Tiếp tục triển khai quyết liệt cuộc vận động "Nói không với tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục", năm học mới 2007-2008 toàn ngành giáo dục còn quyết tâm" nói không với vi phạm đạo đức trong đội ngũ nhà giáo và tình trạng học sinh không đạt chuẩn lên lớp (ngồi nhầm lớp)". Một năm học với bộn bề công việc phía trước. Hy vọng, những cuộc vận động này sẽ đem lại hiệu quả thật sự, góp phần đưa chất lượng giáo dục tiến bước vững chắc trong năm học tới.

Thầy, cô phải nêu gương về đạo đức

Bức xúc trước không ít vụ việc thầy cô giáo xâm phạm, xúc phạm thân thể học sinh, sinh viên những năm qua, làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến uy tín, danh dự đạo đức nghề giáo… năm

Thầy, trò Trường THPT Phan Đình Phùng (Hà Nội) trong ngày khai giảng năm học mới. Ảnh: NHƯ QUỲNH

học này, ngành giáo dục chủ trương đưa vấn đề đạo đức, trách nhiệm của các nhà giáo lên hàng đầu.

Xuyên suốt năm học, toàn ngành sẽ thực hiện cuộc vận động "Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh" gắn với cuộc đấu tranh chống tiêu cực và khắc phục bệnh thành tích trong giáo dục. Theo đó, mỗi thầy giáo, cô giáo phấn đấu là một tấm gương về đạo đức và tự học cho học sinh noi theo. Ngăn chặn và loại bỏ những hiện tượng nhà giáo vi phạm pháp luật và đạo đức nghề giáo trong các nhà trường. Để thực hiện điều đó, các nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục sẽ phải tích cực học tập và rèn luyện tư cách, phẩm chất nhà giáo, thực hành tiết kiệm, chống lãng phí, chống tham nhũng, chấp hành pháp luật, không vi phạm đạo đức nhà giáo, thường xuyên tự học, nâng cao trình độ… Các trường sẽ có các đợt sinh hoạt trong tất cả các thầy, cô giáo, học sinh sinh viên và phụ huynh để tổ chức đăng ký, cam kết thi đua giữa các tổ bộ môn và tập thể sư phạm nhà trường thực hiện cuộc vận động, nâng cao tinh thần trách nhiệm người thầy, trách nhiệm công dân.

Phó thủ tướng kiêm Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Nguyễn Thiện Nhân nhấn mạnh: Qua các đợt sinh hoạt, các thầy cô cần tự xem lại, trong những năm học vừa qua, đặc biệt năm vừa rồi, mình đã chăm sóc, ứng xử với học trò chưa đúng chỗ nào. Nếu thấy không thể khắc phục những hạn chế đó thì không nên ở lại trong ngành, có thể chọn việc khác. Tin rằng, với yêu cầu như vậy, các nhà trường sẽ phát huy sáng kiến để động viên và tôn vinh các thầy giáo, cô giáo. Hiện nay, Bộ đang chuẩn bị trình Chính phủ cơ chế lương mới của nhà giáo, tạo điều kiện cho giáo viên làm việc, cũng như những giáo viên công tác tại vùng có điều kiện khó khăn với chế độ luân phiên…

Không đưa học sinh không đạt chuẩn lên lớp

Tình trạng học sinh yếu kém, không đạt chuẩn vẫn lên lớp đã tồn tại bấy lâu nay nhưng chưa có cách giải quyết phù hợp. Đó là do căn bệnh thành tích trong giáo dục, sự nể nang của các thầy, cô giáo cộng với sự thiếu nghiêm túc kéo dài trong học tập, đánh giá, thi cử nhiều năm qua làm cho số học sinh "ngồi nhầm lớp" khá nhiều. Số liệu thống kê năm học vừa qua cho thấy, gần 14% học sinh THCS và gần 18% học sinh THPT xếp loại học lực yếu, kém (chiếm khoảng 1/5 tổng số học sinh), riêng một số địa phương tỷ lệ học sinh yếu, kém ở khoảng 30-40%. Có em học hết lớp 5, lớp 6 mà đọc chưa thông, viết chưa thạo. Không chỉ vùng dân tộc, miền núi mà việc đọc và viết của một bộ phận học sinh ở vùng đồng bằng, nông thôn vẫn còn rất khó khăn do yếu từ khi còn học lớp 1 đến nay. Đó là một thực tế thật đau lòng…

Ngay từ đầu năm học này, Bộ Giáo dục và Đào tạo yêu cầu các nhà trường làm cho học sinh và phụ huynh nhận thức được: Ngồi nhầm lớp là sự lãng phí thời gian, tiền của và công sức của học sinh, của thầy cô và gia đình hôm nay và là con đường tất yếu dẫn đến không có việc làm và tình trạng nghèo khó trong tương lai. Nếu vì nhiều lý do khác nhau trước đây mà năng lực trình độ của các em chưa đạt chuẩn để lên lớp trên thì phải học thêm, học lại để đạt chuẩn. Đây là năm học đầu tiên của giai đoạn ba năm ngành giáo dục phấn đấu tạo đột phá về khắc phục tình trạng

Phó thủ tướng kiêm Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Nguyễn Thiện Nhân nhấn mạnh: Qua các đợt sinh hoạt, các thầy cô cần tự xem lại, trong những năm học vừa qua, đặc biệt năm vừa rồi, mình đã chăm sóc, ứng xử với học trò chưa đúng chỗ nào. Nếu thấy không thể khắc phục những hạn chế đó thì không nên ở lại trong ngành, có thể chọn việc khác. Tin rằng, với yêu cầu như vậy, các nhà trường sẽ phát huy sáng kiến để động viên và tôn vinh các thầy giáo, cô giáo. Hiện nay, Bộ đang chuẩn bị trình Chính phủ cơ chế lương mới của nhà giáo, tạo điều kiện cho giáo viên làm việc, cũng như những giáo viên công tác tại vùng có điều kiện khó khăn với chế độ luân phiên…

học sinh ngồi nhầm lớp.

