Chưa bao giờ trách nhiệm cá nhân của người đứng đầu cơ quan nhà nước trong thực thi công vụ lại được cả xã hội quan tâm đến thế. Bởi vậy mà khi Thủ tướng Chính phủ quyết định công khai toàn văn dự thảo Nghị định về nội dung này để lấy ý kiến góp ý thì đã nhận được sự đồng tình và hoan nghênh của dư luận.

Lâu nay, đã có nhiều văn bản ở các cấp độ khác nhau, song chưa thể đáp ứng đầy đủ yêu cầu của công cuộc cải cách hành chính trong hội nhập kinh tế thế giới. Rất nhiều trường hợp, quyền hành của người đứng đầu rất lớn, song lại không thể quy kết trách nhiệm khi họ có những quyết định thiếu chuẩn xác, thậm chí sai lầm gây thiệt hại vật chất và tinh thần cho các cơ quan, doanh nghiệp và công dân. Nhưng lại có không ít trường hợp, họ không có quyền quyết định, triển khai công việc chậm, chờ đợi ý kiến của cấp này, ngành kia…Thiệt hại gây ra không chỉ là đo đếm được bằng vật chất mà còn ở ý nghĩa rộng lớn hơn- lòng tin vào hệ thống chính quyền của nhân dân.

Đã đến lúc, cần có đủ các quy định pháp luật cho người đứng đầu (và cấp phó của họ) ở các cơ quan nhà nước cấp Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ cùng các tổ chức hành chính, sự nghiệp trực thuộc; Hội đồng nhân dân và Ủy ban nhân dân các cấp và cơ quan chuyên môn trực thuộc. Họ phải thực hiện đúng và đầy đủ chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và thẩm quyền được giao trong quá trình đề xuất, tham mưu, trình, triển khai công việc; trường hợp vi phạm sẽ bị xử lý thích đáng. Nếu vi phạm pháp luật trong công vụ thì phải chịu một hoặc nhiều hình thức trách nhiệm về kỷ luật, dân sự, vật chất, hình sự…

Cấp có thẩm quyền khi ban hành quyết định bổ nhiệm hoặc phân công nhiệm vụ cho họ cần quy định rõ quyền hạn tương xứng với chức năng, nhiệm vụ được giao một cách rõ ràng, cụ thể. Đồng thời bảo đảm các điều kiện về nhân lực, tài chính, trang thiết bị, thời gian cho họ thực hiện chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn.

Cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XII đã thành công tốt đẹp, chọn được những đại biểu của nhân dân, có đủ tài, đức, phần lớn trong số này là người đứng đầu các cơ quan, tổ chức chính quyền. Trong cuộc vận động Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh, mỗi “công bộc” của dân luôn tự rèn luyện thực hành: cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư, việc lợi cho dân phải hết sức làm, việc hại cho dân phải hết sức tránh… Bởi vì dù nay mai Nghị định về trách nhiệm cá nhân của người đứng đầu cơ quan công quyền được ban hành thì cũng chưa thể có những quy định đủ sức điều chỉnh thi hành nhiệm vụ của họ trong mọi nơi, mọi lúc. Vì vậy lúc nào họ cũng phải tự mình tỏ rõ phẩm chất “công bộc” của nhân dân.

Việt Thúy Hằng