Đã quá quen với những hành trình dài hàng trăm, hàng nghìn hải lý để thực hiện nhiệm vụ, nhưng chuyến đi lần này, thượng uý Lê Văn Hưng, thuyền trưởng tàu HQ 629 (hải đội 311, đoàn M61) cùng các thuyền viên lại cảm thấy xúc động lạ thường. Hỏi chuyện mới biết, đây là lần đầu tiên tàu HQ 629 được chuyển quà Tết từ đất liền đến hai huyện đảo Cồn Cỏ (Quảng Trị) và Lý Sơn (Quảng Ngãi).

Khởi hành từ Đà Nẵng vào ngày lập xuân, trời đất như chiều lòng người, nắng ấm và biển lặng nên tàu đi nhanh và đúng kế hoạch. Sau hành trình hơn 70 hải lý đến đảo Cồn Cỏ, chúng tôi cùng đại tá Đinh Gia Thật, Chính ủy vùng C Hải quân, trưởng đoàn của chuyến đi này đến tặng quà, chúc Tết và trò chuyện thật vui với cán bộ, chiến sĩ của BCH quân sự huyện, trạm ra-đa N40 hải quân, đồn biên phòng H14, UBND huyện đảo Cồn Cỏ, trạm hải đăng huyện đảo Cồn Cỏ… Đồng chí Lê Đình Lanh, Bí thư-Chủ tịch UBND huyện đảo Cồn Cỏ hồ hởi cho biết: “Cồn Cỏ có rất nhiều tiềm năng để phát triển kinh tế, đặc biệt là về du lịch. Theo tôi, xu hướng du lịch của du khách bây giờ là lên rừng, xuống biển, trong khi đó Cồn Cỏ đáp ứng tốt các tiêu chí này vì vị trí địa lý không quá gần cũng không quá xa bờ, cách Cửa Tùng khoảng 25km và Cửa Việt khoảng 30km, trên đảo lại có 74% diện tích là rừng, trong đó có 94% là rừng tự nhiên”.

Mới thành lập từ ngày , huyện đảo Cồn Cỏ là đơn vị hành chính thứ 10 của tỉnh Quảng Trị, là huyện đảo thứ 12 của cả nước. Tuy chỉ có diện tích 2,27km² với dân số chỉ khoảng 400 người, nhưng huyện đảo Cồn Cỏ có lịch sử hào hùng, từng 3 lần được Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi thư khen, 2 lần được phong tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân.

Tản bộ một vòng trên huyện đảo, sau khi thăm danh bia những liệt sĩ đã hy sinh trong kháng chiến chống Mỹ, chúng tôi được ngắm nhìn những vườn tỏi, vườn hành xanh mát mắt, “đặc sản” mới xuất hiện hơn một năm trên đảo. Chúng tôi được gặp và hỏi chuyện bác Trần Duy Quang, 54 tuổi, người đã mang “công nghệ” trồng tỏi, hành từ đảo Lý Sơn đến đảo Cồn Cỏ. Bác Quang cho biết: “Tôi đã từng sống ở Cồn Cỏ nhiều năm, có tình cảm rất gắn bó với quân và dân ở đây nên từ năm 2006, khi được anh Lanh mời, tôi bắt tay vào làm ngay. Ở đây đất tốt nhưng phải cái thiếu nước nên cũng hơi khó khăn một chút”.

Thiếu nước cùng thiếu điện cũng là cái khó chung của quân dân trên huyện đảo. Thiếu tá Cao Xuân Nam, Chính trị viên đồn biên phòng H14 cho biết: “Ở đây không khoan được nước ngọt, thậm chí khi khoan đến độ sâu 50m mà nước vẫn nhiễm mặn, không sử dụng được. Đồn biên phòng H14 vẫn cố gắng duy trì tốt 5 vườn 3 dàn, nhưng chỉ có thể tăng gia trong mùa mưa”. Nước ngọt khan hiếm nên việc tích trữ nước mưa hoặc khai thác nước trong các túi nước ngầm rất được quan tâm. Bên cạnh đó, điện phải dùng máy nổ nên cũng có những khó khăn nhất định.

