Thầy mo Wung (người bên trái) đang tìm... bệnh.

"Hút" vật lạ từ cơ thể người bệnh?

Đến làng Đăk Trôk thuộc xã Đăk Yă, huyện Mang Yang, tỉnh Gia Lai, hỏi thăm nhà thày mo tên là Wung, người Ba-na, 71 tuổi, chuyên chữa bệnh cho những ai bị thuốc thư (bị vật lạ trong người rồi đổ bệnh chết)… thì trẻ, già ai cũng đều biết. Vì nghe đồn, từ trước đến nay, thày Wung có tài chữa bệnh khi hút ra từ cơ thể người bệnh nhiều vật lạ… rất huyền bí!

Gặp chúng tôi từ đầu ngõ, ông Đinh Hanh, 67 tuổi, người làng Đăk Trôk cho biết: “Cả làng có 97 hộ, 585 nhân khẩu, chủ yếu là người dân tộc Ba-na. Trong số này nhiều người đã từng đến khám và nhờ thày Wung chữa bệnh, nhưng chẳng có ai khỏi cả. Thế nhưng không hiểu sao, ngày nào cũng có rất nhiều bệnh nhân, chủ yếu là người dân tộc thiểu số từ các huyện KBang, Đăk Đoa, thị xã An Khê và Mang Yang tìm đến nhờ thày mo Wung chữa trị…”.

Câu chuyện về thày mo Wung (tiếng Ba-na gọi là Pyou) nhuốm đầy màu sắc huyền bí. Theo lời Wung, trước năm 1984 ông bị một trận ốm thập tử nhất sinh, nằm bên bờ suối chờ chết. Trong cơn mê ông thấy có một người hiện về dạy ông cách chữa bệnh. Tỉnh dậy, ông tự chữa cho mình và bắt đầu từ đó chữa cho bà con dân làng. Thày Wung chỉ chữa căn bệnh thuốc thư, ma lai. Đồ nghề chữa bệnh của thày gồm một đèn pin, một ống nứa nhỏ như ngón tay trỏ (dài độ 7cm, rỗng ở 2 đầu). Bệnh nhân đến nhà, thày dùng đèn pin rọi vào lòng bàn tay là có thể biết họ trúng thuốc thư hay không. Theo lời Wung, người trúng thuốc thư thì mạch máu đứt quãng, chỗ nhạt, chỗ đậm. Sau khi xem bàn tay, thày lần tay vào những chỗ đau trong người bệnh nhân để tìm ra thuốc thư. Thuốc thư thường là sắt vụn, mảnh vỏ chai, mảnh sành, sỏi, cao su, vỏ cây, có khi còn là xương cá, thịt...

Đối với những người bị bệnh nặng, trước khi chữa thày Wung phải cúng Yàng. Lễ vật cúng do bệnh nhân mang đến, thường là một ghè rượu, một con heo hoặc gà. Khi cúng, Wung lấy tiết của con vật bôi xung quanh ghè rượu, rồi cho người bệnh uống tiết và rượu để các "vật lạ" lộ ra. Sau đó, thày một tay sờ vào chỗ có thuốc thư, tay còn lại lấy ống nứa để vào đó, dùng miệng hút "vật lạ" trong cơ thể bệnh nhân. Người bị bệnh nặng, thày lấy ra đến 10 "vật lạ", nhẹ thì 2 - 3 miếng. Thời gian chữa cho một bệnh nhân từ 2 đến 3 giờ. Mỗi bệnh nhân khi được chữa xong thường tạ cho thầy từ 20.000 đến 50.000 đồng, có khi là gạo, bắp.

Trong vai người bệnh, một đồng nghiệp của tôi đến nhờ thày Wung khám. Thày, người nhỏ thó, tóc quăn, mắt thâm sâu, đeo kính đen. Bắt chuyện, thày cho biết chỉ chữa bệnh cho những người bị trúng thuốc thư bằng lời cúng, bằng tay chứ không có bất cứ một thứ thuốc gì. Thày đã hút ra từ người bạn tôi một số "vật lạ", gồm những mẩu xương cá, miếng cao su sạch sẽ và được cắt xén cẩn thận, không có hình dạng tự nhiên.

Lộ mặt chân dung lừa bịp

Để nhanh chóng vạch rõ việc làm sai trái, lừa phỉnh những người dân lương thiện của thày mo Wung, Thường trực Huyện ủy Mang Yang (Gia Lai) đã chỉ đạo cơ quan chức năng điều tra. Cùng với việc thu thập chứng cứ, lấy lời khai các nhân chứng, lực lượng công an đã bí mật tiếp cận, điều tra và phân tích những hành động của thày Wung trong lúc chữa bệnh... Và vén bức màn bí mật, chân dung lừa bịp của Wung đã dần hé lộ.

