Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo, một trong những trọng tâm được chọn làm chủ đề năm học 2008-2009 là đẩy mạnh ứng dụng Công nghệ thông tin (CNTT) vào trong nhà trường. Một cơ hội vàng mở ra cho ngành giáo dục khi Tổng công ty Viễn thông Quân đội (Viettel) quyết địnhhỗ trợ internet băng thông rộng miễn phí cho gần 40.000 trường phổ thông, tiểu học, mầm non…, giảm 70% cước internet cho hệ thống sở giáo dục và đào tạo, trường đại học, cao đẳng, trung cấp.

Miễn phí và giảm giá tối đa cước cho các trường

Đại tá Nguyễn Mạnh Hùng, Phó tổng giám đốc Viettel cho biết: “Ngành giáo dục chính là đối tượng cần sử dụng internet nhất để cập nhật, phổ cập kiến thức, phục vụ sự nghiệp trồng người. Thế nhưng, hiện nay do thiếu kinh phí, do vị trí nằm ở vùng sâu, vùng xa nên phần lớn các trường chưa được lắp đặt internet. Vì thế, lãnh đạo Viettel quyết định tạo chương trình hỗ trợ internet cho ngành giáo dục như một cử chỉ tri ân với xã hội”.

Để thực hiện mục đích này, ngay từ đầu năm 2008, Viettel đã ký kết với Bộ Giáo dục và Đào tạo một văn bản có tính nguyên tắc về việc hỗ trợ hạ tầng, internet. Đến thời điểm này, Viettel đã triển khai internet cho tất cả các sở giáo dục và đào tạo, triển khai thử nghiệm ở một số trường đại học, cao đẳng. Viettel dành cho ngành giáo dục dịch vụ internet theo gói cước có chất lượng cao nhất là gói cước Net+.

Học sinh lớp 7 trường THCS Nguyễn Du trong giờ thực hành tin học. Ảnh: Đỗ Hưng

Viettel sẽ miễn phí lắp đặt. Còn đối với phí sử dụng dịch vụ, vấn đề làm ngành giáo dục lo ngại nhất, Viettel phân loại thành 3 đối tượng phục vụ. Đối tượng thứ nhất là hệ thống các trường phổ thông, tiểu học, mầm non. Theo Đại tá Nguyễn Mạnh Hùng, đây chính là đối tượng “nghèo” nhất trong ngành giáo dục, vì thế sẽ được miễn phí hoàn toàn. Mỗi trường sẽ được cấp một đường internet Net+, băng thông rộng 2Mbps, đủ dùng cho khoảng từ 20 đến 30 máy tính. (Trên thị trường, gói cước Net+ có giá thuê bao 700.000 đồng/tháng.) Đối tượng thứ hai là các trường đại học, cao đẳng, trung cấp sẽ được cung cấp đường truyền với băng thông rộng 12Mbps, với chi phí được giảm 70% và hưởng cước ưu đãi. Cụ thể, trước đây do chưa phân biệt được dung lượng truy cập trong nước và quốc tế nên các nhà cung cấp Internet thường tính theo giá truy cập quốc tế đắt gấp 3 lần giá dung lượng truy cập trong nước. Nhưng nay, Viettel phân biệt rõ giá thành cho phần dung lượng truy cập trong nước và giá thuê bao phần truy cập quốc tế, giảm rất lớn chi phí cho khách hàng. Đối tượng thứ ba là các sở giáo dục và đào tạo được miễn phí phần dung lượng truy cập trong nước và giảm 70% dung lượng truy cập quốc tế.

“Với đường truyền băng thông rộng 12Mbps, với chất lượng như chúng tôi sẽ cung cấp cho các trường đại học, cao đẳng, trung cấp thì mỗi trường sẽ phải thanh toán 150 triệu đồng/tháng. Nhưng với chương trình ưu đãi này thì các trường chỉ phải thanh toán khoảng 27 triệu đồng/tháng”, Đại tá Nguyễn Mạnh Hùng ước tính. Như vậy, từ nay ngành giáo dục sẽ tiết kiệm được rất nhiều chi phí cho việc tổ chức các hội nghị truyền hình sử dụng băng thông trong nước.

Ông Quách Tuấn Ngọc, Cục trưởng Cục Công nghệ Thông tin cho biết, nhờ Viettel, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã kết nối đường cáp quang 34Mbps trong nước và 2Mbps đi quốc tế với giá 30 triệu đồng/tháng, chỉ bằng giá đường truyền 1Mbps như trước đây.

