QĐND - Mấy năm gần đây, “tiếng lành đồn xa” về hiệu quả canh tác trên cánh đồng phục hóa thuộc thôn Vạn Thuận, xã Ninh Ích (Ninh Hòa, Khánh Hòa) lan rộng ra nhiều nơi, khiến những người am hiểu về địa phương này phải giật mình. Bởi lẽ, ngày trước, khu vực này còn là dải đất hoang, bị nhiễm mặn nghiêm trọng, không một loài cây nào có thể sinh sôi, phát triển. Ấy vậy mà 5 năm trở lại đây, bằng đôi tay, khối óc của những cựu chiến binh (CCB), trên mảnh đất "chết" ấy đã xanh bạt ngàn cói và vàng ươm những bông lúa trĩu hạt.

Chuyện về “cánh đồng chết”

5 năm trước, cánh đồng rộng hơn 5ha thuộc thôn Vạn Thuận chỉ là khoảng đất trống, được mệnh danh là “cánh đồng chết”. Theo bà Nguyễn Thị Thu Thắm, Ủy viên Thường vụ Đảng ủy, Phó chủ tịch HĐND xã Ninh Ích thì từ xa xưa, cánh đồng đã từng được người dân canh tác. Đến năm 1986, trào lưu chăn nuôi thủy sản phát triển, người dân thi nhau chặt phá rừng đước, lấy đất đào ao, nuôi thả trên diện rộng. Trước tình trạng đó, nước biển bắt đầu xâm thực vào đất liền, gây nhiễm mặn cả dải đất rộng chạy dọc theo bờ biển. Vì thế, cánh đồng Vạn Thuận bỗng chốc trở thành hoang hóa.

Nhận thấy giá trị của đất nông nghiệp và trước tình trạng đất canh tác ngày càng khan hiếm, năm 2007, Đảng ủy xã Ninh Ích chủ trương giao đất, kêu gọi người dân tham gia phục hóa, “cứu sống” cánh đồng. Với người dân Ninh Ích, từ bao đời nay vốn gắn bó với nghề nông, nên rất biết yêu quý từng mét đất cằn. Thế nhưng, trước tình trạng nhiễm mặn quá cao, người dân lại thiếu vốn đầu tư, thiếu kỹ thuật, nên ai cũng lắc đầu ngao ngán. Từ thực tế đó, Hội CCB xã Ninh Ích xung phong nhận phần việc này. Ông Hồ Nhâm Dũng, Chủ tịch Hội CCB xã nhớ lại:

- Ngày đầu xử lý đất, gặp quá nhiều khó khăn, một số anh em cũng có biểu hiện chán nản. Thế nhưng, trong lúc khó khăn, với phẩm chất của người lính, các CCB đã đoàn kết lại, bàn cách vượt lên. Anh em rỉ tai nhau: “Bộ đội mình mà không làm được thì chẳng còn tổ chức nào có thể cáng đáng nỗi… Lẽ nào ta lại thua tự nhiên?”.

Cũng theo ông Dũng, động lực thôi thúc các hội viên quyết tâm thực hiện thắng lợi nhiệm vụ này không gì khác là nhằm mục đích giúp đỡ đồng đội. Có nghĩa, khi xác định ký “hợp đồng” với UBND xã, mục tiêu Hội CCB xã xác định là phục hóa, cải tạo đất để chia cho hội viên nghèo canh tác, giúp anh em xóa đói giảm nghèo bền vững.

Ông Hồ Nhâm Dũng giới thiệu về cánh đồng của Hội CCB xã Ninh Ích (Ninh Hòa, Khánh Hòa).

Các cuộc họp được tổ chức, bàn tính về kỹ thuật xử lý đất; kêu gọi, huy động trí tuệ, công sức của mỗi hội viên vào nhiệm vụ chung. Vì vậy, Hội đã nhận được nhiều ý kiến hiến kế tâm huyết, sát trúng của không chỉ hội viên hội CCB, mà còn của đông đảo nhân dân trong xã. Thậm chí, một số hội viên còn chủ động đi “tầm sư học đạo” kinh nghiệm xử lý đất nhiễm mặn, giúp Hội về kỹ thuật cải tạo đất… Cuối cùng, “trời không phụ công người”, các CCB xã Ninh Ích đã phục hóa được 3ha đất, tổ chức đưa vào canh tác, trồng trọt có hiệu quả. 

