Xếp hàng nộp tiền viện phí tại Bệnh viện Xanh-pôn

QĐND Online - Chính sách viện phí hiện nay là thu một phần viện phí theo Nghị định số 95/CP ngày của Chính phủ. Sau 13 năm thực hiện, chính sách đã bộc lộ nhiều điểm bất cập. Chính vì vậy mà Bộ Y tế xây dựng chính sách viện phí mới theo hướng mở rộng các đối tượng được miễn, giảm; đồng thời tính đúng, tính đủ và công khai, minh bạch các chi phí thực tế cho công tác khám, chữa bệnh.

Mức viện phí hiện tại bao cấp cả người giàu và nghèo

Trong một cuộc gặp báo chí gần đây, thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Xuyên đã nhận định như vậy. Theo bà Xuyên thì chính sách viện phí hiện hành đã được ban hành từ năm 1995 nên so với cuộc sống hiện nay có nhiều điểm bất cập. Cụ thể là viện phí cũ chỉ quy định thu một phần trong tổng số chi phí nên chưa bù đắp đủ các chi phí trực tiếp phục vụ người bệnh khiến bệnh viện (BV) không có đủ kinh phí để đảm bảo nâng cao chất lượng dịch vụ. Nói cách khác thì lâu nay bất cứ ai vào viện đều được nhà nước bao cấp. Người giàu, người nghèo, người không có khả năng chi trả viện phí đều được bao cấp như nhau. Bất cập này gây ảnh hưởng không nhỏ tới ngân sách dành cho ngành y tế. Mặt khác, viện phí cũ không quy định cụ thể về mức thu giữa các tuyến điều trị nên đã xảy ra tình trạng người dân ở các tỉnh đổ dồn về BV Trung ương gây quá tải trong khi bệnh viện tuyến huyện, tỉnh lại thừa chỗ. Thực trạng nơi thừa, nơi thiếu làm cho chất lượng khám chữa bệnh không bảo đảm và bản thân các bác sĩ ở những nơi này cũng bị ức chế bởi người thì làm việc quá nhiều nên chẳng có thời gian để học tập nâng cao trình độ còn bác sĩ ở BV tuyến dưới tuy có thời gian nhưng cũng không được đi học vì BV không có nhu cầu... Cái vòng luẩn quẩn trên khiến cho cả BS và bệnh nhân đều bị ức chế dẫn tới kết quả điều trị không cao, thậm chí nhiều người chấp nhận bỏ tiền ra nước ngoài chữa bệnh đã làm cho ngành y thất thu một khoản lớn, bà Xuyên khẳng định.

Trước những bất cập trên, ngành y tế quyết định xây dựng khung viện phí mới trên cơ sở không bao cấp tràn lan. Các đối tượng có điều kiện sẽ trả viện phí cao hơn còn những người cần hỗ trợ như trẻ em, người nghèo, người trong diện chính sách sẽ được hỗ trợ tốt bằng chính số tiền mà người có thu nhập cao đóng viện phí. Cụ thể là mức viện phí mới sẽ bao gồm chi phí duy tu bảo dưỡng thường xuyên, sửa chữa, khấu hao máy móc, tiền thuốc chữa bệnh...

Chính sách viện phí mới, cả Nhà nước và người dân cùng có lợi

Nội dung quan trọng nhất của chính sách viện phí mới được nhiều người quan tâm là việc thực hiện thu viện phí theo phương châm “thu đúng, thu đủ”. Bất kỳ người dân nào khi vào khám chữa bệnh ở các bệnh viện đều trả theo một giá chung. Với các đối tượng nghèo thì cũng vẫn thu đúng mức viện phí theo quy định nhưng được Nhà nước hỗ trợ hoặc trả thay (qua các quỹ bảo hiểm xã hội cho người nghèo, Quỹ hỗ trợ người nghèo, Bảo hiểm Y tế…). Trước hết sẽ giảm gánh nặng cho ngân sách nhà nước về y tế. Sau nữa, những người bệnh nghèo sẽ được hưởng những dịch vụ tốt trong chăm sóc sức khỏe mà vẫn không phải lo lắng nhiều về viện phí vì đã có Nhà nước hỗ trợ. Được biết, trong nội dung chính sách viện phí mới này, người có công với cách mạng và thân nhân của họ; cựu chiến binh tham gia kháng chiến chống Mỹ; thân nhân của sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp thuộc Quân đội nhân dân đang tại ngũ; sỹ quan; hạ sỹ quan; nạn nhân chất độc da cam; đồng bào dân tộc thiểu số, hộ cận nghèo, người nghèo; trẻ em dưới 6 tuổi; người cao tuổi (từ 85 tuổi trở lên); người hiến mô, tạng... sẽ thuộc nhóm được ngân sách nhà nước bảo đảm 100% chi phí mua thẻ BHYT. Chính phủ cũng đã đồng ý mệnh giá thẻ BHYT của các đối tượng kể trên là 130.000đồng/thẻ/người, (năm 2009 sẽ ở mức 3% lương tối thiểu). Bộ Y tế cũng đang đề xuất để Nhà nước hỗ trợ 50% chi phí mua thẻ BHYT cho trẻ em từ 6 đến 16 tuổi. Còn với nhóm người bị bệnh tâm thần phân liệt, động kinh, lao, phong, bệnh truyền nhiễm nguy hiểm, trẻ em mồ côi, người tàn tật nặng... sẽ không phải chi trả viện phí. Còn các đối tượng khác phải chi trả viện phí theo quy định của Nhà nước.

Việc điều chỉnh viện phí lần này về cơ bản không ảnh hưởng nhiều đến 72% dân số gồm 21 triệu người nghèo; 9,5 triệu trẻ em dưới 6 tuổi; các đối tượng chính sách xã hội, hưu trí, người làm công ăn lương, cựu chiến binh ... và khoảng 13 triệu người (đã có thẻ BHYT bắt buộc); khoảng 5 triệu học sinh tham gia BHYT tự nguyện; 14 triệu người cận nghèo được hỗ trợ mua thẻ BHYT. Còn lại khoảng 28% dân số, chủ yếu là người dân có thu nhập từ trung bình khá trở lên sẽ bị ảnh hưởng, nhưng mức điều chỉnh không nhiều.

Thảo luận về dự thảo chính sách viện phí mới, theo ông Trần Hữu Thăng, Phó Tổng hội Y Dược học Việt Nam: "Việc điều chỉnh tính đúng, tính đủ giá viện phí phải đi kèm với chính sách BHYT bắt buộc toàn dân, một giải pháp mà các nước đã làm từ lâu rồi. Biện pháp này sẽ giúp các thầy thuốc thực hiện tốt công tác chuyên môn, không nên để bác sĩ vừa khám bệnh, vừa trực tiếp thu tiền sẽ làm giảm chất lượng điều trị.”

Theo TS Lý Ngọc Kính, Vụ trưởng Vụ Điều trị, chính sách viện phí mới sẽ có sự khác biệt về mức thu viện phí giữa các tuyến, do đó khuyến khích được người mắc các bệnh thông thường khám và điều trị ở các tuyến y tế cơ sở, giúp giải quyết tình trạng quá tải trầm trọng tại các bệnh viện tuyến tỉnh, trung ương đồng thời nâng cao được chất lượng y tế.

Bài và ảnh: Vương Thúy