Trao đổi với chúng tôi, ông Lê Quán Tần, Vụ trưởng Vụ Giáo dục THPT khẳng định: năm nay, sẽ thực hiện nghiêm việc kiểm tra đánh giá chất lượng học sinh đầu năm học đến hết học kỳ 1, từ đó có kế hoạch phối hợp giữa nhà trường, cha mẹ học sinh để bồi dưỡng học sinh yếu kém. Riêng học sinh THPT, tuần đầu tiên của năm học mới, các em sẽ phải làm bài thi khảo sát chất lượng 2 môn: Toán và Văn do Hiệu trưởng các trường ra đề. Qua đó, mỗi trường sẽ rà soát, sàng lọc chính xác trình độ, kiến thức của từng nhóm học sinh để có kế hoạch dạy học phù hợp. Trường nào có nhiều học sinh yếu kém thì có thể tổ chức thành lớp riêng và bố trí giáo viên có trình độ chuyên môn tốt dạy; những trường ít học sinh yếu kém, để các em không mặc cảm thì sẽ ghép vào các lớp, giáo viên phụ đạo và phân công học sinh kèm cặp giúp đỡ lẫn nhau... Trước khi kết thúc năm học và chuyển lên lớp trên, sẽ có đánh giá lại chất lượng học tập của học sinh. Nếu phát hiện trường hợp đặc biệt (ví dụ đọc không thông, viết không thạo, ngồi nhầm 2-3 lớp…) thì Hiệu trưởng báo cáo với Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo quyết định biện pháp xử lý. Tinh thần là kiên quyết không đưa học sinh không đạt chuẩn, quá yếu kém lên lớp trên mà mạnh dạn cho các em được ở lại lớp dưới. Các thầy cô lớp trên cũng không được nhận học sinh chưa đạt chuẩn vào lớp. Các em cần phải được ngồi đúng chỗ nếu không sẽ không thể tiếp thu được kiến thức ở các lớp trên.

Chú trọng "Hai không" trong các trường đại học, cao đẳng

Tiếp tục cuộc đấu tranh chống tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục trong năm qua, nhưng, điểm mới của cuộc vận động trong năm học này là ngành giáo dục sẽ tập trung đẩy mạnh "Hai không" trong các trường đại học, cao đẳng trong cả nước. Đồng thời, tiếp tục hoàn thiện đề án tổng thể đổi mới công tác thi và tuyển sinh để trình Chính phủ phê duyệt, tiếp tục thực hiện lộ trình đổi mới công tác thi cử và đánh giá khách quan chất lượng học sinh các lớp, nhất là các lớp cuối cấp. Các kỳ thi cũng sẽ được tổ chức thanh tra, kiểm tra chặt chẽ bảo đảm thực sự nghiêm túc, khách quan và công bằng, tạo sự đồng thuận trong toàn xã hội.

Thực tế vừa qua, nhiều trường đại học, cao đẳng vẫn còn thờ ơ, vừa triển khai vừa "nghe ngóng" nên hiệu quả cuộc vận động chưa tốt. Vì thế, năm học tới, các cơ sở giáo dục đại học sẽ phải tích cực chuẩn bị các biện pháp cụ thể để phòng ngừa, ngăn chặn tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong thi đua gắn với cuộc đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí, thực hành tiết kiệm… trong giáo dục. Các trường đại học, cao đẳng sẽ vào cuộc thực sự. Sứ mạng cao cả của các cơ sở giáo dục đại học chính là đào tạo nguồn nhân lực trình độ cao cho đất nước. Nếu đào tạo những sản phẩm nhân lực không đạt chuẩn và không đáp ứng được yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa là gây lãng phí về tiền bạc và thời gian, giảm hiệu quả sản xuất, kinh tế của đất nước. Cần phải kiên quyết ngăn chặn và sớm chấm dứt tình trạng này.

Năm học mới đã đến để thực hiện những thông điệp ngành giáo dục gửi gắm tới toàn xã hội đầu năm học vẫn còn nhiều trăn trở phải giải quyết. Dư luận hoan nghênh quyết tâm đổi mới, khắc phục yếu kém, loại bỏ những "con sâu làm rầu nồi canh" để làm sạch môi trường sư phạm, nhưng cũng mong rằng những nhiệm vụ đặt ra sẽ được triển khai đồng bộ và thực hiện đến nơi đến chốn ở khắp các cơ sở giáo dục trong cả nước, để không chỉ là câu chữ trên giấy tờ… Hy vọng, một năm học mới với nhiều thành tích mới thật sự, góp phần cải tiến việc dạy và học ở nước ta trong thời gian tới.

HÀ THANH MINH