QĐND - Giáo dục pháp luật cho bộ đội là một trong những nội dung bắt buộc trong giáo dục chính trị hằng năm của các đơn vị. Nhiều năm qua, nhờ tổ chức tốt các lớp phổ biến, giáo dục kiến thức pháp luật nên các đơn vị đã giảm thiểu được tình trạng quân nhân vi phạm kỷ luật. Giáo dục pháp luật là để bộ đội (nhất là đối tượng chiến sĩ mới) có những hiểu biết cần thiết, những ứng xử phù hợp trong cuộc sống quân ngũ và sinh hoạt xã hội, tránh vi phạm kỷ luật một cách không đáng có. Thực tế cho thấy, không ít chiến sĩ khi vi phạm kỷ luật bị đơn vị nhắc nhở, hoặc bị xử lý kỷ luật mới biết hành động của mình là sai, do chưa hiểu được những điều được làm và không được làm của một quân nhân và một công dân.

Học viên Trường Đại học Văn hóa nghệ thuật Quân đội cùng các chiến sĩ vui văn nghệ trên đảo Nam Yết. Ảnh: Quý Hoàng

Tuy nhiên, không ít đơn vị cơ sở, do cán bộ chưa nắm chắc pháp luật nên bất cứ điều gì không quản được thì cấm, hoặc ra những quy định không đúng với quy phạm pháp luật, dẫn đến tình trạng mất dân chủ, đến khi cấp trên kiểm tra nhắc nhở mới biết những điều cấm đó là không đúng. Thí dụ, không ít cán bộ muốn “nắm” tư tưởng của một số anh em “cá biệt” đã tự ý bóc thư ra xem hoặc thu giữ những vật dụng của chiến sĩ để “quản lý”. Như vậy, cán bộ đề ra các quy định đó đã vô tình vi phạm pháp luật. Thực tế cho thấy, các quy định cấm này (cứ cho là đúng) thì vẫn chưa đủ và chỉ giải quyết được phần ngọn, bởi như đã nói, vấn đề giáo dục kiến thức pháp luật cho quân nhân, để quân nhân nắm được và trở thành ý thức tự giác của họ thì mới đạt được hiệu quả.

Hiện nay ở các đơn vị, hằng tháng đều tổ chức “Ngày pháp luật” cho bộ đội. Tuy nhiên, không ít đơn vị tổ chức “Ngày pháp luật” chưa hiệu quả do cán bộ chỉ đọc “lướt” qua nội dung, hay nghiên cứu nội dung không kỹ, chuẩn bị chưa thấu đáo hoặc có những hạn chế về hiểu biết pháp luật nên dẫn tới chất lượng của “Ngày pháp luật” ở đơn vị chưa được như mong muốn. Vì vậy, khi tổ chức “Ngày pháp luật”, bản thân cán bộ giáo dục pháp luật phải luôn được cập nhật kiến thức pháp luật, có dẫn chứng sinh động (thí dụ như những vụ vi phạm kỷ luật do thiếu hiểu biết về pháp luật) để bộ đội nắm được. Đồng thời cấp ủy, chỉ huy các cấp cần quan tâm, coi trọng nội dung, chất lượng giáo dục pháp luật cho bộ đội, không tùy tiện sử dụng “Ngày pháp luật” vào làm các công việc khác.

Để quản lý hiệu quả kỷ luật của bộ đội, việc đầu tiên là lãnh đạo, chỉ huy các đơn vị cần phải đẩy mạnh tuyên truyền, giáo dục cho quân nhân về kiến thức pháp luật. Nội dung giáo dục không chỉ bó hẹp trong phạm vi đơn vị hay trong quân đội - nhất là 12 điều kỷ luật khi quan hệ với nhân dân của quân nhân, mà cần đề cập đến những nội dung cần thiết trong giao dịch dân sự của quân nhân. Để khi ra ngoài doanh trại, quân nhân không những giữ được lễ tiết tác phong, kỷ luật của quân đội mà còn có những hành vi ứng xử và hành động một cách văn hóa, đúng những gì pháp luật không cấm, điều này sẽ làm tăng thêm hình ảnh cao đẹp của Bộ đội Cụ Hồ trong xã hội. Bên cạnh đó, các đơn vị cũng cần quan tâm hơn nữa đến việc tạo ra những “sân chơi” bổ ích, lành mạnh ngay trong doanh trại để cán bộ, chiến sĩ tham gia. Các sân chơi này sẽ tạo ra “lực hút” để mỗi quân nhân có những sinh hoạt lành mạnh và bổ ích…

Xét đến cùng, yếu tố quan trọng nhất vẫn là ý thức của mỗi quân nhân. Nhưng để cho mỗi quân nhân có ý thức “miễn dịch” với các vi phạm kỷ luật thì cần phải đẩy mạnh và duy trì “Ngày pháp luật” một cách có hiệu quả ở mỗi đơn vị.  

Bài và ảnh:  LÊ QUÝ HOÀNG