Siêu thị Big C trên đường Trần Duy Hưng, Hà Nội đã chuẩn bị đủ hàng với chất lượng bảo đảm, sẵn sàng phục vụ nhu cầu mua sắm của người dân Thủ đô trong dịp Tết Kỷ Sửu. Ảnh: NGUYỄN TRẦN THÙY CHI

Theo số liệu của cơ quan quản lý thị trường, thời gian qua, nhất là dịp giáp Tết Nguyên đán Kỷ Sửu, hàng giả, hàng nhái, hàng kém chất lượng đang bày bán khắp nơi. Tại các chợ đầu mối, nhiều loại bánh mứt không hạn sử dụng, không nhãn mác vẫn được bán công khai. Với hàng kẹo ngoại nhập lậu, các thương nhân áp dụng biện pháp xé gói lớn, đóng thành từng gói nhỏ rồi tự in bao bì cũng toàn bằng tiếng nước ngoài để dễ bán. Về hình thức, những gói kẹo này khá bắt mắt, nhưng ai dám chắc còn hạn sử dụng và bảo đảm vệ sinh an toàn thực phẩm!

Nguy hại nhất vẫn là mặt hàng rượu giả, rượu lậu. Tuy mặt hàng này không sôi động như những năm trước, nhưng cũng bắt đầu hoành hành. Thủ đoạn, phương thức kinh doanh rượu nhập lậu, rượu giả được các cơ quan chức năng đánh giá ngày càng tinh vi hơn trước. Chẳng hạn, các chủ hàng không tập trung hàng một điểm mà phân tán mỗi nơi một ít, nếu bị phát hiện chỉ bị mất ít. Họ giấu rượu rất kỹ nên nếu không có nghiệp vụ, không dễ gì tìm ra. Việc mua bán cũng không cho người mua biết chỗ lấy hàng mà giao đến tận nơi mua. Người vận chuyển hàng thì chọn những người trẻ, chạy xe gắn máy tốc độ cao, nếu bị bắt thì bỏ hàng chạy luôn để không phát hiện được đầu mối. Cách làm rượu giả cũng muôn hình, muôn vẻ, song chủ yếu vẫn là đánh tráo nhãn hiệu. Những chai rượu ngoại có giá “tầm tầm” được gỡ bỏ nhãn gốc và dán vào nhãn mới của các tên tuổi có giá trị hơn, như: Rượu Hennessy được dán nhãn của Elgar X.0 Special; Johnny Walker loại đen được thay bằng nhãn của Johnny Walker vàng hoặc xanh để bán với giá cao hơn nhiều lần... Bên cạnh những mặt hàng trên thì trên thị trường rau, củ, quả, thực phẩm… hàng kém chất lượng, có hóa chất vẫn được bán rộng rãi.

Vấn nạn hàng giả, hàng nhái, hàng lậu, hàng kém chất lượng không chỉ làm lũng loạn thị trường trong nước, mà còn là nguyên nhân trực tiếp gây ra các vụ ngộ độc thực phẩm hàng loạt… Để bảo vệ sức khỏe cho người dân, nhất là trong dịp Tết Nguyên đán Kỷ Sửu sắp tới, mới đây Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 132/2008/NĐ-CP quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa về tổ chức kiểm tra và trách nhiệm quản lý nhà nước về chất lượng sản phẩm, hàng hóa; giải thưởng chất lượng quốc gia.

Theo đó, trước khi đưa sản phẩm hàng hóa ra thị trường hoặc nhập hàng hóa từ nước ngoài về, người sản xuất, người nhập khẩu phải có trách nhiệm bảo đảm sản phẩm an toàn cho người, động vật, thực vật, tài sản, môi trường và phải tự xác định, thể hiện thông tin để cảnh báo về khả năng gây mất an toàn của sản phẩm. Trường hợp sản phẩm nhóm hai có đặc tính mới tiềm ẩn khả năng gây mất an toàn mà đặc tính này chưa được quy định trong quy chuẩn kỹ thuật quốc gia tương ứng thì sản phẩm loại này chỉ được lưu thông trên thị trường sau khi được Bộ quản lý ngành, lĩnh vực cho phép.

Riêng đối với hàng nhập khẩu không đủ tiêu chuẩn cho phép thì cơ quan Nhà nước có thẩm quyền yêu cầu người nhập khẩu tái xuất hàng hóa, tái chế hoặc tiêu hủy. Nếu tái chế thì hàng hóa phải tuân thủ các quy định về quản lý hàng hóa nhập khẩu. Còn với hàng hóa lưu thông trên thị trường, cơ quan kiểm tra chất lượng sản phẩm, hàng hóa phải kiểm tra kết quả đánh giá sự phù hợp, ghi nhãn hàng hóa, việc thể hiện dấu hợp chuẩn, dấu hợp quy và kiểm tra các tài liệu đi kèm hàng hóa. Tổ chức đánh giá sự phù hợp phải độc lập, khách quan và chịu trách nhiệm trước pháp luật về kết quả đánh giá của mình. Hàng hóa thuộc danh mục phải kiểm định trong quá trình sử dụng sau khi được cấp giấy chứng nhận kiểm định mới được phép vào lưu thông.

Ngoài ra, Nghị định còn quy định rõ trách nhiệm của từng Bộ quản lý chất lượng sản phẩm hàng hóa đặc thù, như Bộ Y tế quản lý về y dược cổ truyền, vệ sinh an toàn thực phẩm, thuốc, mỹ phẩm...; Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn quản lý chất lượng về giống cây trồng, vật nuôi, nông-lâm-thủy sản...; Bộ Giao thông-Vận tải quản lý chất lượng về các loại phương tiện giao thông, thiết bị chuyên ngành giao thông, kết cấu hạ tầng giao thông...

Những nội dung trên cho thấy, Chính phủ rất quan tâm đến vấn đề vệ sinh an toàn thực phẩm, cũng như chăm sóc, bảo vệ sức khỏe của nhân dân. Tết Kỷ Sửu đang đến gần, mỗi người dân cần nêu cao cảnh giác mỗi khi mua hàng, hãy làm người tiêu dùng thông thái, biết nói không với hàng nhái, hàng giả, hàng kém chất lượng.

GIANG LONG