Những khó khăn dần được khắc phục và năm nay, quân dân huyện đảo Cồn Cỏ sẽ có một cái Tết an lành, đầm ấm. Thiếu úy Đào Xuân Ngọc, quê ở Nghệ An, chiến sĩ bộ phận hỏa lực của đơn vị trên đảo Cồn Cỏ đã ra đảo được 2 năm cho biết: “Đây là lần thứ hai tôi ăn Tết cùng anh em ở đảo Cồn Cỏ, được chỉ huy đơn vị động viên, quan tâm nên rất vui và xác định tư tưởng thoải mái. Lính đảo nên lúc nào cũng thèm được đọc báo, đọc thư. Các đầu báo ở đây không thiếu nhưng anh em luôn mong thời tiết đẹp để tàu mang báo, mang thư ra đảo đều đặn”. Thiếu tá Nguyễn Thuận Huệ, tiểu đoàn trưởng tiểu đoàn đảo Cồn Cỏ chỉ cho tôi xem vườn hành, tỏi của đơn vị đang lên xanh mướt và nói: “Ở đây anh em trong đơn vị còn trồng thêm bầu, bí, cà chua, cải, dưa leo; nuôi bò, dê, lợn, gà. Trên bãi tập, lúc nào chúng tôi cũng mang theo hộp đựng báo để chiến sĩ tranh thủ đọc trong giờ giải lao, ngoài ra chúng tôi cũng có nhiều trò chơi quân sự như đẩy gậy, tìm địch trong vòng vây… Vì nhiệm vụ, đa số anh em phải ở lại đơn vị nhưng mọi người đều yên tâm và xác định được trách nhiệm để vui vẻ ăn Tết trên đảo”.

Chúng tôi lại được gặp hạ sĩ Nguyễn Đình Hiếu, quê ở Quảng Ninh, chiến sĩ trạm ra-đa N40, mới ra đảo được vài tháng và sắp được đón cái Tết đầu tiên ở Cồn Cỏ. Ngày 3-11-2006, khi ở trên đảo, Hiếu bị đau ruột thừa và đã được máy bay không quân đưa kịp thời về bệnh viện 17 ở Đà Nẵng để mổ. Hiếu cho biết: “Được mọi người quan tâm nên em đã khoẻ và bây giờ yên tâm ăn Tết trên đảo. Em cũng đã viết thư và nhờ gửi cho gia đình, bạn gái để mọi người cùng phấn khởi”. Thiếu tá Lê Hòa Thọ, trạm trưởng trạm ra-đa N40 bộc bạch: “Làm nhiệm vụ cảnh giới biển đảo, đơn vị đã thường xuyên quán triệt nhiệm vụ sẵn sàng chiến đấu, quản lý chắc vùng biển. Cán bộ, chiến sĩ đều yên tâm tư tưởng, xác định hoàn thành tốt nhiệm vụ. Năm nay, tôi thấy không khí Tết vui hơn khi đời sống của quân dân trên huyện đảo đã được cải thiện rõ rệt”. Trên huyện đảo đã có sóng điện thoại nên mọi người có thể dễ dàng liên lạc, chúc Tết cùng người thân, bạn bè ở đất liền. Thiếu tá Cao Xuân Nam cho biết, đêm giao thừa, đơn vị sẽ tổ chức gọi điện mừng xuân để anh em trong đơn vị cùng được chia vui năm mới với người thân của đồng chí, đồng đội.

Chuyến tàu mang quà Tết lần này, ngoài bánh, kẹo, mứt Tết… còn có những thùng sách, truyện và cả đàn ghi ta. Trong buổi giao lưu văn nghệ giữa đoàn tặng quà cùng quân dân trên đảo, chúng tôi được nghe các chiến sĩ trong đội văn nghệ xung kích của vùng C Hải quân say sưa hát “Ra khơi”, “Đảng là cuộc sống của tôi”, “Bát canh đảo xa”… Chương trình sôi nổi hẳn lên khi Bí thư- Chủ tịch UBND huyện đảo Lê Đình Lanh cũng lên hát cùng mọi người, đại tá Đinh Gia Thật thì “thể hiện tài năng” với ca khúc “Biển nỗi nhớ và em”, các chiến sĩ của BCH quân sự huyện hát “Đồng đội”, ca sĩ Trọng Giang của đồn biên phòng H14 hát “Tiếng đàn bầu”… trong tiếng vỗ tay không ngớt.

“Cồn Cỏ có con cá đua/ Cồn Cỏ có con cua đá/ Cồn Cỏ một thời đã qua/ Cồn Cỏ một thời đánh Mỹ/ Bát canh chiến sĩ, thành câu ca đến bây giờ/ Bát canh cua đá, tiếp bước cha anh ra nơi đảo nhỏ…”. Nghe những câu hát rộn ràng chất lính của ca khúc “Bát canh đảo xa”, chúng tôi hỏi đồng chí Lê Đình Lanh về con cua đá, đặc sản nức tiếng của đảo Cồn Cỏ thì được biết, trên đảo bây giờ cấm đánh bắt cua đá vì số lượng còn lại ít, cua đá cần được bảo vệ để đảo Cồn Cỏ giữ được sản phẩm đặc trưng, đó cũng là một trong những công việc của kế hoạch phát triển du lịch.

