Thay đổi để cạnh tranh

Những thách thức đến từ các công ty fintech (công nghệ tài chính) khiến các ngân hàng đứng trước sự lựa chọn thay đổi hay giậm chân. Giờ đây việc ra đời sản phẩm mới, mở rộng mô hình kinh doanh không đủ để các ngân hàng có thể mở cánh cửa bước vào thời đại 4.0 và thu hút khách hàng, những thay đổi phải đến từ chính những yếu tố cốt lõi trong các quy trình, hoạt động và lời giải chính là cần phải số hóa tất cả. Giáo sư David Rogers, chuyên gia hàng đầu thế giới về chiến lược số trong kinh doanh của Đại học Colombia, đã nhận định đối thủ cạnh tranh lớn nhất của các ngân hàng sẽ là những công ty fintech. Đó là bởi sự tiện lợi, an toàn và nhanh chóng trong các dịch vụ mà các công ty fintech có thể mang lại cho khách hàng. Những tiến bộ về công nghệ làm thay đổi cấu trúc, phương thức hoạt động và hình thành những sản phẩm dịch vụ tài chính mới. Khoa học phân tích và quản lý dữ liệu tạo ra những tri thức mới, hỗ trợ việc đưa ra quyết định phù hợp và nhanh hơn. Những yêu cầu này đòi hỏi ngành ngân hàng phải có sự thay đổi, cả về "chất" và "lượng".

SHB luôn chú trọng nội dung chuyển đổi số cả về chất và lượng.

Thế hệ Millennials (những người sinh từ khoảng năm 1980-2000) quen dùng các tiện ích số và thích mua sắm, trải nghiệm các dịch vụ qua mạng hơn là qua các cách thức truyền thống. Thế hệ này đang dần trở thành các khách hàng chính của các nhà băng trong tương lai gần. Điều này khiến cho các quầy giao dịch, các mô hình hoạt động cũ sẽ phải thay đổi và ngân hàng truyền thống sẽ không còn thực sự cần thiết. Không thể phớt lờ các yêu cầu thay đổi hay những đối thủ mới, tiềm tàng của kỷ nguyên số, báo cáo nghiên cứu của hãng kiểm toán PricewaterhouseCoopers (PwC) cho thấy, 70% trong số 560 CEO (giám đốc điều hành) các tổ chức tài chính từ 17 thị trường tin rằng cần xây dựng tầm nhìn về thị trường ngân hàng để nắm bắt xu hướng toàn cầu và xác định những vấn đề cần thiết.

“Chuyển đổi số là một quá trình, chứ không phải là một đích đến”

Thứ trưởng Bộ Thông tin và Truyền thông Nguyễn Thành Hưng nhận định: “Chuyển đổi số là một quá trình, chứ không phải là một đích đến”, nhấn mạnh trọng tâm của chuyển đổi số không phải là số hóa dữ liệu, cũng không phải đơn thuần là ứng dụng CNTT. Theo ông Nguyễn Văn Lê, Tổng giám đốc Ngân hàng Sài Gòn-Hà Nội (SHB), hành trình chuyển đổi số cần cả hệ thống phải vào cuộc vì nhu cầu mong muốn có những trải nghiệm mới với dịch vụ có tính tiện dụng cao, tốc độ xử lý yêu cầu nhanh hơn đến từ khách hàng. Lấy ví dụ về sự thay đổi khi đưa công nghệ vào hoạt động "lõi", ông Lê cho biết, trước đây với quy trình truyền thống, ngân hàng có thể mất vài tuần để xử lý một văn bản giấy tờ thông thường, song ứng dụng công nghệ số, thời gian chỉ còn tính bằng phút. Không chỉ tiết kiệm chi phí hoạt động, việc số hóa còn giúp tăng tính bảo mật, an toàn thông tin cho hệ thống. SHB cũng đã ban hành Quy chế an ninh thông tin và đầu tư các giải pháp công nghệ, những biện pháp được nhà băng gọi là những “lá chắn thép” trong thời đại công nghệ 4.0. Ngân hàng, thực tế, cũng đang áp dụng những quy chuẩn về bảo mật thuộc hàng đầu thế giới, như tiêu chuẩn bảo mật thẻ PCI-DSS, tiêu chuẩn an ninh thông tin ISO 27001, hệ thống phần mềm trang bị các hệ thống phòng chống mã độc, triển khai hệ thống chống thất thoát dữ liệu (DLP) hay hệ thống quản lý và phân tích log tập trung (SIEM)…

Cuối năm 2018, SHB đã có chiến lược về chuyển đổi số với sự tư vấn của hãng công nghệ hàng đầu thế giới - IBM, trong lộ trình 5 năm 2019-2023. Mở đầu cho lộ trình phát triển dài hạn của ngân hàng là triển khai các giải pháp công nghệ mới, hướng tới nâng cao năng suất lao động, năng lực cạnh tranh và xây dựng mô hình kinh doanh phù hợp với định hướng ngân hàng số. Bên cạnh đó, SHB xây dựng đội ngũ nhân lực tập trung nghiên cứu hướng tới việc xây dựng các hệ thống CNTT theo chuẩn quốc tế. Theo lãnh đạo ngân hàng này, muốn triển khai các dịch vụ, tiện ích công nghệ số mới giống như việc cất nóc nhà, đó chỉ là phần nổi cuối cùng mà một đơn vị công nghệ thông tin của ngân hàng cần thực hiện. Ông Nguyễn Văn Lê cho rằng: "Nói Ngân hàng số thì nghe rất hay, nhưng để làm được thì trước hết phải xây mới rất nhiều, thậm chí thay thế toàn bộ hạ tầng kỹ thuật công nghệ. Các ngân hàng tồn tại càng lâu thì càng gặp khó khăn vì nền tảng cũ xây dựng hàng loạt theo năm tháng trước đây còn rất nhiều, ngày càng lạc hậu theo thời gian. Việc xây mới đòi hỏi năng lực tài chính của ngân hàng, nguồn nhân lực luôn học hỏi để bắt kịp xu hướng công nghệ. Trong cuộc đua số hóa hiện nay, các ngân hàng cần phải có những chiến lược và tầm nhìn dài hạn để có thể thay đổi không chỉ về hình thức, hoạt động nghiệp vụ mà giúp nâng cao hiệu quả, chất lượng dịch vụ và tối đa hóa lợi ích cho khách hàng”.

Bài, ảnh: DƯƠNG TỬ