- Đúng là để chinh phục “mảnh đất bạc” phải có những chiếc “đầu bạc”. Địa phương rất cần trí tuệ, tâm huyết và tính gương mẫu của các CCB trong thực hiện những việc khó như trên  - Ông Nguyễn Công Toàn, Phó bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã Ninh Ích khẳng định.

Ích cho cá nhân, lợi cho tập thể

Đưa chúng tôi ra thăm cánh đồng, ông Dũng phấn khởi giới thiệu:

- Phía gần biển là 1ha cói, phía xa kia là 2ha ruộng. Đến nay, hội CCB đã hoàn thành tốt các điều khoản trong hợp đồng với UBND xã, thực hiện đóng thuế đầy đủ, đúng quy định. Đặc biệt, chúng tôi chia đất canh tác giao cho 18 hội viên nghèo, tổ chức trồng lúa 2 vụ/năm với năng suất cao.

Với cách thức giao khoán cho các hộ, nhưng Hội CCB vẫn giữ vai trò điều hành chung. Hằng tháng, Ban chấp hành Hội CCB xã tổ chức kiểm tra chất lượng, hiệu quả canh tác, hướng dẫn kỹ thuật chăm sóc lúa giúp các hội viên. Hội còn làm tốt việc kiểm tra tình trạng đất, tiến hành nhiều biện pháp kỹ thuật chống nhiễm mặn trở lại; tích cực hướng dẫn, vận động nhân dân trồng và phát triển rừng phòng hộ chống mặn xâm nhập; chỉ đạo việc giữ nước ngọt trong đồng… CCB Vũ Duy Lê (thôn Tân Đảo) nói:

- Điều kiện kinh tế gia đình tôi ngày trước gặp rất nhiều khó khăn, may mà Hội CCB xã đã ưu tiên cấp ruộng để gia đình canh tác, giúp có thêm nguồn lương thực, nâng cao chất lượng cuộc sống. Với tôi, mỗi khi được làm việc trên cánh đồng có công sức, mồ hôi của đồng đội, tôi luôn ý thức được niềm vui và trách nhiệm của mình. Tôi sẽ nỗ lực, phấn đấu lao động để không phụ lòng anh em.

Để giúp các hội viên có nguồn vốn canh tác, 5 năm gần đây, Hội CCB xã Ninh Ích còn tổ chức quyên góp tự nguyện được 30 triệu đồng gây quỹ, cho các hộ CCB nghèo vay từ 1 đến 2 triệu đồng với lãi suất thấp. Từ những hoạt động trên, Hội CCB xã Ninh Ích không chỉ giúp cho nhiều hộ gia đình xóa đói giảm nghèo, mà còn làm lợi cho tập thể, giúp Hội thu được nhiều nguồn kinh phí, phục vụ các hoạt động chung. Chúng tôi được biết, hằng năm, Hội CCB xã Ninh Ích thu khoảng 1,5 triệu đồng từ chủ nuôi vịt thuê thả ở đồng; 1,5 triệu đồng từ thu hoạch cói và khoảng 4 triệu đồng do hội viên canh tác trên cánh đồng đóng góp (mức đóng góp là 20.000 đồng/hộ/vụ). Như vậy, bình quân mỗi năm, Hội CCB xã Ninh Ích có thêm nguồn thu nhập khoảng 7 triệu đồng.

Với những kết quả đạt được, ông Dũng cho biết, sắp tới Hội CCB xã quyết tâm cải tạo xong 2ha đất còn lại, sử dụng vào việc nuôi thả cá nước ngọt.  

Nhận xét về việc làm của các CCB, bà Nguyễn Thị Thu Thắm ghi nhận:

- Nhờ các hoạt động thiết thực, ý nghĩa của Hội CCB mà nhân dân phong tặng các anh biệt danh: “Biệt đội chống đói”. Bởi lẽ, chính các anh đã giúp 100% gia đình hội viên CCB của xã Ninh Ích thoát nghèo bền vững.

Bài và ảnh: NGUYỄN TẤN TUÂN