QĐND - “Gia đình tôi có 2 anh em trai, tôi là út và đi làm xa nhà, 2 anh em tôi chưa ai lập gia đình. Cách đây 3 năm, bố mẹ tôi cùng đột tử trong một thời gian ngắn và không để lại bất kỳ di chúc nào. Từ lúc bố mẹ mất, tất cả những khoản tiền trong nhà của bố mẹ, tiền bảo hiểm nhân thọ của bố tôi, tiền gửi ngân hàng của bố mẹ tôi đều do anh trai tôi kiểm soát và tôi không hề biết gì đến những khoản tiền đó nữa. Do bất đồng về tính cách, nên hai năm nay hầu như tôi không về nhà. Nhà cửa đất cát bố mẹ để lại là một căn nhà cấp 4 trên diện tích 50m². Gần đây tôi nghe tin anh trai tôi chuẩn bị xây nhà. Vậy xin hỏi tôi có được hưởng quyền lợi gì từ những tài sản của bố mẹ để lại không? Các khoản tiền của bố mẹ đã được anh tôi sử dụng vào kinh doanh và đến thời điểm hiện tại tôi có thể làm cách nào biết rõ ràng những gia sản bố mẹ để lại? Tôi sẽ phải làm những giấy tờ gì và gặp ai?”.

Theo khoản 1, Điều 675, Bộ luật Dân sự 2005 có quy định thừa kế theo pháp luật được áp dụng trong trường hợp không có di chúc. Vì vậy di sản của ba mẹ bạn sẽ được chia thừa kế theo quy định của pháp luật. 

Điểm a, khoản 1, Điều 676, Bộ luật Dân sự 2005 có quy định: “Hàng thừa kế thứ nhất gồm: Vợ, chồng, cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi, con đẻ, con nuôi của người chết”; và khoản 2, Điều 676 cũng quy định: “Những người thừa kế cùng hàng được hưởng phần di sản bằng nhau”.

Hiện tại cũng chưa xác định được thái độ của anh trai bạn là tốt hay xấu. Bởi lẽ hai năm nay bạn bỏ đi biền biệt, thì người anh biết bạn ở đâu để mà trao đổi việc nhà. Tôi nghĩ bạn nên trở về nhà và hai anh em ngồi lại với nhau bàn chuyện chia thừa kế trong tình cảm ruột thịt. Khi nào người anh trai cố tình biển thủ toàn bộ các khoản tiền của cha, mẹ để lại mà bạn không thể nào thuyết phục được, thì bạn hãy khởi kiện yêu cầu tòa án chia thừa kế theo pháp luật. Khi tòa đã thụ lý thì bạn làm đơn ủy thác cho tòa thu thập chứng cứ cha, mẹ bạn có gửi tiền, mua bảo hiểm, các khoản đầu tư khác tại các ngân hàng, công ty mà bạn biết.

Cũng xin nói để bạn yên tâm. Trên thực tế, khi người gửi tiền ở ngân hàng mất đi mà không kịp viết di chúc hay làm giấy ủy quyền cho ai đó rút thì không phải ai cũng có thể mang sổ gửi tiền của người đã mất tới nhận tiền được đâu. Ít nhất phải có giấy thỏa thuận chia thừa kế hợp pháp số tiền này và tất cả người được chia đều có mặt thì ngân hàng mới chi tiền. Tương tự, công ty bảo hiểm cũng rất chặt chẽ trong khâu xác định những ai là người được nhận khoản chi bảo hiểm cho người mất, chứ không phải một cá nhân nào đứng ra nói tôi là con là họ đã vội chi tiền.

Chỉ xin nhắc bạn hãy bình tĩnh!

Kim Dung