Hiệu quả của chính sách tiền tệ linh hoạt

Theo Phó thống đốc NHNN Nguyễn Thị Hồng, năm 2017, NHNN đã thực hiện đồng bộ, linh hoạt các công cụ chính sách tiền tệ (CSTT) để ổn định thị trường tiền tệ, góp phần kiểm soát lạm phát, tạo điều kiện thuận lợi để các tổ chức tín dụng (TCTD) giảm lãi suất cho vay và tăng cường khả năng cung ứng tín dụng cho nền kinh tế, góp phần hỗ trợ tăng trưởng kinh tế đạt 6,81% (cao nhất trong 10 năm và cao hơn mục tiêu 6,7%). Ước cả năm, tổng phương tiện thanh toán tăng khoảng 16%, sát với chỉ tiêu định hướng đề ra khoảng 16-18% từ đầu năm.

Cơ quan điều hành cũng đã tập trung triển khai các giải pháp giảm lãi suất cho vay nhằm góp phần hỗ trợ doanh nghiệp và tăng trưởng kinh tế. Trong điều kiện lãi suất chịu áp lực gia tăng trong 6 tháng đầu năm 2017, NHNN đã nỗ lực điều hành CSTT bảo đảm thanh khoản cho TCTD, duy trì lãi suất liên ngân hàng ở mức hợp lý, góp phần ổn định và giảm mặt bằng lãi suất thị trường. Đặc biệt, từ ngày 10-7-2017, để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế theo chỉ đạo của Chính phủ, trên cơ sở diễn biến lạm phát có chiều hướng tăng chậm và có khả năng kiểm soát theo mục tiêu 4% được Quốc hội đề ra, hoạt động các TCTD diễn biến tích cực, NHNN đã giảm 0,25%/năm các mức lãi suất điều hành; giảm 0,5%/năm trần lãi suất cho vay ngắn hạn đối với các lĩnh vực ưu tiên. Kết quả, các TCTD đã giảm 0,5%/năm lãi suất cho vay ngắn hạn đối với các lĩnh vực ưu tiên; tích cực giảm lãi suất thông qua một số chương trình tín dụng hỗ trợ phát triển doanh nghiệp với lãi suất thấp hơn trần của NHNN (thấp hơn khoảng 0,5-1%/năm). Giảm lãi suất một số chương trình cho vay trung dài hạn đối với lĩnh vực ưu tiên xuống còn khoảng 8%/năm; triển khai các gói tín dụng ngắn hạn và trung dài hạn đa dạng với lãi suất ưu đãi cho các ngành thiết yếu trong phát triển kinh tế và an sinh xã hội. Áp dụng lãi suất cho vay ngắn hạn đối với khách hàng có tình hình tài chính lành mạnh, xếp hạng tín nhiệm cao khoảng 4-5%/năm.

NHNN cũng đặc biệt chú trọng việc mở rộng tín dụng đi đôi với an toàn chất lượng tín dụng, bảo đảm cung ứng vốn cho nền kinh tế, tạo điều kiện thuận lợi trong tiếp cận vốn ngân hàng. Đáng chú ý, tín dụng tập trung chủ yếu vào lĩnh vực sản xuất kinh doanh (chiếm khoảng 80% tổng dư nợ), trong đó, tín dụng đối với một số lĩnh vực ưu tiên theo chỉ đạo của Chính phủ diễn biến tích cực. Tín dụng đối với lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro như kinh doanh bất động sản, chứng khoán được kiểm soát đã tăng với tốc độ chậm lại. Cụ thể, đến cuối tháng 11-2017, tín dụng cho lĩnh vực xuất khẩu tăng 14,03% so với cuối năm 2016; tín dụng đối với doanh nghiệp ứng dụng công nghệ cao tăng 20%; tín dụng đối với lĩnh vực công nghiệp ưu tiên tăng 22,13%; tín dụng đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa tăng 11,53%; dư nợ tín dụng đối với lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn tăng khoảng 22%...

Không để thiếu tiền trong dịp Tết

Ông Phạm Bảo Lâm, Cục trưởng Cục Phát hành và Kho quỹ-NHNN cho biết, từ đầu tháng 12-2017, NHNN đã điều chuyển tiền mặt về NHNN chi nhánh các tỉnh, thành phố và đặc biệt ưu tiên các địa phương có nhiều khu công nghiệp, nhiều điểm ATM như: TP Hồ Chí Minh, Hà Nội, Hải Phòng, Quảng Ninh, Đồng Nai, Bình Dương... Dự kiến mức điều chuyển trong dịp Tết Nguyên đán Mậu Tuất 2018 tăng 20% so với năm 2017 để đáp ứng nhu cầu của nền kinh tế và bảo đảm an toàn, hoàn thành trước ngày 7-2-2018. NHNN sẽ theo dõi tình hình thu, chi, tồn quỹ tại các chi nhánh bảo đảm kịp thời nhu cầu tiền mặt của người dân. Trong năm 2017, NHNN tiếp tục thực hiện chủ trương không đưa tiền mới in mệnh giá nhỏ dưới 5.000 đồng ra lưu thông dịp Tết Nguyên đán. Tuy nhiên, từ tháng 4-2017, tiền mệnh giá nhỏ đến cuối năm đã được cung ứng đầy đủ.

Theo tính toán của NHNN, việc không phát hành tiền mới in dịp Tết Nguyên đán Mậu Tuất năm 2018 giúp tiết kiệm khoảng 280 tỷ đồng, nâng tổng mức chi phí tiết giảm từ khi thực hiện chủ trương này đến nay lên đến khoảng gần 2.200 tỷ đồng. Phó thống đốc NHNN Đào Minh Tú nhận định, để đạt được thành quả như trên, NHNN đã nhận được sự phối hợp tích cực của các bộ, ban, ngành, địa phương trong việc tuyên truyền, vận động người dân sử dụng tiền mệnh giá nhỏ một cách hợp lý, đúng mục đích tại các khu di tích, đền, chùa, lễ hội trong những năm qua. Đến nay, phần lớn người dân đã có nhận thức đúng đắn trong việc sử dụng tiền mệnh giá nhỏ. Bên cạnh đó, NHNN chỉ đạo các đơn vị trực thuộc phối hợp với các đơn vị có liên quan tăng cường công tác kiểm tra, xử lý đối với hoạt động kinh doanh dịch vụ đổi tiền hưởng chênh lệch theo quy định tại Nghị định số 96/2014/NĐ-CP ngày 17-10-2014 của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực tiền tệ và ngân hàng.

HOÀNG TRƯỜNG GIANG