Tai nạn sập mỏ đá ở Nghệ An ngày 12-01-2008. Ảnh: Internet

Xét trên nhiều phương diện, việc ban hành chỉ thị là rất kịp thời, nhất là trong bối cảnh hiện nay, khi các vụ tai nạn lao động đang có nguy cơ ngày càng gia tăng với quy mô lớn và hậu quả rất nghiêm trọng. Điển hình nhất là vụ tai nạn kinh hoàng xảy ra tại công trường xây dựng nhịp dẫn cầu Cần Thơ vào tháng 9 năm ngoái. Trước đó, là vụ sập hầm lò than ở Quảng Ninh. Sau đó, là vụ sập núi đá ở Nghệ An cuối năm 2007, sập hầm vàng ở Quảng Nam, sập lò gạch ở Hà Tây…

Việc liên tục xảy ra hàng chục vụ tai nạn lao động nghiêm trọng, khiến hàng chục người chết, hàng trăm người bị thương, gây thiệt hại lớn về tài sản, đã gióng lên hồi chuông báo động về mất an toàn lao động.

Nguyên nhân vì sao?

Kể từ năm 1994 đến nay, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, các bộ, ngành, theo chức năng, nhiệm vụ và quyền hạn được giao, đã ban hành các văn bản hướng dẫn thực hiện Bộ luật Lao động trong đó có các qui định về bảo hộ lao động, an toàn lao động. Quá trình thực hiện các văn bản nêu trên đã tạo ra sự chuyển biến đáng kể về nhận thức, nâng cao tinh thần trách nhiệm của người sử dụng lao động và người lao động trong việc bảo đảm an toàn lao động. Tuy nhiên, ở nhiều nơi, nhiều doanh nghiệp, công tác bảo hộ lao động, an toàn lao động chưa được quan tâm đúng mức; nhận thức của người sử dụng lao động và người lao động còn hạn chế; ý thức chấp hành các quy định về an toàn lao động của người sử dụng lao động và người lao động còn thấp; công tác thanh tra, kiểm tra về an toàn lao động của các Bộ, ngành, địa phương chưa được thường xuyên, kịp thời… Đáng lo ngại, ở một số doanh nghiệp vì chạy theo lợi nhuận, người sử dụng lao động giảm tới mức thấp nhất chi phí cho bảo hộ lao động, hầu như không quan tâm đến điều kiện làm việc của công nhân, lao động làm thuê.

Rốt cuộc, thì tình trạng mất an toàn lao động xảy ra, nguyên nhân vẫn chủ yếu thuộc về điều kiện chủ quan. Vì thế, để giảm tình trạng này, việc cần làm nhất là phải tác động vào ngay ý thức của người sử dụng lao động và người lao động.

Theo Chỉ thị 10/2008/CT-TTg, tất cả các bộ, ngành chức năng đều phải có trách nhiệm với việc bảo đảm an toàn lao động. Đặc biệt, là việc quy trách nhiệm cụ thể đối với người đứng đầu các bộ, ngành, địa phương, đơn vị, cơ sở. Chỉ thị của Thủ tướng Chính phủ xác định rõ trách nhiệm đối với người đứng đầu các cơ quan, ngành, đơn vị phải coi việc bảo hộ lao động, bảo đảm an toàn lao động là công việc hằng ngày. Đó là cách làm toàn diện, giải quyết tận gốc rễ những nguyên nhân gây ra tình trạng mất an toàn lao động lâu nay.

Khi an toàn lao động được bảo đảm, người lao động sẽ yên tâm hơn, sẽ giảm những cảnh tang tóc, đau thương, sẻ bớt gánh nặng của xã hội…

An toàn là trên hết! Những công trình, những sản phẩm dù đẹp đến đâu, dù hữu ích đến mấy, nếu để xảy ra tai nạn lao động, thì cũng không còn nhiều ý nghĩa nữa.

SĨ BÌNH