Vừa qua, tòa soạn báo Quân đội nhân dân nhận được đơn thư của một số hộ dân tại khu tái định cư X3, phường Trần Phú, quận Hoàng Mai, Hà Nội phản ánh: hàng trăm hộ dân ở đây thuộc diện giải phóng mặt bằng để xây dựng cầu Thanh Trì được đền bù và cấp đất xây dựng nhà, ổn định cuộc sống. Thế nhưng đã gần một năm trôi qua, khu vực này vẫn nằm trong tình trạng không điện đường, không nước sinh hoạt, còn kiểu đặt tên đường thì “chẳng giống ai”, gây khó khăn cho những người muốn tìm đến.

Không điện đường, nắp hố ga

Một kiểu hố ga không nắp đã được người dân “gia cố”

Theo chỉ dẫn của anh “xe ôm” ở đầu đường Tam Trinh, chúng tôi vòng qua cầu Mai Động, chạy xuống cuối đường Lĩnh Nam đầy ổ trâu, bụi mù rồi rẽ vào ngõ 532, cuối cùng khu tái định cư X3 cũng ở trước mắt. Dù đã được cảnh báo trước về những hố ga không nắp rải rác trên đường nhưng chốc chốc chúng tôi vẫn bị giật mình. Đi lòng vòng trong khu tái định cư, chúng tôi nhẩm đếm có tới 9 cái, cái nào đường kính cũng khoảng 60cm ngoác miệng đen ngòm như chỉ chờ những ai bất cẩn. Chị Trần Thị Vinh, người của khu dân cư bức xúc cho biết: “Tình trạng này đã tồn tại hằng năm nay nên cứ tối đến là tôi nhốt bọn trẻ trong nhà, chứ để cho chúng ra ngoài chơi đùa thì lo ngay ngáy. Chỉ khổ mấy người khách không biết “thổ cư”, đêm tối đi xe máy, cả người cả xe lao vào hố ga, phải đi viện cấp cứu”. Bên cạnh hệ thống hố ga không nắp, hệ thống đèn đường cũng vô dụng dù chúng đã được lắp đặt cách đây một năm. Khi nhìn kỹ những cột đèn cao kiểu mới, nhỏ gọn chạy thẳng tắp các con đường trong khu dân cư, chúng tôi phát hiện đều bị gỡ đi các tụ điện ở thân đèn và thay vào những cái hốc đó là 2 viên gạch. Bác Thành, một cư dân gần đó giải thích: “Cơ quan quản lý sợ mất nên thay bằng việc tìm ra các biện pháp quản lý, họ đã cho nhân viên đến tháo đi rồi”.

Cơ sở vật chất dở dang như vậy, nhưng những người dân còn gặp nhiều phiền toái bởi các con đường mới đặt tên ở đây. Đơn cử như tại ngõ 532 đường Lĩnh Nam là đường rẽ vào khu tái định cư được cơ quan quản lý đặt tên và treo biển là “ngõ 532 đường Lĩnh Nam”. Ông Vũ Văn Chố, cư dân ở đây cho biết: “Khách tìm đến nhà tôi chơi, hỏi thăm hàng tiếng đồng hồ không đến được vì họ toàn chỉ ra đường Lĩnh Nam ngoài kia. Sao cơ quan quản lý không lấy tên địa danh cũ ở đây là làng Nam Dư Hạ hoặc tên cổ là Tây Trà (làng Việt cổ đã được Nhà nước xếp hạng di tích văn hóa) hay một vị danh nhân nào đó đặt tên cho đường thì có phải dễ hơn không”. Song song với con đường trên là một con đường khác cũng trong tình trạng như vậy. Đường này một nửa đi qua thôn Nam Dư Hạ, một nửa đi qua thôn Nam Dư Thượng, nay lại đặt tên là Khuyến Lương-vốn là tên cổ của Nam Dư Thượng. Điều đó khiến các bậc cao niên của làng Nam Dư Hạ phàn nàn “Nam Dư Hạ giờ không còn tên”. Cũng chính vì chuyện “không công bằng” đó mà đã nhiều lần một số người thôn Nam Dư Hạ hè nhau gỡ tấm biển xuống.

