Trong khi tiến hành xây dựng cơ sở hạ tầng sản xuất trên diện tích đất được Nhà nước cho thuê, một doanh nghiệp đã chiếm tới hàng chục nghìn mét vuông đất công. Trong đó, có cả diện tích đất thuộc công trình quan trọng về an ninh quốc gia. Hiện nay, thanh tra tỉnh đã vào cuộc, mọi việc bước đầu sáng tỏ, song việc giải quyết hậu quả vẫn chưa rốt ráo. Đó là chuyện xảy ra tại xã Duy Tân, huyện Kinh Môn, tỉnh Hải Dương.

Ngang nhiên lấn chiếm đất công

Công ty TNHH Phú Tân có trụ sở tại thôn Châu Xá, xã Duy Tân, huyện Kinh Môn, tỉnh Hải Dương, ngành nghề kinh doanh là sản xuất clanh-ke và xi măng poóc-lăng PCP 30, sản xuất tấm lợp phi-brô xi măng… Doanh nghiệp này ba lần được UBND tỉnh Hải Dương quyết định cho thuê đất. Cụ thể, năm 2001 là 9.960m²; năm 2004 là 33.916m² và năm 2005 là 130.740,5m². Tuy nhiên, trong quá trình xây dựng cơ sở hạ tầng sản xuất, doanh nghiệp đã lấn chiếm phần đất hành lang bảo vệ đê, hành lang giao thông mà UBND tỉnh giao cho xã Duy Tân quản lý; không những thế, còn sử dụng quá diện tích đất được thuê. Bức xúc trước hành vi trên, nhân dân trong xã nhiều lần kiến nghị lên các cơ quan chức năng của xã cũng như huyện. Thế nhưng không hiểu vì sao hành vi vi phạm trên vẫn không được xử lý, ngăn chặn. Mãi gần đây, UBND tỉnh Hải Dương mới giao Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh lập đoàn thanh tra về xử lý, giải quyết vụ việc. Theo kết luận thanh tra do Phó giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường Hải Dương Nguyễn Hữu Lộc ký ngày 2-6-2008: “Xác minh đơn của công dân thôn Châu Xá, xã Duy Tân, huyện Kinh Môn tố cáo vi phạm Luật Đất đai”. Tổng diện tích đất công ty Phú Tân đang quản lý, sử dụng là 142.927,4m², lấn chiếm tới 12.186,9m² công thổ quốc gia. Trong đó, diện tích hành lang bảo vệ đê: 4.059,3m²; hành lang giao thông: 3.821,1m²…

Một phần diện tích lấn chiếm hành lang bảo vệ đê đã được Công ty TNHH Phú Tân cho xây tường để bảo vệ

Qua kiểm tra, xem xét trích lục bản đồ địa chính do Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Kinh Môn, UBND xã Duy Tân lập ngày 13 và 14-10-2005, kết quả kiểm tra của Phòng Quản lý đất đai Sở Tài nguyên và Môi trường kiểm tra ngày 8-11-2005, cùng biên bản bàn giao đất cho công ty do Phòng Quản lý đất đai, Văn phòng Đăng ký quyền sử dụng đất Sở Tài nguyên và Môi trường, UBND huyện Kinh Môn, UBND xã Duy Tân xác lập ngày 24-7-2007 cho thấy: “Việc lập bản giao đất cho công ty không phù hợp với trích lục bản đồ. Đây là nguyên nhân dẫn đến công ty sử dụng quá 4.306,5m² đất…”.

Sao chỉ phê bình, rút kinh nghiệm?

Sự việc được xác định rõ, song sau khi hoàn tất việc thanh tra, Thanh tra tỉnh Hải Dương lại có đề xuất xử lý với UBND tỉnh Hải Dương như sau: “UBND xã Duy Tân còn có thiếu sót trong việc quản lý đối với diện tích 7.880,4m² đất trong diện tích đất 11.595,5 hành lang đường giao thông, hành lang đê mà UBND tỉnh quyết định giao có địa phương quản lý…” và: “Chỉ đạo Phòng Tài nguyên và Môi trường (huyện Kinh Môn - PV) kiểm điểm rút kinh nghiệm…”. “Chỉ đạo Phòng Quản lý đất đai, Văn phòng Đăng ký quyền sử dụng đất họp kiểm điểm rút kinh nghiệm do có sai sót trong việc kiểm tra trích lục bản đồ, hồ sơ thu hồi, cho thuê đất, bàn giao đất khi thực hiện Quyết định số 5372/QĐ-UBND ngày 16-11-2005 của UBND tỉnh về việc cho Công ty TNHH Phú Tân thuê đất”.

Thanh tra tỉnh Hải Dương cũng đồng thời đề nghị: “Tạm giao 4.059,3m² đất hành lang bảo vệ đê cho Công ty TNHH Phú Tân quản lý và sử dụng…” mà không đưa ra bất cứ chế tài xử phạt nào. Cách xử lý trên của các cơ quan chức năng khiến dư luận ở huyện Kinh Môn đặt ra câu hỏi: Phải chăng, do cách giải quyết mập mờ, khó hiểu trên của các cơ quan chức năng nên tình trạng khiếu kiện về tranh chấp đất đai, trong đó có nhiều vụ việc liên quan đến quá trình thu hồi đất sản xuất của dân cho doanh nghiệp Phú Tân thuê ở xã Duy Tân trở nên phức tạp? Thiết nghĩ, đã đến lúc các ban, ngành chức năng của tỉnh Hải Dương, huyện Kinh Môn cần nghiên cứu, xử lý nghiêm khắc dứt điểm vụ việc này, buộc doanh nghiệp trả lại sự an toàn của hành lang bảo vệ đê theo đúng Luật Đê điều; đồng thời kiên quyết khắc phục tình trạng buông lỏng quản lý đất đai như thời gian vừa qua.

Bài và ảnh: Thái Bình - Ngọc Hoàng