Ngày toàn dân phòng cháy, chữa cháy (PCCC) năm nay diễn ra với nhiều hoạt động sôi nổi, thiết thực kỷ niệm 45 năm ngày ban hành Pháp lệnh PCCC và 5 năm thực hiện Luật PCCC. Đây là dịp để các cấp, các ngành, từng địa phương, cơ quan, xí nghiệp, đơn vị kiểm điểm, đánh giá những mặt đã làm được; khắc phục kịp thời thiếu sót, bất cập trong công tác PCCC, nhằm hạn chế thấp nhất số vụ cháy và thiệt hại do cháy gây ra.

5 năm thực hiện Luật PCCC đã đạt những kết quả quan trọng; số vụ cháy và thiệt hại do cháy được kiềm chế. Từ khi có Luật PCCC, người đứng đầu cơ quan, tổ chức, cơ sở xác định rõ hơn trách nhiệm của mình đối với công tác PCCC; nhất là việc ban hành các văn bản chỉ đạo thực hiện Luật PCCC, các quy định, nội quy về PCCC. Công tác tuyên truyền, giáo dục, phổ biến pháp luật và kiến thức PCCC được đẩy mạnh; ý thức trách nhiệm về PCCC của hộ gia đình, cá nhân từng bước được nâng cao. So với 5 năm trước, số vụ cháy do sơ suất và vi phạm quy định PCCC, quy trình kỹ thuật giảm hơn 9%.

Kinh tế- xã hội phát triển, tốc độ đô thị hóa nhanh thì nguy cơ cháy nổ cũng ngày càng cao. Tình hình cháy những năm qua vẫn diễn biến phức tạp, mỗi năm gây thiệt hại hơn 300 tỷ đồng, đặc biệt còn xảy ra nhiều vụ cháy lớn gây thiệt hại nghiêm trọng về người, tài sản. Một trong những nguyên tắc cơ bản của hoạt động PCCC được quy định trong Luật PCCC là: “Mọi hoạt động phòng cháy và chữa cháy trước hết phải được thực hiện và giải quyết bằng lực lượng và phương tiện tại chỗ”. Điều này càng đặc biệt quan trọng khi lực lượng chuyên trách PCCC ở nước ta còn mỏng, phương tiện, trang thiết bị thiếu và lạc hậu. Những năm qua, lực lượng tại chỗ đã phát hiện và dập tắt hơn 60% tổng số vụ cháy xảy ra, hỗ trợ lực lượng cảnh sát PCCC dập tắt nhiều vụ cháy lớn.

Tuy nhiên, việc thực hiện nguyên tắc “tại chỗ” ở không ít nơi, nhất là tại các cơ sở, khu dân cư chưa tốt, chưa quản lý chặt nguồn lửa, nguồn nhiệt và các chất dễ cháy, chưa có các giải pháp chống cháy lan, thoát nạn khi xảy ra cháy; phương tiện, nguồn nước chữa cháy chưa được quan tâm đầu tư. Toàn quốc hiện mới chỉ có hơn 50% số cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ có nguy hiểm về cháy, nổ thành lập đội PCCC; ý thức PCCC của một bộ phận cán bộ, công nhân viên chức, nhân dân chưa cao, tính chủ quan, ỷ lại vào lực lượng chuyên trách PCCC còn khá phổ biến; sản xuất chưa đi đôi với bảo vệ sản xuất. Tình trạng cơ sở phát hiện, báo cháy chậm khá phổ biến và là một trong những nguyên nhân cơ bản dẫn đến cháy lớn.

Luật PCCC quy định: Trong công tác PCCC thì phòng cháy phải được coi trọng trước hết. Để công tác này đạt hiệu quả, phải huy động sức mạnh toàn dân tham gia PCCC, đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến kiến thức để mọi người dân nắm được cách thức phòng cháy và biết cách xử lý khi xảy ra cháy. Các cơ quan chức năng cần tiếp tục hoàn thiện hệ thống văn bản quy phạm pháp luật, nội quy, quy định, quy trình về PCCC trong từng lĩnh vực hoạt động nhằm tạo hành lang pháp lý chặt chẽ về PCCC; nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về PCCC cũng như trách nhiệm của lãnh đạo các cấp, ngành, đơn vị cơ sở đối với công tác PCCC. Phải luôn đặt công tác PCCC đồng bộ trong chương trình phát triển kinh tế-xã hội của từng ngành, địa phương, đơn vị, đầu tư tương xứáng cho PCCC. Việc bảo đảm và duy trì các điều kiện an toàn PCCC trong từng khu dân cư, từng cơ sở, hộ gia đình...có ý nghĩa quyết định với phương châm coi trọng phòng cháy, chuẩn bị tốt nhất lực lượng, phương tiện chữa cháy tại chỗ, xử lý kịp thời các tình huống cháy ngay từ đầu.

Các đơn vị quân đội, đặc biệt là các kho vũ khí, khí tài, nhiên liệu... thường đóng quân xa các đô thị và các đơn vị cảnh sát PCCC, càng phải quán triệt và thực hiện tốt nguyên tắc “tại chỗ”, chủ động phòng ngừa cháy, nổ, dập tắt kịp thời khi có cháy xảy ra, đồng thời chi viện chữa cháy kịp thời, hiệu quả đối với các cơ sở, khu dân cư, cháy rừng… trên địa bàn.

Quan tâm đầu tư cho PCCC là quan tâm đến lợi ích trước mắt cũng như lâu dài, thậm chí lợi ích đó khó có thể tính được. Tăng cường trách nhiệm PCCC, chủ động PCCC từ cơ sở là giải pháp hiệu quả nhất bảo đảm an toàn PCCC cho chính mình, cộng đồng, giảm thấp nhất số vụ cháy, thiệt hại do cháy gây ra.