Không nước sinh hoạt

Không có nước sinh hoạt, hàng trăm hộ dân ở đây đang phải dùng nước giếng khoan. Mỗi hộ ở đây tự đào giếng để lấy nước sinh hoạt. Tuy nhiên nguồn nước không đảm bảo, nước bơm lên trông thì trong nhưng để một lúc là ngả màu vàng và có mùi tanh, không ăn được. Chị Nguyễn Thị Giang chỉ cho chúng tôi xem hệ thống bể lọc nước và đồ nội thất của căn nhà 3 tầng khang trang mới xây dựng được vài tháng nhưng

Ông Vũ Văn Chố, cư dân ở đây cho biết: “Khách tìm đến nhà tôi chơi, hỏi thăm hàng tiếng đồng hồ không đến được vì họ toàn chỉ ra đường Lĩnh Nam ngoài kia. Sao cơ quan quản lý không lấy tên địa danh cũ ở đây là làng Nam Dư Hạ hoặc tên cổ là Tây Trà (làng Việt cổ đã được Nhà nước xếp hạng di tích văn hóa) hay một vị danh nhân nào đó đặt tên cho đường thì có phải dễ hơn không”.

tất cả đều cáu bẩn bởi sử dụng nước giếng khoan. Bác Nguyễn Thị Vân cạnh nhà chị Giang vừa cầm cho chúng tôi xem chiếc ấm đun nước của gia đình vừa nói: “Cứ mấy ngày gõ lại bung ra cả tảng vàng khè dày đến nửa phân, gõ nhiều quá đến méo cả ấm, mà không gõ thì cầm ấm cứ nặng trịch. Cách đây một tháng, gia đình tôi thấy không ổn nếu tình trạng này cứ kéo dài nên quyết định bỏ tiền mua nước uống tinh khiết đóng bình 20 lít về để nấu ăn và uống, còn nước tắm giặt vẫn phải dùng nước giếng. Thế mà một tháng tốn đến vài trăm ngàn đồng khiến cuộc sống ở khu tái định cư vốn khó khăn lại càng khó khăn”.

Việc nguồn nước ngầm ở đây bị ô nhiễm là điều ai cũng thấy rõ nhưng không phải hộ gia đình nào ở đây cũng có khả năng mua bình nước lọc về dùng. Nhiều hộ tự thiết kế hoặc mua bình lọc nước về lọc lấy nước ăn và uống. Rất lo lắng cho sức khỏe của gia đình mình, chị Tâm buồn bã nói: “Biết là nguy hiểm, nhưng vì điều kiện kinh tế và vì cũng chẳng biết kêu ai mà nếu có kêu cũng chẳng biết ai sẽ chịu trách nhiệm giải quyết”. Chị Tâm cũng cho biết: “Trước khi cấp đất tái định cư cho dân ở đây, trong cuộc họp Hội đồng nhân dân, một đồng chí đã hứa cấp cho mỗi hộ 2 triệu đồng để khắc phục tình trạng chưa có nước máy. Nhưng kể từ đó đến nay đã một năm trôi qua không thấy ai nhắc lại vấn đề này, để mặc người dân hằng ngày hằng giờ đối mặt với nguồn nước bị ô nhiễm, ảnh hưởng nghiêm trọng tới sức khỏe”.

Đối mặt với nhiều khó khăn tại khu tái định cư mới đã hằng năm nay nhưng chưa một lần người dân được cơ quan chức năng hỏi thăm. Vì sự nối liền của cây cầu huyết mạch Thanh Trì, người dân đã sẵn sàng di dời khỏi mảnh đất cha ông, vì vậy không vì lẽ gì những nỗi khổ của người dân khu tái định cư X3 lại không được quan tâm thỏa đáng. Câu trả lời xin gửi đến chính quyền quận Hoàng Mai và thành phố Hà Nội để xem xét trả lời.

Bài và ảnh: HOÀNG PHONG