Thực trạng nhức nhối

QĐND Online - Thống kê của các cơ quan chức năng cho thấy ở Việt , ít có loại tội phạm nào lại gia tăng nhanh như tội phạm ma tuý. Nếu như vào đầu những năm 1990, trong số 3,8 vạn phạm nhân được giam giữ tại các trại giam thuộc Bộ Công an quản lý, chỉ có từ 200 đến 300 phạm nhân phạm tội về ma tuý thì đến đầu năm 2009, cả nước có tới hơn 4 vạn phạm nhân phạm tội về ma tuý (chiếm 1/3 số phạm nhân, học viên, trại viên mà Cục V26 quản lý). Với 180.000 người nghiện có hồ sơ quản lý như hiện nay, tính trung bình mỗi năm, người nghiện ma tuý ở nước ta tiêu phí hết khoảng 4.000 tỷ đồng để hút, hít, tiêm chích ma túy. Bên cạnh đó, có đến 60-70% người bị lây nhiễm HIV/AIDS là qua con đường tiêm chích ma túy; 85,5% đối tượng nghiện có tiền án, tiền sự, liên quan tới tội phạm hình sự và vi phạm pháp luật. Hàng năm, số vụ phạm tội về ma tuý tăng 30%, số người phạm tội về ma tuý tăng 40%.

Lực lượng phòng chống ma tuý công an Hải Phòng đang làm nhiệm vụ. Ảnh minh họa

Những năm qua, Đảng, Chính phủ và các cơ quan chức năng đã đầu tư nhiều công sức, tiền của để đấu tranh, ngăn chặn tệ nạn ma tuý. Kết quả đạt được mới chỉ là bước đầu; nguyên nhân dẫn đến những hạn chế trong công tác đấu tranh triệt phá cũng như công tác cai nghiện… đã được các ban ngành chức năng thẳng thắn chỉ rõ trong nhiều hội nghị ma tuý gần đây. Trong đó, phải kể đến những hạn chế trong công tác đào tạo, bồi dưỡng, sự thiếu chuyên sâu và đồng bộ trong năng lực, trình độ nghiệp vụ của lực lượng phòng chống ma túy. Và điều mà nhiều cán bộ làm công tác quản lý, lãnh đạo ở các đơn vị phòng chống ma tuý trăn trở là những khó khăn mà các trinh sát trẻ thường gặp phải sau khi ra trường.

Lực lượng đông nhưng thiếu chuyên sâu

Theo thống kê chưa đầy đủ của các bộ, đến nay, cả nước có khoảng 5.500 cán bộ, chiến sĩ cảnh sát phòng chống tội phạm về ma túy; trên 5.000 cán bộ ngành Lao động Thương binh và Xã hội tham gia công tác cai nghiện ma tuý; trên 1300 cán bộ, chiến sĩ bộ đội biên phòng, cảnh sát biển, điều tra hình sự của quân đội tham gia phòng chống tội phạm ma tuý. Đó là chưa kể hàng nghìn cán bộ ngành y tế, các lực lượng bán chuyên trách khác tham gia phòng chống, cai nghiện ma tuý. Số cán bộ chuyên trách và bán chuyên trách, kiêm nhiệm tham gia công tác phòng chống ma tuý lớn như vậy nhưng số cán bộ được đào tạo chuyên sâu về lĩnh vực này còn rất ít. Đơn cử như đội ngũ cán bộ đang công tác tại các trung tâm chữa bệnh- giáo dục- lao động, xã hội; phần lớn số cán bộ này được lấy từ các đơn vị khác của Sở Lao động- Thương binh Xã hội các tỉnh, thành phố. Ngành Lao động Thương binh Xã hội chưa có trường đào tạo cán bộ cai nghiện và quản lý nhà nước về cai nghiện. Chính những hạn chế trong đào tạo, bồi dưỡng kiến thức, năng lực cho đội ngũ cán bộ làm công tác cai nghiện là một phần nguyên nhân dẫn đến hiệu quả cai nghiện tại các Trung tâm chữa bệnh- giáo dục- lao động xã hội thấp.

Cho đến nay, chỉ có 2 trường: Học viện Cảnh sát và Trung học Cảnh sát (Bộ Công an) là có chuyên khoa đào tạo cán bộ điều tra tội phạm về ma tuý. Trường Đại học Biên phòng và các trường của quân đội chưa có chuyên khoa đào tạo cán bộ phòng chống tội phạm về ma tuý cho Bộ đội biên phòng, Cảnh sát biển hay hệ thống cơ quan điều tra hình sự của Bộ quốc phòng.

Trước tình hình phức tạp, nhức nhối của tệ nạn ma tuý và để đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ công tác, ngày 26-3-2008, Bộ Chính trị ra chỉ thị số 21 về tăng cường lãnh đạo, chỉ đạo công tác phòng chống ma tuý. Chỉ thị nhấn mạnh: “Tăng cường năng lực cho lực lượng trực tiếp đấu tranh phòng chống tội phạm ma tuý ở cơ sở và cán bộ làm công tác thường trực, tham mưu và quản lý nhà nước về phòng chống ma tuý đủ mạnh và thực sự trong sạch, có trách nhiệm và quyết tâm cao trong kiểm soát, ngăn chặn ma tuý”. Trên thực tế, cuộc đấu tranh với tội phạm ma tuý chỉ đạt hiệu quả khi chúng ta có một lực lượng những người làm công tác phòng chống ma tuý thực sự mạnh về năng lực, nghiệp vụ và có bản lĩnh chính trị vững vàng. Với tình hình như hiện nay, nâng cao năng lực, trình độ nghiệp vụ cho lực lượng phòng chống ma tuý là một yêu cầu cấp bách, cần thiết trong cuộc đấu tranh còn nhiều cam go và thử thách này.

Trần Lê Dung