Với các trường ở vùng sâu vùng xa, khó khăn trong việc kéo cáp quang, Viettel sẽ hỗ trợ internet miễn phí thông qua sóng di động. Lãnh đạo Viettel khẳng định, với khoảng 10.000 trạm BTS đến thời điểm hiện tại, thì 95% số trường trên toàn quốc đã nằm trong vùng phủ sóng di động. Năng lực mạng lưới Viettel đủ đáp ứng cho một triệu thuê bao, nhưng hiện mới chỉ có 350.000 thuê bao, như vậy việc hỗ trợ cho ngành giáo dục nằm trong tầm tay. Theo kế hoạch từ nay đến cuối năm, Viettel sẽ cung cấp dịch vụ internet cho toàn bộ các trường đại học, cao đẳng, trung cấp và các sở Giáo dục và Đào tạo; khoảng 60% các trường các phổ thông, tiểu học, mầm non.

Nâng cao trình độ ứng dụng công nghệ thông tin trong giáo dục

Hiện nay, hiểu được tính cấp thiết của việc ứng dụng CNTT vào giảng dạy, nhiều trường phổ thông đã mua máy tính, máy chiếu. Cô Đỗ Kim Hạnh, Phó hiệu trưởng trường THCS Nguyễn Du (Hà Nội) cho biết, nhà trường đã đầu tư một phòng máy gồm 20 máy tính và sắp tới sẽ bổ sung thêm 20 máy nữa để dạy tin học cho học sinh. Nhà trường còn phối hợp với trường THCS Trưng Vương xây dựng 8 phòng học VIP có máy chiếu.

“Học sinh ngày nay khác học sinh ngày xưa rất nhiều. Ở các thành phố lớn, hầu như gia đình nào cũng có máy tính nối mạng internet. Nếu chúng ta cứ dạy học theo cách cũ sẽ lỗi thời và không tạo được hứng thú cho học sinh”. Cô Đỗ Kim Hạnh đã tự đúc rút ra điều này từ quá trình dạy học của mình. Vì thế, cũng như nhiều giáo viên khác trong trường, cô thường tự mày mò, học cách soạn bài giảng trên máy vi tính, rồi trình chiếu để tạo hứng thú cho học sinh. Cô tự nhận thấy làm theo phương pháp mới này, bài giảng sinh động, học sinh sẽ tiếp thu bài nhanh hơn.

Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội cũng rất thức thời khi trong các kỳ thi giáo viên dạy giỏi tới đây, giáo viên buộc phải soạn giáo trình qua máy vi tính và khuyến khích ứng dụng CNTT vào giảng dạy.

Có một thực tế không thể phủ nhận, hiện năng lực ứng dụng công nghệ thông tin của hầu hết các trường còn rất yếu. Nhiều giáo viên còn hiểu biết rất hạn chế về công nghệ thông tin, về internet. Thậm chí, với các giáo viên ở vùng sâu, vùng xa thì còn khó khăn hơn. Vậy ngành giáo dục sẽ ứng dụng công nghệ thông tin như thế nào để đạt hiệu quả cao? Đó là băn khoăn của không ít người có tâm với ngành giáo dục. Chỉ riêng số giáo viên phổ thông hiện nay đã là 780.600 người, còn chưa kể giáo viên mầm non, đại học, cao đẳng… Cục Công nghệ thông tin (Bộ Giáo dục và Đào tạo) tính toán, để đào tạo hết số giáo viên này theo phương pháp tập trung cổ điển có thể cần tới… hàng chục năm.

Để giải quyết vấn đề này, ông Quách Tuấn Ngọc cho biết, sẽ tổ chức các lớp học từ xa thông qua internet, hội nghị truyền hình, tiết kiệm chi phí mà hiệu quả lại cao. Thông qua cách này, cùng một thời điểm, một giảng viên Công nghệ thông tin giỏi sẽ giảng cho các thầy giáo, cô giáo ở mọi miền của đất nước.

Trong thời gian tới, Cục sẽ khuyến khích áp dụng bài giảng điện tử e-Learning theo chuẩn quốc tế vào việc dạy học. Trong những năm qua, đã xây dựng website e-Learning http://e.edu.net.vn để phổ cập công nghệ, tuyển chọn các phần mềm e-Learning thích hợp, Cục sẽ chuyển giao các phần mềm tạo bài giảng đạt chuẩn quốc tế cho các trường. Ông Quách Tuấn Ngọc cho rằng, nếu mỗi năm, mỗi giáo viên góp một bài giảng theo công nghệ e-Learning, ngành giáo dục sẽ có một triệu bài giảng trong một năm để giáo viên chia sẻ kinh nghiệm cho nhau, thậm chí chia sẻ và nhận các bài giảng từ bạn bè quốc tế.

Với những cố gắng đó, hy vọng năm học 2008-2009 này sẽ là năm bản lề, tạo đà quan trọng để nền giáo dục Việt Nam tiếp cận với trình độ giáo dục theo tiêu chuẩn quốc tế.

QUANG PHƯƠNG