Trong Dự thảo Chiến lược phát triển kinh tế - xã hội 2011-2020, Đảng ta đã xác định: “Hoàn thiện và thực hiện tốt Quy chế dân chủ ở cơ sở”. Tôi hoàn toàn nhất trí với quan điểm, nội dung này. Để góp phần hoàn thiện Quy chế dân chủ ở cơ sở, tôi đề nghị bổ sung quyền “giám sát” của nhân dân vào phương châm “Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra”, thành phương châm “Dân biết, dân bàn, dân làm, dân giám sát, dân kiểm tra”. Theo tôi, cần bổ sung quyền giám sát của dân vào phương châm này, bởi lẽ: 

Thứ nhất, như Dự thảo Chiến lược đã chỉ ra là: “Không tổ chức hội đồng nhân dân ở huyện, quận, phường” và “Hoàn thiện cơ chế để nhân dân đóng góp ý kiến, phản biện xã hội và giám sát công việc của Đảng và Nhà nước”. Để thực hiện tốt chủ trương này, ngoài việc tăng cường vai trò giám sát của Mặt trận Tổ quốc cùng cấp, nhất thiết phải coi trọng, đề cao vai trò giám sát của các tầng lớp nhân dân, nhất là người dân ở xã, phường, thị trấn và các đơn vị cơ sở. Tăng cường và trao quyền giám sát cho nhân dân là trực tiếp góp phần xây dựng nền tảng cơ sở vững mạnh, qua đó góp phần xây dựng tổ chức Đảng, bộ máy chính quyền các cấp trong sạch, vững mạnh, hoạt động vì dân và mang lại lợi ích tối đa cho nhân dân. 

Thứ hai, thực tế cho thấy, mấy năm trở lại đây, tình hình tham nhũng, lãng phí và một bộ phận cán bộ sống xa dân, quan liêu, cửa quyền… vẫn là một trong những vấn đề xã hội nhức nhối và gây bức xúc trong dư luận. Một trong những nguyên nhân dẫn đến thực trạng đáng buồn này là nhiều nơi chưa coi trọng vai trò giám sát của nhân dân. Do vậy, động viên, khuyến khích và tạo điều kiện thuận lợi để người dân được tham gia giám sát hoạt động của bộ máy Đảng, chính quyền và giám sát cán bộ là một trong những biện pháp ngăn ngừa, phòng chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực có hiệu quả. Vì kinh nghiệm thực tiễn đã chỉ ra rằng, người dân càng giám sát chặt chẽ bao nhiêu, nguy cơ sai phạm của bộ máy công quyền và đội ngũ cán bộ càng bị hạn chế, đẩy lùi bấy nhiêu. 

Thứ ba, xét về lô-gích của vấn đề, phải bảo đảm 5 yếu tố “Dân biết, dân bàn, dân làm, dân giám sát, dân kiểm tra” thì nội dung Quy chế dân chủ ở cơ sở mới hoàn thiện. Người dân được biết, được bàn, được làm, được kiểm tra là rất cần thiết, song chưa toàn diện, mà người dân còn phải được giám sát. Có quyền giám sát, thì quyền kiểm tra mới có giá trị và vai trò làm chủ của người dân mới được tôn trọng và phát huy trong thực tế. Cũng có thể nói rằng, quyền giám sát chính là “nhịp cầu gắn kết” giữa quyền được biết, được bàn, được làm và quyền được kiểm tra. Nếu thiếu nó, giá trị dân chủ chưa tổng thể và vị trí là chủ và làm chủ của người dân chưa được thực hiện một cách toàn diện. 

Tôi cho rằng, giám sát là một quyền cơ bản của công dân dưới chế độ Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của dân, do dân và vì dân. Tất nhiên, muốn hoạt động giám sát của nhân dân có hiệu quả thiết thực, cần phải đề ra cơ chế, quy định giám sát rõ ràng, cụ thể để người dân hiểu rõ quyền, nghĩa vụ, trách nhiệm, phạm vi, nội dung giám sát của mình. Coi trọng, thực hiện quyền giám sát của nhân dân không những góp phần củng cố, tăng cường mối quan hệ máu thịt giữa Đảng, chính quyền với nhân dân, mà còn tạo động lực giúp dân vươn lên và thể hiện vai trò làm chủ của mình trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Đại tá Vũ Viết Xô, Bí thư Đảng ủy, Chính ủy Trường Quân sự Quân khu 2