QĐND - Theo Tiến sĩ Trần Đức Long, Vụ trưởng Vụ pháp chế (Bộ Y tế), hiện nay 60% dân số đã có thẻ bảo hiểm y tế (BHYT), nếu không điều chỉnh viện phí thì bệnh viện sẽ không có nguồn kinh phí để nâng cao chất lượng dịch vụ. Ngoài ra, việc thanh toán với mức thấp, dẫn đến có trường hợp bệnh viện yêu cầu người bệnh đóng thêm hoặc không thực hiện dịch vụ mà yêu cầu người bệnh đi nơi khác, gây phiền hà cho người bệnh có thẻ BHYT.  Tại các bệnh viện công lập, ngoại trừ các khoa khám bệnh theo yêu cầu là thu tiền khám theo chi phí thực tế, còn các bộ phận khác (như với người đi khám thẻ BHYT, người điều trị nội trú) đều áp dụng mức giá dịch vụ y tế cũ. Theo ước tính của Bộ Y tế, nếu khung viện phí không thay đổi, các bệnh viện phải chịu lỗ rất nhiều, nhất là các tuyến huyện có nguy cơ phải đóng cửa (do ít hoặc không có thu từ người khám bệnh theo yêu cầu để bù vào khoản lỗ).

Ông Nguyễn Minh Thảo, Phó tổng giám đốc Bảo hiểm xã hội (BHXH) Việt Nam cho rằng, điều chỉnh khung giá của các dịch vụ y tế là cần thiết, thế nhưng cần phải có sự thay đổi tổng thể về cơ cấu tài chính y tế. Nếu tăng chi mà không tăng thu sẽ khiến việc cân đối thu chi của quỹ BHYT vốn đã khó sẽ càng khó hơn. Khi thực hiện chính sách viện phí mới chắc chắn sẽ tác động đến sự cân đối quỹ BHYT. Năm 2010, Quỹ BHYT đã được cân đối thu-chi và với mức viện phí như hiện nay thì năm 2011 cũng có khả năng cân đối được. Tuy nhiên, nếu tăng viện phí thì với mức đóng BHYT hiện nay, quỹ BHYT sẽ không thể chi trả nổi, do đó khi Chính phủ chấp thuận mức giá viện phí mới, BHXH Việt Nam sẽ đồng thời đề nghị mức đóng BHYT tương ứng mới lên 6% để bảo đảm cân đối Quỹ BHYT. Trong hai năm 2010 và 2011 Quỹ BHYT kết dư khoảng gần 6000 tỷ đồng. Tuy nhiên, với khung giá viện phí mới, mức chi mỗi năm có thể tăng thêm từ 6000 đến 7000 tỷ đồng. Nếu tình trạng này kéo dài, cơ quan bảo hiểm sẽ không “gánh” nổi. Vì thế cùng với việc điều chỉnh giá viện phí mới, BHXH Việt Nam cũng sẽ đề nghị lộ trình tăng mức đóng bảo hiểm từ 4,5% như hiện nay lên 5% mức lương cơ bản/tháng. Khi đó, việc cân đối, tính toán việc tăng phí BHYT sẽ phù hợp, tránh tình trạng ảnh hưởng đến khả năng chi trả của quỹ BHYT. 

Tăng viện phí sẽ có tác động và ảnh hưởng nhiều nhất đến 36 triệu người chưa mua BHYT, chiếm tới 40% dân số hiện nay. Cùng với đó, nhóm hộ cận nghèo cũng sẽ chịu tác động, bởi lẽ hiện nay mới chỉ có khoảng 10% số hộ cận nghèo có thẻ BHYT, cho dù Nhà nước đã hỗ trợ cho hộ cận nghèo tới 50% chi phí tham gia BHYT. Do đó, nếu viện phí tăng đến 10% thì cũng không phải là số tiền nhỏ với đối tượng này. Đó là chưa kể những người ở nông thôn, người lao động tự do chưa tham gia BHYT không may bị bệnh nặng vào viện điều trị sẽ phải chịu chi phí cao, sẽ nhanh chóng trở thành người nghèo và là gánh nặng cho ngân sách Nhà nước. Năm 2010, Nhà nước hỗ trợ cho hộ cận nghèo 50% phí bảo hiểm, các tổ chức xã hội, các địa phương hỗ trợ thêm, có tỉnh như Bắc Ninh tổng nguồn hỗ trợ cho người cận nghèo tham gia BHYT lên đến 80% nhưng họ vẫn không mua. 

Với mức phí đóng bảo hiểm hiện tại, chỉ có gần 10% đối tượng cận nghèo mua bảo hiểm. Khi viện phí tăng, đối tượng cận nghèo không mua bảo hiểm, chẳng may bị bệnh tật phải vào viện, tự chi trả sẽ là gánh nặng lớn cho họ.

Hồ Thạch