Tạm biệt quân dân huyện đảo Cồn Cỏ, chúng tôi tiếp tục hành trình hơn 150 hải lý đến huyện đảo Lý Sơn. Từ khi đón bình minh trên tàu, cách bờ không xa, chúng tôi đã cảm nhận được nhịp sống, lao động hối hả, khẩn trương của người dân huyện đảo thuộc tỉnh Quảng Ngãi này. Ở cảng cá, từng mớ cá, tôm, mực tươi rói được phân loại, ai cũng tấp nập, bận bịu với công việc của mình. Năm nay, huyện đảo Lý Sơn hứa hẹn được mùa, cả thủy sản lẫn đặc sản hành, tỏi nên ai cũng vui vẻ, háo hức làm những phần việc còn lại để chuẩn bị đón Tết. Anh Nguyễn Xiêm, một trong hai chủ cửa hàng xăng dầu trên huyện đảo cho biết: “Công việc của ngư dân thuận lợi nên nhà tôi cũng bán được nhiều hàng hơn, năm vừa rồi bán được hơn 400 tấn dầu, chắc chắn năm nay mọi người thu hoạch sẽ thắng lớn và gia đình tôi cũng thật vui để sắm Tết với đủ bánh ít, bánh chưng, hải sản thật ngon”.

Tại xã An Vĩnh, Chủ tịch UBND xã Võ Xuân Danh cho biết, trong cơn bão số 6, xã cũng bị thiệt hại nhưng không nhiều và đã khắc phục xong, tình hình an ninh trên đảo ổn định, số hộ nghèo còn 365/2.580 hộ, năm nay, xã đã chuẩn bị xong phần quà để hỗ trợ cho người nghèo ăn Tết.

Khi chúng tôi đến thăm, chúc Tết đồn biên phòng B28, trung tá Nguyễn Văn Khanh, đồn trưởng hồ hởi thông báo: “Năm nay, đơn vị đã chuẩn bị đủ thực phẩm và có các trò chơi để cán bộ, chiến sĩ đón một cái Tết thật vui vẻ. Tình cảm quân dân trên đảo cũng rất gắn bó nên anh em trong đơn vị sẽ đi chúc Tết bà con và cùng mọi người đón xuân thật vui”. Binh nhất Cao Minh Quang, lần đầu tiên ăn Tết trên đảo tỏ ra rất háo hức: “Năm nay là năm đầu tiên em ăn Tết xa nhà. Em đã gọi điện về và được gia đình động viên phải cố gắng hoàn thành tốt nhiệm vụ và yên tâm đón Tết ở đơn vị với mọi người”.

Xã An Hải là một trong ba xã của huyện đảo Lý Sơn, cũng là nơi có diện tích trồng hành, tỏi nhiều nhất và thu hoạch cao nhất của huyện (khoảng 151ha trong tổng số gần 300ha). Khi chúng tôi đến chúc Tết, chủ tịch xã Nguyễn Dự báo tin vui: “Năm qua, nhân dân trong xã được đảm bảo an toàn trong bão dữ, biển lại được mùa nên năng suất cao, bà con sẽ rất phấn khởi ăn Tết”. Bình quân, mỗi tàu của xã đánh bắt được 100 tấn cá/năm (cả xã có 65 tàu). Ngoài tỏi, hành, trong các vụ xen canh, xã cũng trồng thêm bắp, dưa, đậu xanh… thu hoạch cũng rất đáng kể. Trong năm 2006, người dân trong xã đã vay gần 3 tỉ đồng để làm ăn, tiền được sử dụng đúng mục đích nên mọi người đều trả nợ đúng hạn, đời sống của các hộ trong xã được nâng lên đáng kể.

Trong buổi giao lưu văn nghệ tại trạm ra-đa N50 hải quân, rất đông cán bộ chi đoàn các xã trên huyện đảo đã đến tham gia cùng bộ đội. Thiếu úy chuyên nghiệp Huỳnh Bá Ninh, ca sĩ của đội văn nghệ xung kích vùng C Hải quân tâm sự: “Tôi đã đi biểu diễn phục vụ ở nhiều nơi, nhưng đây là lần đầu tiên được hát trên đảo, cùng mọi người mang không khí Tết, chia sẻ tình cảm của người ở đất liền với quân dân huyện đảo nên thấy rất xúc động”. Hào hứng thế nên khi Bá Ninh mời một bạn nữ trên đảo cùng song ca bài “Gửi em ở cuối sông Hồng”, mọi người đều vỗ tay hò reo tán thưởng.

5 ngày của hành trình trôi qua thật nhanh. Cánh phóng viên chúng tôi, có người lần đầu đi biển, nhưng chẳng ai bị say sóng hay thấy mệt nhọc. Tất cả đều quyến luyến, bịn rịn với tình cảm của quân dân hai huyện đảo. Xuân đang về trong ánh nắng ấm áp, trong sức vươn lên ở nơi “có con cua đá, có con cá đua”. Lúc chia tay, đại tá Đinh Gia Thật “tổng kết”: “Thấy nhịp sống, làm việc và tinh thần hăng hái, sôi nổi của quân dân hai huyện đảo, tôi tin rằng xuân này sẽ mang đến thật nhiều niềm vui và tạo đà cho những bước tiến mới trong năm mới tràn đầy khí thế mới”.

NGUYỄN ĐỨC HIẾU