QĐND - Năm 2013, có hơn 15.500 phạm nhân đủ điều kiện đề nghị đặc xá. Đến nay, công tác thực hiện Quyết định số 1251/QĐ-CTN của Chủ tịch nước về đặc xá năm 2013 đã hoàn tất. Hội đồng Tư vấn đặc xá đã phê duyệt hồ sơ, danh sách đề nghị đặc xá của 49 trại giam, 70 trại tạm giam thuộc Bộ Công an và Bộ Quốc phòng theo đúng thời gian quy định.

Minh bạch, dân chủ, đúng luật

Ngày 18-8, khi tới kiểm tra công tác đặc xá tại Trại giam Ninh Khánh (Bộ Công an), đồng chí Nguyễn Xuân Phúc, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó thủ tướng Chính phủ, Chủ tịch Hội đồng Tư vấn đặc xá, đã khẳng định: “Đây là đợt đặc xá lớn, thể hiện tính nhân đạo, khoan hồng của Đảng, Nhà nước ta đối với những người phạm tội biết ăn năn hối cải. Vì vậy, quá trình bình chọn, lập danh sách, công bố quyết định đặc xá phải bảo đảm chặt chẽ, nghiêm túc, khách quan, đúng người, đúng tiêu chuẩn và đúng quy định của pháp luật”.

Phạm nhân lao động hăng say tại Phân trại 3, Trại giam Ninh Khánh.

Từ đầu tháng 8-2013, Bộ Công an-Cơ quan Thường trực Hội đồng Tư vấn đặc xá đã thành lập Ban chỉ đạo về đặc xá, tập trung hướng dẫn, chỉ đạo, kiểm tra, đôn đốc công an các địa phương, giám thị các trại giam, trại tạm giam thi hành Quyết định số 1251/QĐ-CTN của Chủ tịch nước bảo đảm công tác đặc xá được thực hiện công khai, minh bạch, dân chủ, nghiêm túc, đúng đối tượng, đúng tiêu chuẩn, điều kiện theo luật định, không xảy ra thiếu sót, tiêu cực... Các trại giam, trại tạm giam thành lập hội đồng xét đề nghị đặc xá, triển khai các thủ tục, hoàn thiện hồ sơ của các phạm nhân có đủ điều kiện được hưởng chính sách khoan hồng.

Đến một số trại giam, trại tạm giam, chúng tôi cảm nhận không khí phấn khởi của các phạm nhân cải tạo tốt, được đề nghị xét đặc xá. Phạm nhân Nguyễn Thị Bình (trú tại phường Vĩnh Phúc, quận Ba Đình, Hà Nội) cho biết: “Tôi thụ án 10 năm tù vì tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Những ngày đầu vào trại, tôi vô cùng chán nản, bi quan, nhưng được sự giáo dục, động viên của các cán bộ quản giáo, tôi đã cố gắng cải tạo tốt, phấn đấu nhiều năm liền được xếp loại khá, tốt. Tôi phấn đấu trở thành người lương thiện và quyết tâm không tái phạm”.

Đại tá Vũ Văn Nam, Phó giám thị Trại giam Ninh Khánh, Tổng cục VIII, Bộ Công an, cho biết: “Đơn vị đã đưa nội dung đặc xá vào chương trình giáo dục thường xuyên cho phạm nhân, tạo động lực để họ phấn đấu cải tạo, giảm các hành vi tái vi phạm pháp luật. Năm 2013, qua bình xét, Trại giam Ninh Khánh đã chọn được 383 hồ sơ trình Hội đồng Tư vấn đặc xá phê duyệt. Đây là những người có hồ sơ cải tạo tốt, được thẩm định, xét duyệt kỹ theo từng cấp”.

Các trại giam cũng tạo điều kiện thuận lợi để phạm nhân hoàn thành các hình phạt bổ sung (bồi thường thiệt hại, án phí, các nghĩa vụ dân sự khác) để họ đủ điều kiện được xét đề nghị đặc xá, như cho phạm nhân điện thoại liên lạc với gia đình để hoàn thành các hình phạt bổ sung, phối hợp với chính quyền địa phương ở các địa bàn vùng sâu, vùng xa vận động gia đình phạm nhân khắc phục hậu quả, thi hành án dân sự.

Phối hợp quản lý, giảm tỷ lệ tái phạm

Đến Trại giam Ninh Khánh, nhìn các phạm nhân lao động miệt mài, ít người nghĩ rằng họ từng phạm tội nguy hiểm. Tại xưởng may Phân trại số 3, phạm nhân Nguyễn Thị Thành chia sẻ: “Trong thời gian thụ án, các cán bộ quản giáo đã giáo dục, phân tích giúp chúng tôi nhận rõ những hành vi sai trái của mình; giúp những người từng có quá khứ lầm lỗi tìm đến con đường hoàn lương, từ việc dạy nghề, giáo dục pháp luật, giúp phạm nhân biết yêu lao động, sống lành mạnh, lương thiện”.

Trao đổi với Đại tá Phạm Hữu Học, Giám thị Trại giam Ninh Khánh, chúng tôi được biết, cùng với triển khai quy trình, thủ tục, hồ sơ của công tác đặc xá theo đúng luật định, trại phối hợp với Công an tỉnh và Trung tâm Phòng, chống HIV, AIDS tỉnh Ninh Bình giáo dục cho phạm nhân những nội dung cấp thiết để họ tái hòa nhập cộng đồng như: Kỹ năng sống, Luật Giao thông đường bộ, Luật Cư trú (các thủ tục đăng ký nhân khẩu, cấp lại và cấp mới chứng minh nhân dân); tác hại của ma túy, con đường lây nhiễm và cách phòng, chống HIV, AIDS... Đây là các nội dung thiết thực giúp phạm nhân chuẩn bị cho mình những hành trang cơ bản sau khi được đặc xá, tránh các hành vi vi phạm pháp luật, hạn chế tái phạm tội. Đặc biệt, Trại giam Ninh Khánh bố trí tiền tàu xe, quần áo, phương tiện phục vụ các phạm nhân được hưởng đặc xá. Đối với những người không có thân nhân đến đón, trại bố trí phương tiện đưa ra TP Ninh Bình để lên tàu, xe về nơi cư trú.

Các trại giam, trại tạm giam trên toàn quốc đã chuẩn bị tốt mọi mặt, tăng cường phối hợp với các địa phương có phạm nhân được tha tù trước hạn tổ chức tiếp nhận, bàn giao danh sách phạm nhân được đặc xá; có biện pháp theo dõi, quản lý, giúp người được đặc xá sớm hòa nhập cộng đồng.

Bài và ảnh: TUẤN NAM