Tham gia phương tiện giao thông công cộng. Tiết kiệm cho mình và cho xã hội. Ảnh inernet.

Những năm gần đây, sự phát triển kinh tế-xã hội trong nước và tác động thuận chiều của hội nhập kinh tế thế giới đã tạo nên sự dồi dào của các sản phẩm hàng hóa, dịch vụ. Khó tưởng tượng được rằng, hầu như thị trường thế giới có đồ dùng, phương tiện gì, kể cả loại xa xỉ, đắt tiền vào bậc nhất, thì cũng có người Việt Nam mua được. Những thứ đó phải nhập từ nước ngoài, bằng từng đồng ngoại tệ gom góp khi xuất khẩu từng cân gạo, con tôm, con cá của bà con nông dân, cân than, cái áo của anh chị công nhân... Xăng, dầu cũng vẫn nhập hoàn toàn, Nhà nước phải bù lỗ mà ai cần dùng bao nhiêu cũng có, chạy ô tô, xe máy xả láng, thiếu thì kêu ca. Những thói quen đó không thể coi là tốt khi nền sản xuất của chúng ta chưa thể bảo đảm những nhu cầu ấy. Với thói quen tiêu xài xa xỉ, một bộ phận dân cư đang sống vượt mức khả năng nền kinh tế cho phép.

Vẫn biết thói quen khó thay đổi, nhất là thay đổi tức thời. Song, trong hoàn cảnh kinh tế trong nước và thế giới lâm vào khó khăn bởi giá cả tăng, lạm phát... thì mỗi người cần tự giác thay đổi những thói quen không còn phù hợp. Các cơ quan thông tin đại chúng đã đưa nhiều tin tức về sự thay đổi này. Chỉ riêng việc giá xăng, dầu tăng kỷ lục và giữ ở mức cao trong thời gian qua, thì ở Thái Lan, nhiều xe hơi vắng bóng, nhiều người chuyển sang đi xe buýt. Ở Mỹ, nơi nổi tiếng về xài năng lượng, nhiên liệu thì nhiều người để xe ô tô trong ga ra, chuyển sang dùng xe máy tốn ít nhiên liệu hơn hoặc đi các phương tiện vận tải công cộng. Họ sẵn sàng bỏ thói quen cũ không hợp thời để theo một thói quen mới tiết kiệm. Nhưng cũng có những thói quen mới hình thành phải do tác động từ cấp chính quyền. Nhân dịp tổ chức Thế vận hội mùa hè Bắc Kinh 2008, chính quyền địa phương đã cắt giảm một nửa số xe công lưu hành, các loại xe ô tô khác đi theo quy định: Biển số lẻ đi ngày lẻ, biển số chẵn đi ngày chẵn trong tuần. Họ đã làm được và rất có hiệu quả. Chợt nhớ, chuyện đi theo biển số chẵn, lẻ cũng từng là ý tưởng một thời Hà Nội nêu lên, song chỉ nghe dư luận ì sèo mà không thực hiện. Nhưng cũng có thể tự hào rằng, nhiều việc chúng ta đã làm tốt như tạo thói quen không lưu thông, mua bán và sử dụng pháo nổ hoặc đội mũ bảo hiểm khi đi mô tô, xe máy... Vậy thì chúng ta hoàn toàn có thể thay đổi được thói quen, nếu...

Ngẫm ra, xưa nay muôn sự cũng ở chữ “nếu” này. Mọi người sẽ bỏ thói quen xài hàng hóa, dịch vụ đắt tiền, xa xỉ mà tiết kiệm trong chi tiêu; sẵn sàng chuyển sang đi ô tô buýt, xe đạp để giảm đi xe máy khi giá xăng tăng cao. Nếu như họ hiểu thói quen tiết kiệm không chỉ là để giảm chi đồng tiền mà rộng lớn hơn là ý nghĩa nhân văn như người xưa nói: Gieo suy nghĩ, gặt hành động; gieo hành động, gặt thói quen; gieo thói quen, gặt tính cách; gieo tính cách, gặt số phận.Nếu như họ hiểu, cần rà soát lại xem, có thói quen nào cần thay đổi, việc gì cần trở thành thói quen mới. Và nếu nhưcác cấp chính quyền vì lợi ích chung, lâu dài, kiên quyết trong hành động, không chỉ bằng các biện pháp vận động, kinh tế mà cả biện pháp hành chính cần thiết, tạo cú hích trong thay đổi thói quen một số người, một bộ phận dân cư.

Bây giờ chính là lúc cần và có thể thay đổi thói quen xấu trong tiêu dùng bằng một thói quen khác phù hợp hơn, có ích hơn cho bản thân và cả xã hội. Chỉ như thế thì cuộc đấu tranh kiềm chế lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô, duy trì tăng trưởng kinh tế và bảo đảm an sinh xã hội mới có hiệu quả cao và bền vững.

VIỆT ÂN