tộc trên thế giới để làm giàu và phong phú thêm bản sắc văn hóa Việt Nam. Cha ông ta có câu “Đi một ngày đàng, học một sàng khôn”, học được “cái khôn” của người khác và mang “cái khôn” của mình giới thiệu, giao lưu với bạn bè năm châu bốn biển sẽ làm cho hình ảnh đất nước và con người Việt Nam ngày càng trở nên thân thiết, cởi mở trong con mắt người nước ngoài.

Năm 2009 được xác định là năm “Ngoại giao văn hóa”, do vậy tạo dựng và quảng bá hình ảnh quốc gia Việt Nam ra nước ngoài là trách nhiệm không của riêng ai. Chung sức, đồng lòng thực hiện công việc này vừa thể hiện tình cảm thiêng liêng, vừa thể hiện bổn phận cao cả của mỗi người Việt Nam yêu nước. Vì chỉ khi nào mỗi chúng ta gắn mình vào vận mệnh Tổ quốc và tương lai dân tộc mới góp phần tạo ra một vị thế, diện mạo văn hóa Việt Nam và khẳng định được “ta là ai” trong quá trình toàn cầu hóa.

NGUYỄN VĂN HẢI