Những ban-nơ trên đường phố thế này được nhiều người chú ý tìm hiểu. Ảnh: internet

Năm ngoái, Thành phố Hồ Chí Minh là địa phương đầu tiên có sáng kiến tổ chức học tập lịch sử trên đường phố. Bằng những ban-nơ, lô gô, bảng pa-nô, áp-phích… có nội dung ngắn gọn, hình ảnh bắt mắt, dễ đọc, dễ thuộc, được gắn ở những vị trí thuận tiện tầm nhìn người đi đường, bảo đảm mỹ quan và không ảnh hưởng đến an toàn giao thông.

Học tập cách làm của Thành phố Hồ Chí Minh, năm nay, Sở Giáo dục và Đào tạo, Nhà văn hóa thiếu nhi và đài Phát thanh-Truyền hình tỉnh Đồng Nai phối hợp tổ chức đợt học tập lịch sử trên đường phố, tổ chức hội thi “Dân ta phải biết sử ta” cho các em lứa tuổi học sinh. Sự thành công của hội thi tạo nên một sân “học mà chơi” lành mạnh, bổ ích, thiết thực, hiệu quả, ít tốn kém cho các lứa tuổi học sinh vµ nhận được sự đồng tình ủng hộ, quan tâm giúp đỡ của các bậc phụ huynh, các thầy, cô giáo, của cấp ủy Đảng, chính quyền, nhân dân trong tỉnh.

Hai địa phương trên tổ chức giáo dục lịch sử bằng cách này là vì nhiều nguyên nhân, trong đó lý do cơ bản là hiện vẫn còn nhiều người “dân ta” mà không “biết sử ta”, “dân ta” nhưng chỉ biết và thuộc sử Tây, sử Tàu… Học sinh thì ngày càng có nhiều em không mấy mặn mà với môn học sử, trong khi nhà trường nhiều nơi coi lịch sử chỉ là môn học phụ… Bài học hằng năm chúng ta nhận được sau mỗi kỳ thi tốt nghiệp THPT hay đại học, cao đẳng trong cả nước về môn Lịch sử thì hầu như chỉ mới người chấm thi quan tâm, nhưng dư luận lại rất lo lắng. Trong khi đó, nhiều bài thi ngây ngô đến mức nhầm cả danh nhân văn hóa thành các cầu thủ bóng đá hay ca sĩ, diễn viên điện ảnh!? Hiện tượng nhầm địa chỉ, nhầm nội dung cả về thời gian, công trạng và đặc biệt là học sử nhưng không hiểu, không vận dụng được vào trong thực tế hiện tại thì đó là một nỗi buồn, có khi cười ra nước mắt ở nhiều bài thi.

Sinh thời, Bác Hồ đặc biệt quan tâm đến vấn đề dạy và học lịch sử nước nhà. Năm 1942, Người đã viết bài “Nên học sử ta”, đăng trên báo Việt độc lập số 117 ra ngày . Mở đầu Người viết: “Dân ta phải biết sử ta, cho tường gốc tích nước nhà Việt ”. “Dân ta phải biết sử ta. Sử ta dạy rằng những chuyện vẻ vang của tổ tiên ta, dân tộc ta là con Rồng cháu Tiên, có nhiều người tài giỏi đánh Bắc dẹp , yên dân trị nước, tiếng để muôn đời”. Chẳng những khuyên đồng bào “Nên học sử ta” mà cách dạy sử của Người cũng thật độc đáo, đi nhiều nơi, giáo dục được nhiều người một cách nhẹ nhàng mà thật sâu sắc. Lần trên đường về lại Thủ đô Hà Nội sau giải phóng, Người cùng Đại đoàn Quân Tiên Phong ghé thăm đền Hùng với lời dạy nổi tiếng: “Các Vua Hùng đã có công dựng nước, Bác cháu ta phải cùng nhau giữ lấy nước…”, điều đó thể hiện sự quan tâm đặc biệt của Người đối với các thế hệ cách mạng đời sau trong vấn đề học tập noi gương và giữ gìn lịch sử hào hùng của dân tộc Việt Nam ta.

Học lịch sử, trước hết, cả người dạy và người học đều phải có tình yêu và niềm tự hào thực sự đối với lịch sử hào hùng của dân tộc mình, kết hợp chặt chẽ giữa giáo dục định hướng nhận thức tư tưởng, tình cảm, động cơ mục đích… từ mỗi gia đình, đến nhà trường và toàn xã hội. Trong đó chương trình giáo dục đào tạo tại nhà trường là phần cơ bản nhất. Nên chăng, quan tâm đầu tư thích đáng cho việc học tập lịch sử nước nhà, có thể tùy vào điều kiện không gian, thời gian, hoàn cảnh địa lý, phong tục tập quán, ngôn ngữ mỗi địa phương để có những hình thức giáo dục lịch sử phù hợp. Nhưng trước hết phải là nhận thức từ cấp ủy và chính quyền các cấp trong vấn đề giáo dục lịch sử. Xây dựng nhiều loại hình nghệ thuật như điện ảnh, văn học sử, ca khúc truyền thống, xây dựng nhiều games… để chuyển tải về lịch sử Việt Nam, thông qua lăng kính người học làm cho muôn đời con cháu mai sau luôn tự hào và phát huy cao độ dòng giống con Rồng cháu Tiên vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa.

NGUYỄN MINH ĐỨC (HT: 3CB-17 Long Thành, Đồng Nai)