Sau khi tìm được những nhân chứng sẵn sàng đứng ra đối chất với ông Wung (những người đã đến chữa bệnh nhưng bệnh tình nặng hơn phải đưa đến bệnh viện cấp cứu như Hưnh, Nê, Goăi...), lãnh đạo Công an huyện Mang Yang một mặt đấu tranh trực diện với Wung, một mặt đề nghị MTTQ xã vận động thuyết phục. Trước những lập luận sắc bén, những chứng cứ cụ thể, cuối cùng Wung khai thật về trò ảo thuật của mình.

Bên cạnh việc "sáng tác" câu chuyện thần bí về lần bị bệnh thập tử nhất sinh bên bờ suối của mình, để có được "vật lạ" lấy ra từ cơ thể nạn nhân, Wung đã dùng thủ đoạn lừa bịp. Trước tiên, ông ta dùng một tay cầm ống nứa đưa lên trước mặt mọi người, dùng miệng thổi vào ống nứa và lẩm nhẩm đọc "thần chú". Mục đích chính là để mọi người thấy trong miệng ông ta và trong ống nứa không có vật gì. Trong lúc mọi người chú ý vào một tay và miệng của Wung, tay còn lại ông ta làm một số động tác giả, như vờ như gãi chân, lấy các mẩu vật giấu sẵn trong kẽ ngón chân. Sau đó, ông ta ấn các mẩu vật vào vùng da ngực, bụng hay lưng của bệnh nhân, rồi dùng ống nứa úp nhanh vào mẩu vật và hút ra...

Anh Trần Văn Hạnh, Phó chủ tịch UBMTTQ xã Đăk Yă và các cán bộ Đội An ninh Công an huyện Mang Yang, cho chúng tôi biết thêm: Những hành vi chữa bệnh lừa đảo dưới hình thức mê tín dị đoan này không chỉ làm thiệt hại đến tài sản và tính mạng của người dân mà còn gieo rắc những tin đồn nhảm về thuốc thư, ma lai gây hoang mang, mất đoàn kết trong cộng đồng, ảnh hưởng đến tình hình an ninh trật tự tại địa phương. Nếu thày mo, thày cúng mà phán ai có thuốc thư, ma lai thì người đó sẽ bị xử theo luật tục của làng như lặn nước (cử một người trong làng cùng lặn, nếu người bị nghi là ma lai nổi lên trước thì sẽ bị phạt). Họ phải nộp phạt cho làng từ 5 đến 10 triệu đồng; nộp heo, trâu, bò. Có người còn bị phá, đốt toàn bộ nhà cửa, đuổi ra khỏi làng như trường hợp của gia đình ông Kpă BYêng, ở làng Khối Zét, xã Ia Tiêm, huyện Chư Sê. Thậm chí, có người còn bị dân làng đánh cho đến chết như trường hợp Kpă Ven, 45 tuổi ở làng Ka, xã Ia Tiêm, huyện Chư Sê (Gia Lai) bị đánh chết vào đêm 24-2-2007; hoặc các trường hợp khác: Duân, Kel và HNhiêu, bị đánh chết ở làng Đăk Yă, xã Đăk Yă, huyện Mang Yang đêm ngày 10 rạng ngày 11-3-2007... (Báo QĐND đã đưa tin)

Hôm chúng tôi đến làng Đăk Trôk, mới mờ sáng mà đã có hơn 100 người dân làng, cán bộ chính quyền cơ sở tập trung để chứng kiến cảnh thày mo Wung "diễn" lại cách chữa bệnh của mình và tạ tội với già làng DRung. Đứng trước ngôi nhà sàn linh thiêng của người Ba-na, ông Wung nói: "23 năm qua tôi là người lừa dối bà con dân làng. Tôi biết tôi có tội. Làm gì có chuyện ma lai, thuốc thư! Làm gì có chuyện lấy trong người bệnh nhân ra mảnh sành, mảnh chai, xương cá! Cái đó là do tôi chuẩn bị trước để lừa bà con kiếm tiền, kiếm gạo mà thôi. Tôi xin dân làng tha thứ cho tôi...". Già làng DRung nhìn Wung với ánh mắt bao dung, ông nói: "Thằng Wung đã biết lỗi của mình thì phải lo mà sửa, dân làng Đăk Trôk sẽ tha cho mày. Từ nay, người trong làng hay ở các buôn làng khác hễ ai ốm đau, bệnh tật thì đưa đến bệnh viện mà khám, mà điều trị...".

Những cơn mưa cuối mùa đã tạnh, làng Đăk Trôk tràn ngập trong ánh nắng và hương thơm của hoa dã quỳ, của hoa cà phê nở trắng. Chúng tôi rời Đăk Trốc, không quên bắt tay thày mo Wung đã “giải nghệ” và xin vài mẩu "thuốc thư" về làm kỷ niệm. Có lẽ đó cũng là kỷ niệm buồn của những người dân hay tin lời đồng bóng, để tiền mất tật mang và cả của ông Wung -người thày mo dối lừa khi tuổi đã xế chiều.

Bài và ảnh: Lê Quang Hồi